Νόμος 3023/2002 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων
Ο Νόμος 3023/2002 του Ελληνικού Κοινοβουλίου καθορίζει τη δημόσια χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων, τα κριτήρια επιλεξιμότητας, την κατανομή των πόρων, καθώς και τους κανόνες για τα έσοδα και τις δαπάνες τους. Ρυθμίζει επίσης την προεκλογική προβολή, τις δαπάνες των υποψηφίων και τις κυρώσεις για παραβάσεις, ενώ προβλέπει τη σύσταση Επιτροπής Ελέγχου για την εποπτεία των οικονομικών των κομμάτων και των υποψηφίων. Ο νόμος αφορά όλα τα πολιτικά κόμματα και τους υποψήφιους βουλευτές, με συγκεκριμένες διατάξεις για την κατανομή της κρατικής χρηματοδότησης και την τήρηση λογιστικών βιβλίων.
Άρθρα
- Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του ΦΕΚ ορίζει ότι τα πολιτικά κόμματα λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση για λειτουργικές και εκλογικές δαπάνες, η οποία διακρίνεται σε τακτική (1,02% των τακτικών εσόδων του Κρατικού Προϋπολογισμού ετησίως) και εκλογική (έως 0,22% των τακτικών εσόδων του Κρατικού Προϋπολογισμού κατά τη διάρκεια εκλογών). Η εκλογική χρηματοδότηση καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, μετά από γνώμη της Διακομματικής Επιτροπής, και οι σχετικές πιστώσεις εγγράφονται στον προϋπολογισμό του Υπουργείου, με συνολικό ανώτατο όριο 1,24% των τακτικών εσόδων του Κρατικού Προϋπολογισμού.
- Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 καθορίζει τα κριτήρια για την τακτική και εκλογική χρηματοδότηση πολιτικών κομμάτων και συνασπισμών, βασιζόμενο στην εκπροσώπησή τους στη Βουλή ή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, καθώς και στην επίτευξη συγκεκριμένων ποσοστών ψήφων (1,5%) και κάλυψης εκλογικών περιφερειών (70%) στις γενικές βουλευτικές εκλογές ή εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η τακτική χρηματοδότηση χορηγείται από το επόμενο έτος των εκλογών έως το έτος των επόμενων εκλογών.
- Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του ΦΕΚ καθορίζει την κατανομή της τακτικής και εκλογικής χρηματοδότησης στα πολιτικά κόμματα και συνασπισμούς, με συγκεκριμένα ποσοστά (80%, 10%, 10% για την τακτική και 60%, 40% για την εκλογική) να κατανέμονται βάσει κριτηρίων που ορίζονται στο Άρθρο 2 και τον αριθμό ψήφων, ενώ ο Υπουργός Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης εκδίδει σχετικές αποφάσεις για τον καθορισμό των δικαιούχων και των ποσών.
- Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 του ΦΕΚ ορίζει ότι η οικονομική ενίσχυση για την επιμόρφωση στελεχών κομμάτων ανέρχεται στο 0,1% των τακτικών εσόδων του Κρατικού Προϋπολογισμού, κατανέμεται σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 1, και οι πιστώσεις εγγράφονται στον προϋπολογισμό του Υπουργείου Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, με την απόφαση του Υπουργού να καθορίζει τα δικαιούμενα κόμματα και τα ποσά.
- Άρθρο 4 τ. Το άρθρο 4 τ του παρόντος νόμου καταργεί το άρθρο 4 του Ν. 1491/1984, καθώς και τις διατάξεις του Ν.Δ. 59/1974, του Π.Δ. 866/1975 και του άρθρου 38 του Π.Δ. 55/1999. Επιπλέον, το άρθρο 32 απαλλάσσει κόμματα, συνασπισμούς κομμάτων, υποψήφιους βουλευτές και ευρωβουλευτές από κυρώσεις που προβλέπονται από τα άρθρα 22 και 23 του Ν. 2429/1996 για παραβάσεις που έγιναν πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου.
- Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 ορίζει τα έσοδα και τις δαπάνες των πολιτικών κομμάτων και συνασπισμών, διακρίνοντας τις δαπάνες σε λειτουργικές και εκλογικές, ενώ καθορίζει ότι τα έσοδα και οι δαπάνες διακινούνται μέσω τραπεζικών λογαριασμών στην Ελλάδα, με υποχρέωση γνωστοποίησης στην Επιτροπή Ελέγχου.
- Άρθρο 5 π. Το Άρθρο 7 απαγορεύει τη χρηματοδότηση και κάθε είδους παροχές προς κόμματα και υποψήφιους βουλευτές από φυσικά πρόσωπα χωρίς ελληνική ιθαγένεια, νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, και οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.
- Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 ορίζει τα έσοδα και τις δαπάνες των υποψήφιων βουλευτών κατά την προεκλογική περίοδο, συμπεριλαμβανομένων ποσών για μισθώσεις, έντυπα, διαφημίσεις και υπηρεσίες, και απαιτεί τη διακίνηση τουλάχιστον 60% αυτών μέσω τραπεζικών λογαριασμών στην Ελλάδα, οι οποίοι γνωστοποιούνται στην Επιτροπή Ελέγχου εντός πέντε ημερών από το άνοιγμά τους.
