Νόμος 4808/2021 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 4808/2021 κυρώνει τη Σύμβαση 190 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας για την εξάλειψη της βίας και παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας και θεσπίζει ελάχιστες απαιτήσεις για την ισότητα ανδρών-γυναικών στην αγορά εργασίας. Ρυθμίζει τη δημιουργία πλαισίου για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας και παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο, διευρύνοντας τις μορφές συμπεριφοράς που καλύπτονται και ορίζοντας τις υποχρεώσεις του εργοδότη. Ο νόμος αφορά όλους τους εργαζόμενους στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, καθώς και άτομα σε κατάρτιση, εθελοντές και εργαζομένους στην άτυπη οικονομία. Επίσης, τροποποιεί διατάξεις σχετικά με την υπέρβαση των χρονικών ορίων εργασίας, την τηλεργασία, τις υποχρεωτικές αργίες, την προστασία των συνδικαλιστικών στελεχών και τα δικαιώματα των εργαζομένων γονέων και φροντιστών. Τέλος, καθορίζει τη διαδικασία προσφυγής στην Επιθεώρηση Εργασίας και στον Συνήγορο του Πολίτη, καθώς και τα δικαιώματα των θιγομένων από βία και παρενόχληση.

Άρθρα

  1. Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του ΦΕΚ κυρώνει τη Σύμβαση 190 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) για την εξάλειψη της βίας και παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, η οποία υιοθετήθηκε στη Γενεύη στις 21 Ιουνίου 2019, και έχει ως σκοπό την απαγόρευση τέτοιων συμπεριφορών.
  2. Άρθρο 1 τ. Το Άρθρο 1 τ του ΦΕΚ 101/19.06.2021, καταργώντας την οδηγία 2010/18/ΕΕ, θεσπίζει ελάχιστες απαιτήσεις για την ισότητα ανδρών-γυναικών στην αγορά εργασίας και στον χώρο εργασίας, διευκολύνοντας τον συνδυασμό επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, ενώ παράλληλα τροποποιεί το άρθρο 1 του ν. 4683/2020, απαλλάσσοντας μισθωτές επαγγελματικών μισθώσεων από την καταβολή μισθώματος για τους μήνες Ιανουάριο έως Ιούνιο 2021, εφόσον οι επιχειρήσεις τους έχουν πληγεί από μέτρα σχετικά με τον COVID-19.
  3. Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του εγγράφου, με ημερομηνία 19.06.2021, ορίζει ως σκοπό τη δημιουργία ενός πλαισίου για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας και παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο, ενώ παράλληλα αναφέρεται στην εξουσία, τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες του εργοδότη, καθώς και στην ισχύ της Σύμβασης σε όλους τους τομείς της οικονομίας.
  4. Άρθρο 2 τ. Το Άρθρο 2 τ του ΦΕΚ, που τροποποιεί το άρθρο 2 του ν. 3896/2010 και την παρ. 2 του άρθρου 2 του ν. 4443/2016, διευρύνει τις μορφές συμπεριφοράς βίας και παρενόχλησης, συμπεριλαμβάνοντας τη σεξουαλική παρενόχληση και συμπεριφορές που σχετίζονται με τον σεξουαλικό προσανατολισμό, την έκφραση, την ταυτότητα ή τα χαρακτηριστικά φύλου, οι οποίες μπορούν να λάβουν χώρα στον χώρο εργασίας, κατά τις μετακινήσεις, τα ταξίδια, την εκπαίδευση, τις εκδηλώσεις, τις κοινωνικές δραστηριότητες που σχετίζονται με την εργασία, καθώς και κατά τις επικοινωνίες μέσω τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνίας, καλύπτοντας τόσο τον ιδιωτικό όσο και τον δημόσιο τομέα, τα ν.π.δ.δ., τους Ο.Τ.Α. και τον ευρύτερο δημόσιο τομέα.
  5. Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 της Σύμβασης ορίζει ότι η Σύμβαση ισχύει για τη βία και την παρενόχληση στον κόσμο της εργασίας, καλύπτοντας διάφορους χώρους και περιστάσεις που σχετίζονται με την εργασία, συμπεριλαμβανομένων των μετακινήσεων από και προς την εργασία. Επιπλέον, το Άρθρο 3 του εγγράφου αναφέρεται στο πεδίο εφαρμογής του Μέρους, καλύπτοντας εργαζόμενους στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, ανεξαρτήτως συμβατικού καθεστώτος, καθώς και άτομα σε κατάρτιση, εθελοντές, και εργαζόμενους στην άτυπη οικονομία.
  6. Άρθρο 3 π. Το Άρθρο 3 π ορίζει ότι ο εργοδότης υποχρεούται να λαμβάνει μέτρα κατά του καταγγελλόμενου για περιστατικά βίας και παρενόχλησης, ενώ το πρόσωπο που υφίσταται τέτοια περιστατικά έχει δικαίωμα αποχώρησης από τον εργασιακό χώρο χωρίς στέρηση μισθού, υπό προϋποθέσεις σοβαρού κινδύνου για τη ζωή, την υγεία ή την ασφάλειά του, και υποχρεούται να ενημερώσει εγγράφως τον εργοδότη.
