Νόμος 4734/2020 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 4734/2020 τροποποιεί τον ν. 4557/2018 και άλλους νόμους για την πρόληψη και καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Ο νόμος διευκρινίζει την έννοια του "πραγματικού δικαιούχου", επεκτείνει την κατηγορία των "υπόχρεων προσώπων" περιλαμβάνοντας λογιστές, συμβολαιογράφους και δικηγόρους, και ορίζει αρμόδιες αρχές όπως η Τράπεζα της Ελλάδος και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. Επίσης, συστήνει την Επιτροπή Στρατηγικής για την αντιμετώπιση των σχετικών κινδύνων και θεσπίζει το Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων. Ο νόμος καθορίζει λεπτομερώς τα μέτρα δέουσας επιμέλειας που πρέπει να εφαρμόζουν τα υπόχρεα πρόσωπα, συμπεριλαμβανομένης της αυξημένης επιμέλειας για συναλλαγές υψηλού κινδύνου και πολιτικώς εκτεθειμένα πρόσωπα. Τέλος, προβλέπει την προστασία των προσώπων που αναφέρουν ύποπτες συναλλαγές και ρυθμίζει τη συνεργασία και την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των αρμόδιων αρχών.

Άρθρα

  1. Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 3 του ν. 4557/2018, ορίζοντας τον "πραγματικό δικαιούχο" ως φυσικά πρόσωπα που τελικά ανήκουν ή ελέγχουν νομικά πρόσωπα, ή για λογαριασμό των οποίων διεξάγεται συναλλαγή. Ειδικότερα, καθορίζει ως πραγματικούς δικαιούχους στις εταιρείες τα φυσικά πρόσωπα που κατέχουν άμεσα ή έμμεσα ποσοστό άνω του 25% των μετοχών ή ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, ή σε έλλειψη αυτών, τα ανώτατα διοικητικά στελέχη, ενώ για τα εμπιστεύματα (trusts) ορίζει ως δικαιούχους τους εμπιστευματοπάροχους, εμπιστευματοδόχους, προστάτες, δικαιούχους ή την κατηγορία προς όφελος της οποίας λειτουργεί το εμπίστευμα.
  2. Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 4 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ως "βασικά αδικήματα" την εγκληματική οργάνωση, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2018/843.
  3. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 τροποποιεί το άρθρο 5 του ν. 4557/2018, διευρύνοντας την έννοια των "υπόχρεων προσώπων" για την πρόληψη της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Συγκεκριμένα, προστίθενται ως υπόχρεοι οι εξωτερικοί λογιστές-φοροτεχνικοί, οι συμβολαιογράφοι και οι δικηγόροι όταν συμμετέχουν σε συγκεκριμένες χρηματοπιστωτικές ή ακίνητες συναλλαγές, καθώς και οι πάροχοι υπηρεσιών σε εταιρείες και εμπιστεύματα, συμπεριλαμβανομένων αυτών που συστήνουν εταιρείες, ασκούν καθήκοντα διευθυντή ή διαχειριστή, παρέχουν καταστατική έδρα, ή ενεργούν ως εμπιστευματοδόχοι.
  4. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 τροποποιεί και αντικαθιστά διατάξεις, ορίζοντας την Τράπεζα της Ελλάδος, την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, το Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας, την Επιτροπή Λογιστικής Τυποποίησης και Ελέγχων, την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων και το Υπουργείο Δικαιοσύνης ως αρμόδιες αρχές για την εποπτεία διαφόρων υπόχρεων προσώπων, συμπεριλαμβανομένων πιστωτικών ιδρυμάτων, ασφαλιστικών επιχειρήσεων, εταιρειών επενδύσεων, ενεχυροδανειστών, λογιστών, μεσιτών ακινήτων, εμπόρων αγαθών μεγάλης αξίας, επιχειρήσεων καζίνο, συμβολαιογράφων και δικηγόρων.
  5. Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 τροποποιεί το άρθρο 7 του ν. 4557/2018, ορίζοντας το Υπουργείο Οικονομικών ως Κεντρικό Συντονιστικό Φορέα με αρμοδιότητες όπως η ανάλυση εκθέσεων αρμόδιων αρχών, η αναβάθμιση της συνεργασίας μεταξύ τους και με την Αρχή, η διοργάνωση συναντήσεων, ο συντονισμός μελετών και ομάδων εργασίας, και η διεθνής εκπροσώπηση της χώρας σε θέματα νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και διάδοσης όπλων μαζικής καταστροφής.
  6. Άρθρο 6 τ. Το Άρθρο 6 τ του ν. 4172/2013 επιβάλλει σε εταιρείες και νομικές οντότητες με έδρα στην Ελλάδα να τηρούν ειδικό μητρώο με πληροφορίες για τους πραγματικούς δικαιούχους τους (ονοματεπώνυμο, ημερομηνία γέννησης, υπηκοότητα, χώρα διαμονής, είδος και έκταση δικαιωμάτων), οι οποίες καταχωρίζονται στο Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων (Κ.Μ.Π.Δ.) της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης (Γ.Γ.Π.Σ.Δ.Δ.) του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης εντός 60 ημερών από την επέλευση αλλαγών.