- Άρθρο 7. Το Άρθρο 7, παράγραφος 2, ορίζει ότι οι χρηματοδοτήσεις προς πολιτικά κόμματα εξαιρούνται από την απαγόρευση της παραγράφου 1, εφόσον προέρχονται αποκλειστικά από επιχειρήσεις και νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου με ονομαστικές μετοχές που ανήκουν εξ ολοκλήρου σε πολιτικό κόμμα, στον επικεφαλής του ή σε εντεταλμένα φυσικά πρόσωπα. Παράβαση της παραγράφου 1 επισύρει ποινή φυλάκισης έως δύο ετών και χρηματική ποινή τουλάχιστον 30.000 ευρώ για τον χρηματοδότη ή αυτόν που προέβη στην παροχή.
- Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 του ΦΕΚ ορίζει ότι η χρηματοδότηση κομμάτων ή συνασπισμών από ένα άτομο εντός του ίδιου έτους δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 15.000 ευρώ, ενώ η χρηματοδότηση υποψήφιων βουλευτών κατά την προεκλογική περίοδο από ένα άτομο δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 3.000 ευρώ. Παραβάσεις τιμωρούνται με φυλάκιση έως ενός έτους και χρηματική ποινή τουλάχιστον 15.000 ευρώ για τον χρηματοδότη, ενώ οι υπεύθυνοι των κομμάτων και οι υποψήφιοι βουλευτές που γνώριζαν και αποδέχθηκαν την παράνομη χρηματοδότηση τιμωρούνται με πρόστιμο έως 30.000 ευρώ.
- Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 του ΦΕΚ καθορίζει ειδικούς χώρους για την υπαίθρια προβολή πολιτικών μηνυμάτων από κόμματα και οργανώσεις, οι οποίοι πρέπει να αποτελούν τουλάχιστον το 10% των συνολικών χώρων υπαίθριας διαφήμισης, ενώ κατά τη διάρκεια εκλογών ή δημοψηφισμάτων, όλοι οι χώροι υπαίθριας διαφήμισης διατίθενται στα κόμματα αναλογικά και επί ίσοις όροις, με αναστολή των συμβάσεων μίσθωσης και μείωση του μισθώματος.
- Άρθρο 10. Το Άρθρο 10 ορίζει ότι η κατανομή του χρόνου μετάδοσης για την προεκλογική δραστηριότητα των κομμάτων και συνασπισμών στα κρατικά και ιδιωτικά ραδιοτηλεοπτικά μέσα γίνεται δωρεάν, με βάση την αρχή της αναλογικής ισότητας, και απαγορεύει τη μετάδοση μηνυμάτων την προηγούμενη και την ημέρα των εκλογών.
- Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 απαγορεύει στα κόμματα και τους συνασπισμούς κομμάτων κατά την προεκλογική περίοδο την ανάρτηση υλικού προβολής εκτός συγκεκριμένων χώρων και τη μετάδοση διαφημιστικών μηνυμάτων από ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς, με εξαίρεση όσα ορίζονται στο προηγούμενο άρθρο, ενώ καθορίζει με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης και Δημόσιας Τάξης τις ώρες λειτουργίας και την ένταση των μεγαφωνικών εγκαταστάσεων των κομμάτων, απαγορεύοντας τη χρήση τους κατά τις ώρες κοινής ησυχίας και σε γειτνίαση με νοσηλευτικά ιδρύματα και σχολεία.
- Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 του ΦΕΚ ρυθμίζει την καθαίρεση υπαίθριων προεκλογικών κατασκευών από τους δημάρχους και προέδρους κοινοτήτων, καθώς και τις απαγορεύσεις στη διακίνηση προεκλογικού υλικού, τη λειτουργία εκλογικών κέντρων και τις εμφανίσεις υποψηφίων βουλευτών σε ραδιοτηλεοπτικά μέσα, θέτοντας συγκεκριμένους περιορισμούς στον αριθμό εμφανίσεων ανά σταθμό και τύπο εκπομπής.
- Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 του ΦΕΚ καθορίζει το ανώτατο όριο εκλογικών δαπανών για τους υποψήφιους βουλευτές, το οποίο υπολογίζεται με βάση τον αριθμό των εδρών της εκλογικής περιφέρειας, με αρχικό ποσό 15.000 ευρώ και προσαυξήσεις ανά έδρα, ενώ για τις περιφέρειες Κυκλάδων και Δωδεκανήσου υπάρχει επιπλέον προσαύξηση 0,5. Το τελικό όριο καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, ενώ για τους υποψήφιους βουλευτές επικρατείας και ευρωβουλευτές ισχύει το όριο της Α' Εκλογικής Περιφέρειας Αθηνών, και οι δαπάνες για διαφημίσεις στον τύπο δεν πρέπει να υπερβαίνουν το 20% του συνολικού ορίου.
- Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 ορίζει ότι η διαχείριση των οικονομικών των πολιτικών κομμάτων ανήκει στα όργανά τους, τα οποία πρέπει να γνωστοποιούνται στον πρόεδρο της Επιτροπής του άρθρου 21 του νόμου έως τις 31 Ιανουαρίου κάθε έτους, ενώ οι υποψήφιοι βουλευτές είναι υπεύθυνοι για τα δικά τους οικονομικά. Το Άρθρο 16 επιβάλλει στα πολιτικά κόμματα και συνασπισμούς που λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση την τήρηση ειδικού βιβλίου εσόδων-εξόδων στην έδρα τους, ενώ αναφέρεται και σε διαδικασίες επιβολής και είσπραξης προστίμων, καθώς και σε ένδικα βοηθήματα ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.
- Άρθρο 15 τ. Το άρθρο 15 τ του νόμου αφορά την προεκλογική προβολή κομμάτων και υποψηφίων βουλευτών, καθώς και τις απαγορεύσεις κατά τη διάρκεια του εκλογικού αγώνα, και επιβάλλει κυρώσεις σε όσους παραβιάζουν τις διατάξεις του άρθρου 15 του παρόντος νόμου, συμπεριλαμβανομένων των υποψηφίων βουλευτών που γνώριζαν και αποδέχθηκαν χρηματοδότηση.
- Άρθρο 15 υ. Το Άρθρο 15 υ του εγγράφου ορίζει ότι οι υπεύθυνοι πολιτικών κομμάτων ή υποψήφιοι βουλευτές που γνώριζαν και αποδέχθηκαν χρηματοδότηση ή παροχή, παραβιάζουν το Άρθρο 8, το οποίο θέτει όριο χρηματοδότησης από το ίδιο πρόσωπο σε 15.000 ευρώ ετησίως για κόμματα ή συνασπισμούς.
- Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 ορίζει ότι τα πολιτικά κόμματα και οι συνασπισμοί πρέπει να τηρούν βιβλίο εσόδων-δαπανών, καταχωρώντας ετησίως όλα τα οικονομικά τους στοιχεία, τα ποσά που συγκεντρώθηκαν κατά τις εκλογικές αναμετρήσεις και τις δαπάνες, με το βιβλίο να θεωρείται από τον πρόεδρο της Επιτροπής του άρθρου 21 του νόμου κάθε Ιανουάριο. Επίσης, στο βιβλίο αυτό καταγράφονται τα ονοματεπώνυμα και πατρώνυμα όσων εισφέρουν ετησίως ποσό άνω των 600 ευρώ, καθώς και τα στοιχεία των αποδεκτών πληρωμών, με αναφορά στα αντίστοιχα παραστατικά για κάθε συναλλαγή. Το Άρθρο 17 συμπληρώνει ότι για κάθε ποσό άνω των 600 ευρώ που εισπράττεται από κόμματα και συνασπισμούς, εκτός της κρατικής χρηματοδότησης, εκδίδεται υποχρεωτικά απόδειξη είσπραξης, εκτός αν η είσπραξη έγινε μέσω των λογαριασμών της παρ. 5 του άρθρο…
- Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 ορίζει ότι τα στελέχη των αποδείξεων είσπραξης και των κουπονιών είναι αριθμημένα και θεωρούνται από την Επιτροπή Ελέγχου του άρθρου 21, ενώ η διαδικασία επιστροφής και καταστροφής των αδιάθετων κουπονιών καθορίζεται με απόφαση του Προέδρου της Βουλής. Το Άρθρο 18 απαιτεί από τα πολιτικά κόμματα και τους συνασπισμούς κομμάτων που λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση να δημοσιεύουν ετησίως ισολογισμό εσόδων και δαπανών εντός του πρώτου διμήνου σε δύο αθηναϊκές εφημερίδες.
- Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 ορίζει ότι τα πολιτικά κόμματα και οι συνασπισμοί που λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση πρέπει να δημοσιεύουν ειδική έκθεση εκλογικών εσόδων και δαπανών εντός δύο (2) μηνών μετά τις εκλογές σε τουλάχιστον δύο (2) καθημερινές εφημερίδες της Αθήνας, ενώ αντίγραφα της έκθεσης, του ισολογισμού και των φύλλων των εφημερίδων αποστέλλονται εντός δεκαπέντε (15) ημερών στην Επιτροπή Ελέγχου και στον Υπουργό Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης.
- Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 ορίζει ότι κόμματα και συνασπισμοί που δεν λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση και συμμετείχαν σε εκλογές, υποχρεούνται να δημοσιεύουν έκθεση εκλογικών εσόδων και δαπανών σε δύο αθηναϊκές εφημερίδες εντός δύο μηνών από τις εκλογές, αποστέλλοντας αντίγραφο και τα φύλλα των εφημερίδων στην Επιτροπή του άρθρου 21 εντός δεκαπέντε ημερών από τη δημοσίευση.
- Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 ορίζει ότι οι εκλεγέντες βουλευτές και οι αναπληρωματικοί τους, καθώς και υποψήφιοι βουλευτές που κατήγγειλαν υπέρβαση εκλογικών δαπανών, υποχρεούνται να υποβάλουν αναλυτικές καταστάσεις εκλογικών εσόδων-δαπανών στην Επιτροπή του άρθρου 21 εντός 30 ή 40 ημερών από την ορκωμοσία ή τη διεξαγωγή της ψηφοφορίας αντίστοιχα, αναφέροντας ονόματα δωρητών άνω των 150 ευρώ.
- Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 του ΦΕΚ ορίζει την Επιτροπή Ελέγχου, η οποία είναι αρμόδια για τον έλεγχο των οικονομικών των πολιτικών κομμάτων, των συνασπισμών και των υποψήφιων βουλευτών, αποτελούμενη από βουλευτές, Συμβούλους Επικρατείας, Αρεοπαγίτες και Συμβούλους του Ελεγκτικού Συνεδρίου, και μπορεί να αναθέτει ελέγχους σε ορκωτούς ελεγκτές, ενώ η παρεμπόδιση του ελεγκτικού έργου επισύρει ποινή φυλάκισης τουλάχιστον έξι (6) μηνών.
- Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 του νόμου εξουσιοδοτεί τους Υπουργούς Οικονομίας και Οικονομικών και Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης να εκδίδουν κοινή απόφαση για τη ρύθμιση θεμάτων ελέγχου συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις, τους περιορισμούς και τις απαγορεύσεις του νόμου. Το Άρθρο 23, στο πλαίσιο του έκτου κεφαλαίου για διοικητικές κυρώσεις, ορίζει ότι επιβάλλονται κυρώσεις σε κόμματα, συνασπισμούς και υποψήφιους βουλευτές για παραβίαση των διατάξεων του νόμου.
- Άρθρο 23. Το Άρθρο 23 του ΦΕΚ ορίζει ότι επιβάλλονται κυρώσεις σε κόμματα, συνασπισμούς και υποψήφιους βουλευτές για παραβίαση διατάξεων του νόμου, με τη διαδικασία να περιλαμβάνει τη σύνταξη έκθεσης από την Επιτροπή Ελέγχου και, εφόσον προτείνεται, τη διαβίβαση του φακέλου στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο.
- Άρθρο 24. Το Άρθρο 24 του νόμου καθορίζει κυρώσεις για πολιτικά κόμματα, περιλαμβάνοντας πρόστιμα για υπέρβαση ορίων ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης (έως 40% της τακτικής χρηματοδότησης ή 150.000€), μη εμπρόθεσμη δημοσίευση ισολογισμών (5% της χρηματοδότησης), ελλιπή τήρηση βιβλίων (έως 10% της χρηματοδότησης), λήψη χρηματοδότησης από ακατάλληλους φορείς (έως 50% της τακτικής χρηματοδότησης ή 150.000€), υπέρβαση εκλογικών δαπανών (διπλάσιο της υπέρβασης, με πιθανή στέρηση χρηματοδότησης), και παραβάσεις άρθρων 8 και 11 (έως 20% της τακτικής χρηματοδότησης ή 75.000€/15.000€).
- Άρθρο 25. Το Άρθρο 25 του ΦΕΚ ορίζει κυρώσεις για υποψήφιους βουλευτές, επιβάλλοντας πρόστιμα έως 10% της ετήσιας βουλευτικής αποζημίωσης για μη εμπρόθεσμη ή ελλιπή υποβολή εκλογικών καταστάσεων, έως 50% για παράνομη χρηματοδότηση από συγκεκριμένους φορείς, έως 20% για παραβάσεις του άρθρου 8, έως το ύψος της ετήσιας αποζημίωσης για παραβάσεις του άρθρου 12 (περιπτώσεις α' και β'), έως δεκαπλάσιο της υπέρβασης για υπέρβαση εκλογικών δαπανών, έως διπλάσιο της ετήσιας αποζημίωσης για παράβαση του άρθρου 12 (περίπτωση γ'), και έως το ύψος της ετήσιας αποζημίωσης για παραβάσεις σχετικά με πολιτικά γραφεία (άρθρο 12, παράγραφος 1, περιπτώσεις ε.ii, ε.iii, ε.iv).
- Άρθρο 26. Το Άρθρο 26 ορίζει ότι η Επιτροπή Ελέγχου (άρθρο 21) διαβιβάζει στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο (άρθρο 100 Συντάγματος) υποθέσεις παράβασης του άρθρου 12 παρ. 1 περ. ε. ή υπέρβασης στο διπλάσιο των εκλογικών δαπανών (άρθρο 14 παρ. 1-4), με κύρωση την έκπτωση από το βουλευτικό αξίωμα, ακολουθώντας τη διαδικασία του Ν. 345/1976 (ΦΕΚ 141 Α΄) και απαιτώντας προηγούμενη καταγγελία στην Τοπική Επιτροπή Ελέγχου Εκλογικών Παραβάσεων (άρθρο 21 παρ. 9).