  7. Άρθρο 3Α. Το Άρθρο 3Α του ν. 3996/2011 (Α' 170), όπως αναφέρεται στο Μέρος V του εγγράφου, καταργεί το άρθρο 15 του ν. 1264/1982 (Α' 79) και αφορά τη σύσταση της ανεξάρτητης αρχής "Επιθεώρηση Εργασίας".
  8. Άρθρο 3Β. Το Άρθρο 3Β του ν. 3996/2011, όπως αναφέρεται στο ΦΕΚ A' 101/19.06.2021, ορίζει ότι η διαδικασία ενώπιον της Επιθεώρησης Εργασίας ολοκληρώνεται εντός δύο μηνών, διασφαλίζοντας την ιδιωτικότητα και τα προσωπικά δεδομένα, ενώ το προσωπικό της Επιθεώρησης έχει καθήκον εχεμύθειας. Επίσης, προβλέπει κυρώσεις για παραβάσεις των άρθρων 5 έως 11, με πρόστιμα για τον εργοδότη, και αναφέρεται στην αποζημίωση κόστους τηλεργασίας από τον εργοδότη, η οποία δεν υπόκειται σε φόρους ή ασφαλιστικές εισφορές.
  9. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 4 του ν. 2874/2000, ρυθμίζοντας την υπέρβαση των χρονικών ορίων εργασίας. Συγκεκριμένα, επιτρέπει την υπερεργασία έως πέντε (5) ώρες την εβδομάδα (41η-45η ώρα) με προσαύξηση 20% στο ωρομίσθιο, και έως οκτώ (8) ώρες για εργαζομένους με εξαήμερο, χωρίς να συνυπολογίζονται στα όρια υπερωριακής απασχόλησης.
  10. Άρθρο 4 α. Το Άρθρο 4α του ΦΕΚ ορίζει ότι η απαγόρευση γεννά αξίωση για πλήρη αποζημίωση, καλύπτοντας θετική και αποθετική ζημία, καθώς και ηθική βλάβη. Το Άρθρο 13 απαγορεύει και κηρύσσει άκυρη την καταγγελία ή λύση της εργασιακής σχέσης, καθώς και οποιαδήποτε δυσμενή μεταχείριση ως αντίποινα για περιστατικό βίας ή παρενόχλησης, σύμφωνα με το άρθρο 14 του ν. 3896/2010.
  11. Άρθρο 4 τ. Το Άρθρο 60 του ΦΕΚ 101/19.06.2021, που τροποποιεί το άρθρο 4 του ν. 2874/2000, καθορίζει ως ημέρες υποχρεωτικής αργίας για όλες τις επιχειρήσεις την 1η Ιανουαρίου, την 6η Ιανουαρίου (Θεοφάνεια) και την 25η Μαρτίου.
  12. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 του ΦΕΚ ορίζει τις υποχρεώσεις του εργοδότη για την πρόληψη και αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο, απαιτώντας τη διερεύνηση καταγγελιών με μηδενική ανοχή, την παροχή συνδρομής στις αρμόδιες αρχές, την ενημέρωση των εργαζομένων για κινδύνους και μέτρα προστασίας, και την ανάρτηση διαδικασιών καταγγελίας και στοιχείων επικοινωνίας αρμόδιων αρχών.
  13. Άρθρο 5 τ. Το Άρθρο 5 τ του ν. 3846/2010 αντικαθίσταται για να ορίσει την τηλεργασία ως εξ αποστάσεως παροχή εργασίας με χρήση τεχνολογίας, η οποία συμφωνείται μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου. Επίσης, επιτρέπει την εφαρμογή της τηλεργασίας κατ' εξαίρεση, είτε με απόφαση του εργοδότη για λόγους δημόσιας υγείας (με απόφαση Υπουργού Υγείας και συναρμόδιου Υπουργού) είτε κατόπιν αίτησης του εργαζομένου για λόγους τεκμηριωμένου κινδύνου της υγείας του, με δυνατότητα προσφυγής στην Επιθεώρηση Εργασίας σε περίπτωση διαφωνίας του εργοδότη.
  14. Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 47 του ν. 3850/2010, ενσωματώνοντας τους κινδύνους και τα μέτρα καταπολέμησης της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής παρενόχλησης, στις πληροφορίες που οφείλει να παρέχει ο εργοδότης στους εργαζομένους και τους εκπροσώπους τους, ενώ παράλληλα καθορίζει τα κριτήρια αντιπροσωπευτικότητας για τη σύναψη συλλογικών συμβάσεων εργασίας.
  15. Άρθρο 6 τ. Το Άρθρο 6 τ του ν. 1876/1990 ρυθμίζει την προστασία των συνδικαλιστικών στελεχών από την απόλυση και τη μετάθεση, καθώς και τα δικαιώματα των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των στελεχών τους, όπως ορίζονται στα άρθρα 14, 16 και 17, με την προστασία να αναστέλλεται δέκα (10) ημέρες μετά τις αρχαιρεσίες ή τη συγκρότηση του Διοικητικού Συμβουλίου, εφόσον δεν έχει υποβληθεί η σχετική δήλωση στο ΓΕ.ΜΗ.Σ.Ο.Ε.
  16. Άρθρο 7. Το Άρθρο 7 τροποποιεί το άρθρο 42 του ν. 3850/2010, ενισχύοντας την έννοια των ψυχοκοινωνικών κινδύνων, υποχρεώνοντας τους εργοδότες να λαμβάνουν υπόψη τους οργανωτικούς, κοινωνικούς, περιβαλλοντικούς, τεχνολογικούς και ψυχοκοινωνικούς παράγοντες κατά την κατάρτιση προγραμμάτων πρόληψης, και προσθέτοντας την υποχρέωση αξιολόγησης και λήψης μέτρων κατά της βίας και παρενόχλησης, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής παρενόχλησης.
  17. Άρθρο 7 τ. Το Άρθρο 7 τ, που βασίζεται στο Άρθρο 7 της Οδηγίας (EE) 2019/1158, επιτρέπει στους εργαζόμενους γονείς ή φροντιστές να απουσιάζουν έως δύο φορές ετησίως, για μία εργάσιμη ημέρα κάθε φορά, με αποδοχές, λόγω ανωτέρας βίας και επειγόντων οικογενειακών ζητημάτων, όπως ασθένεια ή ατύχημα παιδιού ή προσώπου που χρήζει φροντίδας, η οποία βεβαιώνεται με ιατρική γνωμάτευση. Το Άρθρο 31, που βασίζεται στο Άρθρο 9 της Οδηγίας (EE) 2019/1158, παρέχει σε εργαζόμενους γονείς παιδιών έως 12 ετών ή φροντιστές το δικαίωμα να ζητούν ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, όπως τηλεργασία, ευέλικτο ωράριο ή μερική απασχόληση, για λόγους φροντίδας.
  18. Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 του ΦΕΚ ορίζει ότι τα Κράτη Μέλη πρέπει να λαμβάνουν μέτρα για την πρόληψη της βίας και της παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, αναγνωρίζοντας τον ρόλο των δημοσίων αρχών για τους εργαζομένους στην άτυπη οικονομία, εντοπίζοντας τους τομείς υψηλού κινδύνου και προστατεύοντας τα άτομα που εκτίθενται σε τέτοιες συμπεριφορές, ενώ παράλληλα ο ιατρός εργασίας συμβουλεύει σε θέματα πρόληψης της βίας και παρενόχλησης, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής παρενόχλησης, και επανένταξης θυμάτων.
  19. Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 απαιτεί από τους εργοδότες να θεσπίζουν πολιτικές για την πρόληψη και αντιμετώπιση της βίας και παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της έμφυλης βίας, με διαβούλευση των εργαζομένων και των αντιπροσώπων τους. Το Άρθρο 10 επιβάλλει σε επιχειρήσεις με πάνω από είκοσι (20) εργαζομένους να υιοθετούν πολιτικές για τη διαχείριση εσωτερικών καταγγελιών περιστατικών βίας και παρενόχλησης, διασφαλίζοντας την προστασία του θύματος και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
  20. Άρθρο 9 τ. Το Άρθρο 9 τ του ΦΕΚ αφορά την παροχή ευέλικτου ωραρίου εργασίας ή μερικής απασχόλησης σε εργαζόμενους γονείς, οι οποίοι πρέπει να έχουν συμπληρώσει έξι (6) μήνες εργασίας στον ίδιο εργοδότη, ενώ οι αιτήσεις πρέπει να εξετάζονται από τον εργοδότη εντός ενός (1) μηνός, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες της επιχείρησης και του εργαζομένου.
  21. Άρθρο 10. Το Άρθρο 10 του εγγράφου ΦΕΚ καθορίζει την ανάγκη για εύκολη πρόσβαση σε αποτελεσματικά ένδικα μέσα και μηχανισμούς επίλυσης διαφορών για περιπτώσεις βίας και παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, συμπεριλαμβανομένων διαδικασιών καταγγελίας, διερεύνησης, προστασίας από αντίποινα, μέτρων στήριξης, και κυρώσεων, ενώ παράλληλα διασφαλίζει την ιδιωτικότητα και την εμπιστευτικότητα. Επιπλέον, το άρθρο αναφέρεται στον Γενικό Διευθυντή του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας και τη διαδικασία γνωστοποίησης επικυρώσεων και καταγγελιών στα Μέλη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας.