- Άρθρο 26 τ. Το Άρθρο 26 τ του νόμου αυτού αφορά την επιβολή κυρώσεων σε κόμματα, συνασπισμούς ή υποψήφιους βουλευτές, ορίζοντας προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών για υποβολή παρατηρήσεων μετά την κοινοποίηση έκθεσης από την Επιτροπή Ελέγχου. Η τελική έκθεση υποβάλλεται στον Πρόεδρο του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου ή στον Πρόεδρο της Βουλής, και οι κυρώσεις επιβάλλονται με αιτιολογημένη απόφαση του Προέδρου της Βουλής που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
- Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 ορίζει διοικητικές και ποινικές κυρώσεις για τρίτους που παραβιάζουν συγκεκριμένες διατάξεις των άρθρων 10, 11 και 12, επιβάλλοντας ποινές σύμφωνα με το άρθρο 458 Π.Κ. και εφαρμόζοντας τις διατάξεις των Ν. 2328/1995 (ΦΕΚ 159 Α΄) και Ν. 2644/1998 (ΦΕΚ 233 Α') για ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς και παρόχους συνδρομητικών υπηρεσιών που παραβιάζουν κανόνες προεκλογικής κάλυψης.
- Άρθρο 28. Το Άρθρο 28 ορίζει τη συγκρότηση της Διακομματικής Επιτροπής Εκλογών, η οποία αποτελείται από τον Υπουργό Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης ως πρόεδρο και εκπροσώπους κομμάτων ή συνασπισμών που εκπροσωπούνταν στη Βουλή που διαλύθηκε, ή που έχουν καταρτίσει συνδυασμούς στο 70% των εκλογικών περιφερειών. Η Επιτροπή έχει ως έργο την υποβολή προτάσεων για την ορθή εφαρμογή του νόμου και συγκροτείται εντός τριών ημερών από την προκήρυξη εκλογών ή την ανακήρυξη συνδυασμών, ενώ για το έτος λήξης της βουλευτικής περιόδου συγκροτείται εντός του πρώτου διμήνου με εκπροσώπους των κομμάτων που αντιπροσωπεύονται στη Βουλή.
- Άρθρο 29. Το Άρθρο 29 του ΦΕΚ ρυθμίζει την ίδρυση πολιτικών κομμάτων, απαιτώντας την κατάθεση ιδρυτικής δήλωσης στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, τη γνωστοποίηση ονόματος, εμβλήματος και έδρας, καθώς και την υποβολή καταστατικού ή ιδρυτικής διακήρυξης υπογεγραμμένης από τουλάχιστον διακόσιους πολίτες με δικαίωμα ψήφου. Απαγορεύει τη χρήση συμβόλων του άρθρου 37 παρ. 5 του π.δ. 55/1999 ως ονόματος και εμβλήματος, κατοχυρώνει το αποκλειστικό δικαίωμα χρήσης τους με τη γνωστοποίηση, και ορίζει ότι το Α΄ Τμήμα του Αρείου Πάγου επιλύει διαφωνίες σχετικά με το δικαιούχο του ονόματος και του εμβλήματος, καθώς και για την ιδιότητα του Προέδρου ή μέλους της Διοικούσας Επιτροπής. Τα πολιτικά κόμματα αποκτούν νομική προσωπικότητα με την ίδρυσή τους.
- Άρθρο 30. Το Άρθρο 30 του ΦΕΚ καθορίζει τους όρους διεξαγωγής του εκλογικού αγώνα, συμπεριλαμβανομένων των εμφανίσεων στα ραδιοτηλεοπτικά μέσα και των δημοσκοπήσεων, με στόχο την αποτροπή της έμμεσης προβολής υποψηφίων και την εξασφάλιση διαφάνειας. Ειδικότερα, ορίζει ότι κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης και Τύπου και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, μετά από γνώμη του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης και πρόταση της Διακομματικής Επιτροπής Εκλογών, θα καθορίζει λεπτομέρειες για τις εμφανίσεις στα μέσα και περιορισμούς για την αποτροπή έμμεσης προβολής υποψηφίων. Επίσης, θέτει προϋποθέσεις για τη δημοσίευση δημοσκοπήσεων, όπως η αναφορά της εταιρείας που τις πραγματοποίησε, του παραγγελιοδότη, της ποσόστωσης των πληθυσμιακών κατηγοριών και των ερωτημάτων που τ…
- Άρθρο 31. Το Άρθρο 31 του ΦΕΚ ορίζει ότι η ισχύς συγκεκριμένων παραγράφων των άρθρων 5 και 18 αρχίζει την 1.1.2003, ενώ καταργεί τον Ν. 2429/1996 (εκτός από τα άρθρα 24-29 και 32-34) και το άρθρο 4 του Ν. 1491/1984.
- Άρθρο 33. Το Άρθρο 33 ορίζει ότι ο νόμος τίθεται σε ισχύ με τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός από την παρ. 1 του άρθρου 31 και τη συγκρότηση της Επιτροπής Ελέγχου (άρθρο 21), η οποία θα γίνει έως τις 30.12.2002. Ο νόμος υπογράφεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Στεφανόπουλο και τους αρμόδιους Υπουργούς, με ημερομηνία Αθήνα, 21 Ιουνίου 2002.