  22. Άρθρο 10 τ. Το Άρθρο 10 τ, παρ. 2, ορίζει ότι τα ποσά εισφοράς που οφείλονται σύμφωνα με το άρθρο 4, παρ. 1 του ν. 29/1975 προσαυξάνονται κατά 4% ετησίως για τα έτη 2021-2025, με εξαίρεση το έτος 2021 όπου αναστέλλεται η εφαρμογή των παρ. 1 και 2. Το Άρθρο 147 τροποποιεί το άρθρο 12 του ν. 27/1975 σχετικά με τον υπολογισμό του φόρου στα ιδιωτικά πλοία αναψυχής.
  23. Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 της Σύμβασης, σε διαβούλευση με τις οργανώσεις εργοδοτών και εργαζομένων, στοχεύει στην αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας μέσω εθνικών πολιτικών, παροχής καθοδήγησης και πόρων, και εκστρατειών ευαισθητοποίησης. Επιπλέον, αναφέρεται ότι οι πολιτικές για την αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης αποτελούν αντικείμενο συλλογικών διαπραγματεύσεων και πρέπει να περιλαμβάνουν πειθαρχικές διαδικασίες και ποινές. Τέλος, ο Γενικός Διευθυντής του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας κοινοποιεί επικυρώσεις και καταγγελίες στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, ενώ το Διοικητικό Συμβούλιο υποβάλλει εκθέσεις για την εφαρμογή της σύμβασης.
  24. Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 του ΦΕΚ 101/19.06.2021, καθορίζει τα δικαιώματα των θιγομένων από βία και παρενόχληση, επιτρέποντάς τους να προσφύγουν στην Επιθεώρηση Εργασίας και στον Συνήγορο του Πολίτη, πέραν της δικαστικής προστασίας, σύμφωνα με τους νόμους 3896/2010 και 4443/2016.
  25. Άρθρο 12 δ. Το Άρθρο 12δ του ΦΕΚ ορίζει ότι οι ανάδοχοι γονείς, κατόπιν δικαστικής απόφασης, σύμβασης, εισαγγελικής διάταξης ή σύμφωνα με το άρθρο 18, λαμβάνουν οικονομική ενίσχυση για την κάλυψη των τρεχουσών αναγκών του ανηλίκου καθ' όλη τη διάρκεια της αναδοχής.
  26. Άρθρο 12 τ. Το Άρθρο 12 τ, παράγραφοι 2 και 3, ορίζει ότι σε περίπτωση απόλυσης εργαζομένου λόγω αιτήματος ή λήψης άδειας ή ευέλικτης ρύθμισης, ο εργοδότης υποχρεούται να γνωστοποιεί εγγράφως τους λόγους απόλυσης, ενώ η παράγραφος 4 τροποποιεί το άρθρο 15 του ν. 1483/1984, επεκτείνοντας την προστασία από την απόλυση σε εργαζόμενους γονείς για συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα μετά τον τοκετό, εκτός αν υπάρχει σπουδαίος λόγος. Το Άρθρο 49, παράγραφος 1, κατοχυρώνει το δικαίωμα δικαστικής προστασίας και προσφυγής σε αρμόδιες διοικητικές αρχές για όσους θεωρούν ότι έχουν ζημιωθεί από τη μη τήρηση του Μέρους, συμπεριλαμβανομένης της διαμεσολάβησης από τον φορέα του άρθρου 32.
  27. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13 του ΦΕΚ 101/2021, που αφορά την απαγόρευση αντιποίνων, προβλέπει αυξημένο πρόστιμο για παραβάσεις, με δυνατότητα μείωσης κατά 30% αν ο εργοδότης συμμορφωθεί εντός 30 ημερών. Επίσης, καθορίζει προσωρινά μέτρα, όπως απομάκρυνση ή μετακίνηση εργαζομένου, σε περιπτώσεις επικείμενου κινδύνου για τη ζωή, την υγεία ή την ασφάλεια, τα οποία μπορούν να επιβληθούν από τον Επιθεωρητή Εργασίας, και επιβάλλει πρόστιμο για μη συμμόρφωση με αυτά.
  28. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14, παράγραφος 1, ορίζει ότι η Σύμβαση δεσμεύει μόνο τα Μέλη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας των οποίων οι κυρώσεις έχουν καταχωρηθεί στον Γενικό Διευθυντή του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας, ενώ η παράγραφος 2 καθορίζει ότι η Σύμβαση τίθεται σε ισχύ δώδεκα μήνες μετά την καταχώρηση των κυρώσεων δύο Μελών. Το Άρθρο 15, παράγραφος 1, επιτρέπει σε κάθε Μέλος που έχει κυρώσει τη Σύμβαση να την καταγγείλει μετά από δέκα έτη από την αρχική της ισχύ, κοινοποιώντας την πρόθεσή του στον Γενικό Διευθυντή. Επιπλέον, το άρθρο αναφέρεται στην προσφυγή νομικών προσώπων και ενώσεων, στο βάρος απόδειξης, και σε συγκεκριμένες περιπτώσεις εργαζομένων, όπως αυτοί που απασχολούνται στην Αμερικανική Ναυτική Ευκολία Σούδας, ενώ απαγορεύει στους εργοδότες να παρεμποδίζουν τα συνδικαλιστικά δικαιώματα τω…
  29. Άρθρο 14 δ. Το Άρθρο 14 δ του ΦΕΚ διασφαλίζει την ανεμπόδιστη άσκηση του δικαιώματος για την ίδρυση και αυτόνομη λειτουργία συνδικαλιστικών οργανώσεων, υποχρεώνοντας τα όργανα του Κράτους να εφαρμόζουν τα απαραίτητα μέτρα προστασίας.
  30. Άρθρο 14 τ. Το άρθρο 14 τ ρυθμίζει την προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στην Οδηγία (ΕΕ) 2019/1158 για τους ναυτικούς, επιβάλλει πειθαρχικές και διοικητικές κυρώσεις για μη χορήγηση βεβαίωσης εργασιακής σχέσης, και ορίζει πρόσθετη αποζημίωση έως και διπλάσια της νόμιμης για ακυρώσεις συμβάσεων εργασίας που γίνονται για λόγους που σχετίζονται με συνδικαλιστική δράση, άρνηση μερικής απασχόλησης, μη αποδοχή διευθέτησης ή άσκηση του δικαιώματος αποσύνδεσης.
  31. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 ορίζει τη διαδικασία καταγγελίας της Σύμβασης από ένα Μέλος, η οποία τίθεται σε ισχύ ένα έτος μετά την καταχώρησή της στο Διεθνές Γραφείο Εργασίας, και προβλέπει αυτόματη ανανέωση της δέσμευσης για νέες δεκαετείς περιόδους, εκτός αν ασκηθεί το δικαίωμα καταγγελίας εντός του πρώτου έτους κάθε περιόδου.
  32. Άρθρο 15 τ. Το Άρθρο 15 τ του ν. 1483/1984 (Α' 153) ρυθμίζει περιπτώσεις όπου δεν συντρέχει σπουδαίος λόγος, όπως αντιδράσεις σε αιτήματα για άδειες ή ευέλικτες ρυθμίσεις για φροντίδα τέκνου (άρθρο 31), κατά τη διάρκεια άδειας αναψυχής (άρθρο 5 του α.ν. 539/1945), για πολύτεκνους, αναπήρους και προστατευόμενα πρόσωπα που έχουν τοποθετηθεί βάσει του ν. 2643/1998 (Α' 220) και δεν έχουν τηρηθεί οι προϋποθέσεις του άρθρου 11 του ίδιου νόμου, καθώς και για στρατευμένους.
  33. Άρθρο 16 δ. Το Άρθρο 16 δ του ΦΕΚ, με τίτλο "Δημοκρατία στους τόπους εργασίας", κατοχυρώνει την εργασία ως δικαίωμα προστατευόμενο από το Κράτος, διασφαλίζοντας την προστασία των εργαζομένων και των συνδικαλιστικών τους οργανώσεων κατά την άσκηση συνδικαλιστικών δικαιωμάτων στον τόπο εργασίας, ενώ παράλληλα παρέχει σε κάθε σωματείο της επιχείρησης το δικαίωμα δημιουργίας ιστοτόπου στο διαδίκτυο ή στο εσωτερικό ηλεκτρονικό δίκτυο της εργοδοτικής επιχείρησης.
  34. Άρθρο 16 σ. Το άρθρο 16 σ, που αναφέρεται στο άρθρο 16 στοιχείο 5 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, καθορίζει τη διαδικασία για αγωγές που αφορούν συλλογικές διαφορές εργασίας και διαιτητικές αποφάσεις, ορίζοντας προθεσμίες για την κατάθεση αγωγής (45 ημέρες), την έφεση (15 ημέρες) και τη δικάσιμο (30 ημέρες για την έφεση), με την άσκηση της αγωγής να αναστέλλει την ισχύ της προσβαλλόμενης σύμβασης ή απόφασης μέχρι την τελεσίδικη απόφαση.
  35. Άρθρο 16 τ. Το Άρθρο 16 τ του ΦΕΚ ορίζει ότι νομικά πρόσωπα και ενώσεις προσώπων, με έγγραφη συναίνεση του θιγόμενου, μπορούν να ασκούν προσφυγές και να παρεμβαίνουν στο όνομά του ενώπιον διοικητικών ή δικαστικών αρχών για παραβάσεις του παρόντος Μέρους, σχετικά με τις προθεσμίες δικαστικής και διοικητικής προσφυγής.
  36. Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 του ΦΕΚ ορίζει ότι ο Γενικός Διευθυντής του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας κοινοποιεί στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών πληροφορίες για κυρώσεις και καταγγελίες, ενώ η Επιθεώρηση Εργασίας, με αρμοδιότητες του άρθρου 2 του ν. 3996/2011, εξετάζει καταγγελίες, παρέχει συμβουλές, διασφαλίζει την πρόληψη βίας και παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, και τηρεί μητρώο παραβατών, συνεργαζόμενη με το Τμήμα Ισότητας των Φύλων, τη Γενική Γραμματεία Δημογραφικής και Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων, τον Συνήγορο του Πολίτη και άλλες δημόσιες αρχές. Επίσης, καθορίζονται οι άδειες απουσίας που υποχρεούται να παρέχει ο εργοδότης σε μέλη συνδικαλιστικών οργανώσεων διαφόρων επιπέδων και μελών.