- Άρθρο 38 τ. Το Άρθρο 30, παρ. 1, ορίζει ότι ο Υπουργός Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, μετά από πρόταση της Διακομματικής Επιτροπής Εκλογών, θα εκδώσει απόφαση για τον καθορισμό λεπτομερειών σχετικά με τη διεξαγωγή του εκλογικού αγώνα.
- Άρθρο 458 Π. Το Άρθρο 458 Π ορίζει ότι η παραβίαση διατάξεων των άρθρων 12 παρ. 1 και 21 παρ. 9 του Ν. 2644/1998 (ΦΕΚ 233 A') συνιστά ποινικό αδίκημα με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον ενός έτους για τους νόμιμους εκπροσώπους των σταθμών, ενώ επιβάλλεται πρόστιμο 150.000 ευρώ στον ιδιοκτήτη εντύπου που παραβίασε τις απαγορεύσεις, και ποινή φυλάκισης τουλάχιστον έξι μηνών στους δημάρχους και προέδρους κοινοτήτων που δεν τηρούν τις υποχρεώσεις τους μετά από έγγραφη ενημέρωση από την Τοπική Επιτροπή Ελέγχου Εκλογικών Παραβάσεων.
- Άρθρο preamble. Το Άρθρο preamble του Νόμου υπ' αριθ. 3023, με τίτλο "Χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων από το κράτος", εισάγει το Πρώτο Κεφάλαιο που αφορά την κρατική χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων, θέτοντας τις βάσεις για τη ρύθμιση των εσόδων, δαπανών, προβολής, δημοσιότητας και ελέγχου των οικονομικών τους.
Πρόσφατες αναφορές
- Τροποποίηση: Νόμος 4954 — ΦΕΚ Α' 136/2022
Ο Νόμος 4954/2022 του ΦΕΚ 136/2022 ρυθμίζει θέματα σχετικά με τη λειτουργία των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων, την καταγραφή στο δημοτολόγιο, τη μεταβίβαση αδειών κυκλοφορίας οχημάτων, τη χρηματοδότηση πολιτικών κομμάτων, την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών, τις εκλογικές διαδικασίες και τις αρμοδιότητες δικαστικών και διοικητικών αρχών. Ειδικότερα, ορίζει την αντικατάσταση του Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης, τα στοιχεία που καταγράφονται στο δημοτολόγιο, τις αρμοδιότητες της Γενικής Διεύθυνσης Εσωτερικών και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης για την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών, καθώς και τις κυρώσεις για παραβάσεις. Επίσης, τροποποιεί διατάξεις του π.δ. 26/2012 και του π.δ. 15/2022 σχετικά με τις εκλογικές διαδικασίες, την αρμοδιότητα του Αρείου Πάγου, τη συμμετοχή στη Διακομματική Επιτροπή Εκλογών, τη σύνθεση των Ειδικών Εφορευτικών Επιτροπών, την ανακήρυξη βουλευτών και τον έλεγχο εσόδων και δαπανών κομμάτων και υποψηφίων. Τέλος, καθορίζει κανόνες για την οικονομική διαχείριση υποψηφίων… - Τροποποίηση: Νόμος 4804 — ΦΕΚ Α' 90/2021 (άρθρα 7, 10Α, 29)
Ο Νόμος 4804/2021 του Ελληνικού Κοινοβουλίου ρυθμίζει τη λειτουργία των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) και τις εκλογικές διαδικασίες για την ανάδειξη των δημοτικών και περιφερειακών αρχών. Συγκεκριμένα, ο νόμος μετονομάζει τα δημοτικά διαμερίσματα σε δημοτικές κοινότητες, καθορίζει τη σύνθεση και τις αρμοδιότητες των δημοτικών συμβουλίων, των επιτροπών και του δημάρχου, καθώς και τη διοίκηση των δημοτικών κοινοτήτων ανάλογα με τον πληθυσμό τους. Επίσης, ορίζει τις προϋποθέσεις εκλογιμότητας, τα κωλύματα και τα ασυμβίβαστα για τους υποψηφίους, τη διάρκεια της δημοτικής περιόδου που είναι πέντε έτη, και τις διαδικασίες για την κατάρτιση, υποβολή και ανακήρυξη συνδυασμών, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων για την ποσόστωση φύλου και την υποβολή ηλεκτρονικών παραβόλων. Τέλος, ο νόμος καθορίζει τις εκλογικές περιφέρειες για την ανάδειξη δημοτικών συμβούλων και τη διαδικασία κατανομής των εδρών, καθώς και τα αρμόδια δικαστήρια για την εκδίκαση σχετικών υποθέσεων. - Τροποποίηση: Νόμος 4795 — ΦΕΚ Α' 62/2021 (άρθρα 16Α, 65)
Ο Νόμος 4795/2021, όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 62 Τεύχος Α' στις 17.04.2021, καθορίζει το σύστημα εσωτερικού ελέγχου στον δημόσιο τομέα, ορίζοντας τους όρους, τις διαδικασίες και τις αρμοδιότητες για τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας, της αξιοπιστίας και της συμμόρφωσης των φορέων. Ρυθμίζει τη σύσταση και λειτουργία της Μονάδας Εσωτερικού Ελέγχου, την Επιτροπή Ελέγχου, τον Κώδικα Δεοντολογίας των εσωτερικών ελεγκτών, καθώς και τις διαδικασίες αξιολόγησης και βελτίωσης της ποιότητας του ελέγχου. Οι διατάξεις του νόμου αφορούν όλους τους φορείς του δημόσιου τομέα, όπως ορίζονται στην ισχύουσα νομοθεσία, και θέτουν τις βάσεις για την ενίσχυση της διακυβέρνησης και της διαχείρισης κινδύνων. - Τροποποίηση: Νόμος 4635 — ΦΕΚ Α' 167/2019 (άρθρο 11)
Το έγγραφο είναι ο Νόμος υπ' αριθμ. 4635, ο οποίος ρυθμίζει θέματα σχετικά με την προσέλκυση στρατηγικών επενδύσεων στην Ελλάδα, καθώς και άλλες διατάξεις. Ο νόμος τροποποιεί τον ν. 4608/2019, καθορίζοντας διαδικασίες για την αδειοδότηση και την πιστοποίηση επενδυτικών σχεδίων, με στόχο την επιτάχυνση των διαδικασιών και την ενίσχυση της διαφάνειας. Αφορά κυρίως το Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων, καθώς και άλλους δημόσιους φορείς που εμπλέκονται στην αδειοδότηση και παρακολούθηση επενδύσεων. Επίσης, περιλαμβάνει ρυθμίσεις για τη δημιουργία ενός Ενιαίου Ψηφιακού Χάρτη που θα διευκολύνει την πρόσβαση σε γεωχωρικά δεδομένα. - Τροποποίηση: Νόμος 4604 — ΦΕΚ Α' 50/2019 (άρθρα 1, 12, 12Α, 21)
Ο Νόμος 4604/2019 του ΦΕΚ 50 Τεύχος Α' 2019 ρυθμίζει θέματα ισότητας των φύλων, ίσης μεταχείρισης και απόκτησης ιθαγένειας. Ειδικότερα, καθορίζει την εφαρμογή διατάξεων σε όλες τις έννομες σχέσεις, ορίζει βασικούς όρους για την προώθηση της ισότητας και την καταπολέμηση των διακρίσεων, και περιγράφει τον εθνικό μηχανισμό για την ισότητα των φύλων σε κεντρικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Επίσης, ορίζει διαδικασίες για την απόκτηση ιθαγένειας, συμπεριλαμβανομένων ειδικών διατάξεων για ανιθαγενείς Ρομά και ομογενείς, και θεσπίζει την υποχρέωση ενσωμάτωσης της διάστασης του φύλου σε όλες τις πολιτικές και τους προϋπολογισμούς. Τέλος, προβλέπει τη σύσταση επιτροπών ισότητας σε δήμους και περιφέρειες και θέτει κανόνες για τη συγκρότηση συλλογικών οργάνων και την ανακήρυξη εκλογικών συνδυασμών, διασφαλίζοντας την εκπροσώπηση των φύλων. - Τροποποίηση: Νόμος 4509 — ΦΕΚ Α' 201/2017 (άρθρα 5, 7, 21, 24, 25)
Ο Νόμος 4509/2017 του Εθνικού Τυπογραφείου τροποποιεί τον Ποινικό Κώδικα και τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας σχετικά με τα μέτρα θεραπείας για άτομα με ψυχικές ή διανοητικές διαταραχές, προσθέτοντας άρθρα 70Α και 486Α. Επίσης, ρυθμίζει τη σειρά προτεραιότητας για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης φαρμακείου, καθορίζει τη διαδικασία χορήγησης εφάπαξ επιδόματος σε πληγέντες από φυσικές καταστροφές το 2017, και αφορά τη μίσθωση ακινήτων για τη στέγαση δικαστικών λειτουργών. Ο νόμος καθορίζει επίσης κυρώσεις για πολιτικά κόμματα, τροποποιεί διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας και του Κώδικα Συμβολαιογράφων, και αυξάνει οργανικές θέσεις δικαστικών λειτουργών. - Τροποποίηση: Νόμος 4483 — ΦΕΚ Α' 107/2017 (άρθρο 16Α)