  37. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 ορίζει ότι οι διαφορές που αφορούν βία και παρενόχληση στην εργασία, όπως περιγράφονται στα άρθρα 4, 12 και 13, αντιμετωπίζονται ως εργατικές διαφορές σύμφωνα με τον ν. 3996/2011, με προτεραιότητα στη διεξαγωγή της διαδικασίας εντός δύο (2) μηνών από την υποβολή της καταγγελίας στην Επιθεώρηση Εργασίας.
  38. Άρθρο 18 τ. Το άρθρο 146 του ΦΕΚ ρυθμίζει την αναπροσαρμογή των συντελεστών φόρου και εισφοράς για πλοία πρώτης κατηγορίας του ν. 27/1975, προβλέποντας ετήσια προσαύξηση 4% για τα έτη 2021-2025. Επίσης, αναφέρεται στην κατάργηση της υπ' αρ. 4144/0092/28.6.2016 κοινής υπουργικής απόφασης και σε φορολογικές ρυθμίσεις σχετικά με συμβόλαια και προσύμφωνα, εξαιρώντας την προσκόμιση αποδεικτικού ενημερότητας και πιστοποιητικού για ορισμένες περιπτώσεις.
  39. Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 ορίζει ότι η κύρωση μιας νέας αναθεωρητικής Σύμβασης από ένα Μέλος επιφέρει αυτομάτως την καταγγελία της παρούσας Σύμβασης, εφόσον η νέα έχει τεθεί σε ισχύ, και παύει η δυνατότητα κύρωσης της παρούσας, ενώ η Σύμβαση παραμένει σε ισχύ για τα Μέλη που δεν έχουν κυρώσει την αναθεωρητική. Το Άρθρο 20 αναφέρει ότι οι αγγλική και γαλλική εκδοχές του κειμένου είναι εξίσου αυθεντικές. Επιπλέον, αναφέρεται ότι σε περίπτωση παράβασης εργατικής νομοθεσίας, ο εργοδότης μπορεί να λάβει μείωση 30% στο πρόστιμο αν συμμορφωθεί εντός 30 ημερών, ενώ η υποτροπή εντός 4 ετών συνεπάγεται μη χορήγηση έκπτωσης. Παραβιάσεις των άρθρων 4, 12, 13 επισύρουν πρόστιμο, με την παράβαση του άρθρου 13 να αποτελεί επιβαρυντική περίσταση και να μην επιτρέπει μείωση του προστίμου.
  40. Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 της Σύμβασης 190 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) δηλώνει ότι οι αγγλικές και γαλλικές εκδοχές του κειμένου της Σύμβασης είναι εξίσου αυθεντικές. Η Σύμβαση, που υιοθετήθηκε στην 108η (Εκατονταετηρίδα) Σύνοδο της Γενικής Διάσκεψης της ΔΟΕ στη Γενεύη στις 10 Ιουνίου 2019, αφορά την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, αναγνωρίζοντας ότι αποτελούν παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων και είναι ασύμβατες με την αξιοπρεπή εργασία.
  41. Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 τροποποιεί τον ν. 4604/2019, επικεντρώνεται στην απονομή του «Σήματος Ισότητας» σε επιχειρήσεις που προάγουν την ουσιαστική ισότητα των φύλων και καταπολεμούν τη βία και την παρενόχληση στην εργασία, λαμβάνοντας υπόψη κριτήρια όπως η ίση αμοιβή, η ισορροπημένη συμμετοχή σε διευθυντικές θέσεις, η επαγγελματική εξέλιξη, η προστασία της μητρότητας, η πρόληψη βίας και παρενόχλησης, και η υιοθέτηση εύλογων προσαρμογών για θύματα ενδοοικογενειακής βίας. Η Γενική Γραμματεία Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων (Γ.Γ.Δ.Ο.Π.Ι.Φ.) καθορίζει τη διαδικασία απονομής και αφαίρεσης του σήματος, ενώ οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να υποβάλλουν ετήσια απολογιστική έκθεση.
  42. Άρθρο 21 δ. Το Άρθρο 21 δ του ΦΕΚ, όπως διαμορφώνεται, προβλέπει τη χορήγηση «Σήματος Ισότητας» από αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων σε επιχειρήσεις του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα που διακρίνονται για την εφαρμογή πολιτικών ίσης μεταχείρισης, ίσων ευκαιριών και την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας και παρενόχλησης στην εργασία.