Ο Νόμος 4483/2017 του ΦΕΚ 107 Τεύχος Α' 2017 ρυθμίζει τη λειτουργία των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (Δ.Ε.Υ.Α.), ορίζοντας τον χαρακτήρα τους ως νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου κοινωφελούς και μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. Ο νόμος τροποποιεί διατάξεις για τη σύνθεση και λειτουργία των διοικητικών συμβουλίων, τους πόρους των Δ.Ε.Υ.Α., τη διαχείριση οφειλών προς τους δήμους, καθώς και τη διαδικασία πρόσληψης και αρμοδιοτήτων του Γενικού Διευθυντή. Επίσης, περιλαμβάνει διατάξεις για τη μεταφορά αρμοδιοτήτων ασφάλισης, τη δωρεά χρημάτων για αντιμετώπιση συνεπειών σεισμού στην Κω, την πρόσληψη προσωπικού από το Εθνικό Κτηματολόγιο, τη λειτουργία αναπτυξιακών εταιρειών Ο.Τ.Α., και τη μεταφορά συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων στους Ο.Τ.Α. α' βαθμού. Τέλος, ο νόμος αφορά τους Ο.Τ.Α., τις Δ.Ε.Υ.Α., το Υπουργείο Εσωτερικών, το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας, και άλλους φορείς που σχετίζονται με την παροχή υπηρεσιών ύδρευσης, αποχέτευσης και άλλων κοινωφελών έργων. - Τροποποίηση: Νόμος 4472 — ΦΕΚ Α' 74/2017 (άρθρα 1, 5, 6, 7, 7Β)
Ο Νόμος 4472/2017 του Ελληνικού Κοινοβουλίου τροποποιεί διατάξεις που αφορούν συντάξεις, προεκλογικές δαπάνες, διαφημιστικό χρόνο, επιδόματα στέγασης, προγράμματα βρεφονηπιακής φροντίδας και σχολικών γευμάτων, ενισχύσεις στην αγορά εργασίας, φορολογία εισοδήματος και ακινήτων, ειδική εισφορά αλληλεγγύης, καθώς και τη σύσταση της Εθνικής Κεντρικής Αρχής Προμηθειών Υγείας (ΕΚΑΠΥ). Ρυθμίζει επίσης θέματα ομαδικών απολύσεων, ελέγχου δαπανών κομμάτων, και διαδικασίες έγκρισης εγκαταστάσεων τροφίμων ζωικής προέλευσης. Ο νόμος καθορίζει επίσης ημερομηνίες έναρξης ισχύος για διάφορες διατάξεις, με στόχο την επίτευξη δημοσιονομικών στόχων. - Τροποποίηση: Νόμος 4325 — ΦΕΚ Α' 47/2015 (άρθρο 1)
Ο Νόμος 4325/2015 του Εθνικού Τυπογραφείου ρυθμίζει θέματα σχετικά με την επίταξη προσωπικών υπηρεσιών, τη συμμετοχή της κοινωνίας στην επιλογή φορέων του Α.Σ.Ε.Π. και του Συνηγόρου του Πολίτη, καθώς και τη διαχείριση των δημοσίων συμβάσεων και την κινητικότητα του προσωπικού του δημοσίου. Επίσης, ο νόμος τροποποιεί διατάξεις για την πειθαρχική ευθύνη υπαλλήλων, την εκποίηση οχημάτων του Δημοσίου και τη λειτουργία της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης. Αφορά φορείς του δημοσίου, ΟΤΑ, υπαλλήλους και πολίτες που συμμετέχουν σε διαδικασίες πρόσληψης και κινητικότητας. Συγκεκριμένα, ορίζει ότι η επίταξη επιτρέπεται μόνο σε περιπτώσεις πολέμου ή επείγουσας κοινωνικής ανάγκης, ενώ καθορίζει διαδικασίες για την επιλογή αιρετών οργάνων και την αποκατάσταση αδικιών για υπαλλήλους που έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα ή εργασιακή εφεδρεία. - Τροποποίηση: Νόμος 4304 — ΦΕΚ Α' 234/2014 (άρθρα 1, 2, 3, 5, 6, 7 κ.ά.)
Ο Νόμος 4304/2014, όπως δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 234/2014, ρυθμίζει τη χρηματοδότηση και τον έλεγχο των πολιτικών κομμάτων, των συνασπισμών και των υποψηφίων, καθορίζοντας τους όρους "Χρηματοδότηση", "Κρατική χρηματοδότηση", "Ιδιωτική χρηματοδότηση" και "Δικαιούχους χρηματοδότησης". Ο νόμος προβλέπει την κατανομή της τακτικής και εκλογικής κρατικής χρηματοδότησης, θέτει κανόνες για τη διακίνηση εσόδων και δαπανών μέσω τραπεζικών λογαριασμών, ορίζει όρια για την ιδιωτική χρηματοδότηση και καθιερώνει κυρώσεις για παραβάσεις. Επίσης, τροποποιεί διατάξεις του ν. 3023/2002 και άλλων νόμων σχετικά με τη λειτουργία της Επιτροπής Ελέγχου, τις αρμοδιότητές της και τις ποινικές κυρώσεις, ενώ προβλέπει την έκδοση προεδρικού διατάγματος για την κωδικοποίηση των σχετικών διατάξεων. Ο νόμος τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2015 και υπογράφηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και αρμόδιους Υπουργούς στις 22 Οκτωβρίου 2014.
Σχετικοί νόμοι
Νομοθεσία του 2002
Επιστροφή στη λίστα νόμων