  43. Άρθρο 21 τ. Το Άρθρο 21 τ του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 21 του ν. 4604/2019 (Α' 50) για να συμπεριλάβει την καταπολέμηση της βίας και παρενόχλησης στην εργασία, αντικαθιστά την παρ. 2, και μετονομάζει τη Γ.Γ.Ι.Φ. σε Γ.Γ.Δ.Ο.Π.Ι.Φ., προσθέτοντας την πρόληψη της βίας στην εργασία.
  44. Άρθρο 22. Το Άρθρο 22, στο πλαίσιο της ενσωμάτωσης της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/1158, προβλέπει εξουσιοδοτικές διατάξεις και μεταβατικές διατάξεις, ενώ παράλληλα ρυθμίζει θέματα σχετικά με την επίλυση διαφορών που αφορούν βία και παρενόχληση, καθώς και διαφορές που προκύπτουν από την εφαρμογή συγκεκριμένων άρθρων, ορίζοντας αρμόδια δικαστήρια (Μονομελές Πρωτοδικείο) και σύντομες προθεσμίες για τη διεξαγωγή των δικών και την άσκηση έφεσης (3 ημέρες).
  45. Άρθρο 22 δ. Το Άρθρο 22 διαμορφώνεται ως εξής: Απαγορεύεται η πρόσληψη απεργοσπαστών κατά τη διάρκεια νόμιμης απεργίας, η ανταπεργία (λοκ-άουτ), και η δικαστική απαγόρευση απεργίας με ασφαλιστικά μέτρα.
  46. Άρθρο 23. Το Άρθρο 23 του ΦΕΚ ορίζει μεταβατικές διατάξεις για την εφαρμογή των πολιτικών καταπολέμησης της βίας και παρενόχλησης, επιτρέποντας στους εργοδότες να τις θέσουν σε ισχύ με δική τους απόφαση εντός τριών (3) μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου, ενώ παράλληλα προβλέπει την ολοκλήρωση εκκρεμών διαδικασιών επίλυσης εργατικών διαφορών σύμφωνα με το προηγούμενο νομικό πλαίσιο και την άμεση λειτουργία του Αυτοτελούς Τμήματος για την παρακολούθηση της βίας και παρενόχλησης στην εργασία.
  47. Άρθρο 24. Το Άρθρο 24 του ΦΕΚ, στο πλαίσιο της προσαρμογής της ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία (ΕΕ) 2019/1158, καθορίζει τον σκοπό της θέσπισης διατάξεων για την άδεια πατρότητας και τη γονική άδεια, ενώ παράλληλα τροποποιεί το άρθρο 24 του ν. 3996/2011 σχετικά με την ταχεία διαδικασία επιβολής προστίμων από τον Επιθεωρητή Εργασιακών Σχέσεων, ο οποίος δεν φέρει ευθύνη για τα πορίσματά του εκτός αν αποδειχθεί δόλος, και μπορεί να επιβάλει διοικητικές κυρώσεις, διπλάσια πρόστιμα για μισθολογικές οφειλές, ή να υποβάλει μήνυση για ποινικά αδικήματα.
  48. Άρθρο 24 τ. Το Άρθρο 90 τροποποιεί το Άρθρο 17 του ν. 1264/1982, ορίζοντας ότι ο εργοδότης υποχρεούται να διευκολύνει τα μέλη των Διοικητικών Συμβουλίων, των Ελεγκτικών Επιτροπών και τους αντιπροσώπους των πρωτοβάθμιων στις δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
  49. Άρθρο 25. Το Άρθρο 25, βασιζόμενο στο Άρθρο 2 της Οδηγίας (EE) 2019/1158, καθορίζει ότι το Κεφάλαιο εφαρμόζεται σε όλους τους εργαζόμενους γονείς (φυσικούς, θετούς, ανάδοχους, τεκμαιρόμενες μητέρες παρένθετης μητρότητας) και στους φροντιστές, όπως ορίζονται στο Άρθρο 26, ανεξαρτήτως αν απασχολούνται στον ιδιωτικό, δημόσιο τομέα ή σε ν.π.δ.δ.
  50. Άρθρο 25 τ. Το Άρθρο 25 τ ορίζει τον αρμόδιο φορέα για ζητήματα διακρίσεων, ενώ το Κεφάλαιο Β, Άρθρο 33, καθορίζει ότι οι διατάξεις του εφαρμόζονται σε όλους τους εργαζόμενους γονείς (φυσικούς, θετούς, ανάδοχους, τεκμαιρόμενες μητέρες παρένθετης μητρότητας) που απασχολούνται πλήρως ή μερικώς στον ιδιωτικό τομέα και σε υπηρεσίες του Δημοσίου.
  51. Άρθρο 26. Το Άρθρο 26 του εγγράφου, βασιζόμενο στο Άρθρο 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/1158, ορίζει την "άδεια πατρότητας" ως άδεια από την εργασία για τον πατέρα κατά τη γέννηση του τέκνου για την επιμέλειά του, και την "άδεια φροντιστή" ως άδεια έως πέντε (5) εργάσιμων ημερών ετησίως για εργαζόμενους που παρέχουν προσωπική φροντίδα ή υποστήριξη σε συγγενή ή πρόσωπο του νοικοκυριού τους με σοβαρό ιατρικό λόγο, η οποία βεβαιώνεται με ιατρική γνωμάτευση.
  52. Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 του ΦΕΚ ορίζει την υποχρεωτική χορήγηση άδειας πατρότητας από τον εργοδότη, διάρκειας δεκατεσσάρων (14) ημερών, η οποία μπορεί να χορηγηθεί είτε δύο ημέρες πριν τον αναμενόμενο τοκετό είτε μετά τη γέννηση, ή εξ ολοκλήρου μετά τη γέννηση, ενώ σε περιπτώσεις υιοθεσίας ή αναδοχής έως οκτώ (8) ετών, χορηγείται από την ένταξη του παιδιού στην οικογένεια, ανεξαρτήτως προϋπηρεσίας ή οικογενειακής κατάστασης του εργαζόμενου.
  53. Άρθρο 28. Το Άρθρο 28 του ΦΕΚ 101/2021 ορίζει τη γονική άδεια διάρκειας τεσσάρων (4) μηνών για κάθε εργαζόμενο γονέα ή πρόσωπο που ασκεί γονική μέριμνα, με τον Ο.Α.Ε.Δ. να καταβάλλει επίδομα ίσo με τον ελάχιστο μισθό για τους δύο (2) πρώτους μήνες, ενώ προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις για γονείς διδύμων, τριδύμων, πολύδυμων, καθώς και για μονογονεϊκές οικογένειες.
  54. Άρθρο 29. Το Άρθρο 29 του ΦΕΚ 101/19.06.2021, σύμφωνα με το Άρθρο 6 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/1158, χορηγεί άδεια φροντιστή σε εργαζόμενο που έχει συμπληρώσει έξι (6) μήνες εργασίας, ο οποίος παρέχει προσωπική φροντίδα ή υποστήριξη σε συγγενή ή πρόσωπο που κατοικεί στο ίδιο νοικοκυριό και έχει ανάγκη σημαντικής φροντίδας για σοβαρό ιατρικό λόγο.
  55. Άρθρο 31. Το Άρθρο 31, στο πλαίσιο του Κεφαλαίου Β' για τις άδειες σχετικές με την προστασία της οικογένειας, ρυθμίζει τις ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, σύμφωνα με το Άρθρο 9 της Οδηγίας (EE) 2019/1158. Το Άρθρο 32 ορίζει τον αρμόδιο φορέα για ζητήματα διακρίσεων, σύμφωνα με το Άρθρο 15 της ίδιας Οδηγίας.
  56. Άρθρο 32. Το Άρθρο 32 ορίζει τον Συνήγορο του Πολίτη ως αρμόδιο φορέα για την παρακολούθηση και προώθηση της αρχής των ίσων ευκαιριών και της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών, με αρμοδιότητες που συμπληρώνουν αυτές της Επιθεώρησης Εργασίας, ειδικά σε σχέση με την ανάπτυξη εφαρμογών του Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ και τη διαλειτουργικότητά του με άλλα συστήματα, ιδιαίτερα κατά την αντιμετώπιση της υγειονομικής κρίσης.
  57. Άρθρο 33. Το Άρθρο 33 του ΦΕΚ καθορίζει το πεδίο εφαρμογής του νόμου, ενώ τα επόμενα άρθρα 34, 35 και 36 τροποποιούν και επεκτείνουν την άδεια μητρότητας στην υιοθεσία, προβλέπουν άδεια για μεθόδους ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και κάνουν ειδικές προβλέψεις για τη χορήγηση της ειδικής παροχής προστασίας μητρότητας, τροποποιώντας συγκεκριμένα το άρθρο 142 του ν. 3655/2008.
  58. Άρθρο 34. Το Άρθρο 34 του ΦΕΚ αντικαθιστά την παρ. 2 του άρθρου 44 του ν. 4488/2017, επεκτείνοντας το μεταγενέθλιο τμήμα της άδειας μητρότητας σε εργαζόμενες που υιοθετούν τέκνο έως οκτώ (8) ετών, από την ένταξη του παιδιού στην οικογένεια.
  59. Άρθρο 35. Το Άρθρο 35 χορηγεί άδεια επτά (7) εργάσιμων ημερών με αποδοχές σε εργαζόμενες που υποβάλλονται σε μεθόδους ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, βάσει βεβαίωσης του θεράποντος ιατρού ή του διευθυντή μονάδας Μ.Ι.Υ.Α., σύμφωνα με τον ν. 3305/2005.
  60. Άρθρο 36. Το Άρθρο 36 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 142 του ν. 3655/2008, επεκτείνοντας την ειδική παροχή προστασίας μητρότητας στην τεκμαιρόμενη μητέρα που αποκτά τέκνο μέσω παρένθετης μητρότητας, καθώς και στην εργαζόμενη που υιοθετεί τέκνο έως οκτώ (8) ετών από την ένταξή του στην οικογένεια.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2021

Επιστροφή στη λίστα νόμων