  7. Άρθρο 7. Το Άρθρο 7 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 8 του ν. 4557/2018, συστήνοντας στο Υπουργείο Οικονομικών την Επιτροπή Στρατηγικής για την αντιμετώπιση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και της χρηματοδότησης της διάδοσης όπλων μαζικής καταστροφής, σύμφωνα με τις Οδηγίες (ΕΕ) 2018/843 και (ΕΕ) 2019/2177.
  8. Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 συστήνει την Επιτροπή Στρατηγικής, η οποία καθορίζει την εθνική στρατηγική για την αντιμετώπιση κινδύνων νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και διάδοσης όπλων μαζικής καταστροφής. Πρόεδρος της Επιτροπής είναι ο Γενικός Γραμματέας Οικονομικής Πολιτικής του Υπουργείου Οικονομικών, και τα μέλη της προέρχονται από διάφορα υπουργεία και ανεξάρτητες αρχές, όπως η Α.Α.Δ.Ε. και η Τράπεζα της Ελλάδος.
  9. Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 του ΦΕΚ τροποποιεί το Άρθρο 13 του ν. 4557/2018, ορίζοντας τα μέτρα συνήθους δέουσας επιμέλειας που πρέπει να εφαρμόζουν τα υπόχρεα πρόσωπα, όπως την εξακρίβωση και επαλήθευση της ταυτότητας του πελάτη και του πραγματικού δικαιούχου, την αξιολόγηση του σκοπού της επιχειρηματικής σχέσης και τη συνεχή εποπτεία των συναλλαγών, λαμβάνοντας υπόψη και τις σχετικές οδηγίες της ΕΕ και αποφάσεις της Τράπεζας της Ελλάδος και της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
  10. Άρθρο 9 τ. Το άρθρο 9 τ, που τροποποιεί το άρθρο 9 του ν. 2928/2001, παρέχει νομική προστασία σε φυσικά πρόσωπα, συμπεριλαμβανομένων εργαζομένων και αντιπροσώπων υπόχρεων προσώπων, που αναφέρουν υπόνοιες για νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες ή χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, προστατεύοντάς τους από απειλές, αντίποινα ή δυσμενείς εργασιακές ενέργειες, ενώ παράλληλα ορίζει διαδικασίες και μηχανισμούς αναφοράς και προστασίας από αρμόδιες αρχές.
  11. Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 του ΦΕΚ τροποποιεί το Άρθρο 16 του ν. 4557/2018, εισάγοντας αυξημένη δέουσα επιμέλεια ως προς τον πελάτη, σύμφωνα με την παράγραφο 10 του άρθρου 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843.
  12. Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 ορίζει τις περιπτώσεις όπου τα υπόχρεα πρόσωπα πρέπει να εφαρμόζουν μέτρα δέουσας επιμέλειας, όπως σε περιστασιακές συναλλαγές άνω των 15.000€, μεταφορές χρημάτων άνω των 1.000€, συναλλαγές με μετρητά άνω των 10.000€, ή συναλλαγές σε τυχερά παιχνίδια άνω των 2.000€, καθώς και σε περιπτώσεις υποψίας για νομιμοποίηση εσόδων ή χρηματοδότηση τρομοκρατίας. Επίσης, προβλέπει εξαιρέσεις για ηλεκτρονικό χρήμα με χαμηλό κίνδυνο, υπό προϋποθέσεις, και αναφέρεται σε πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς που δέχονται πληρωμές με ανώνυμες προπληρωμένες κάρτες.
  13. Άρθρο 12 δ. Το Άρθρο 12δ του ΦΕΚ 196/08.10.2020, που αφορά τις περιπτώσεις εφαρμογής δέουσας επιμέλειας, ορίζει ότι τα υπόχρεα πρόσωπα πρέπει να εφαρμόζουν μέτρα δέουσας επιμέλειας ως προς τον πελάτη κατά τη σύναψη επιχειρηματικής σχέσης ή κατά τη διενέργεια περιστασιακής συναλλαγής.
  14. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13 τροποποιεί το άρθρο 17 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί, κατά τη σύναψη επιχειρηματικής σχέσης με ιδρύματα πελάτες από τρίτες χώρες, πρέπει να συγκεντρώνουν επαρκείς πληροφορίες για τη φύση των δραστηριοτήτων τους, να αξιολογούν τους ελέγχους τους κατά της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, να λαμβάνουν έγκριση ανώτερου διοικητικού στελέχους, να προσδιορίζουν τις αρμοδιότητες κάθε μέρους και να διασφαλίζουν ότι το ίδρυμα πελάτης επαληθεύει την ταυτότητα των πελατών και ασκεί συνεχή δέουσα επιμέλεια.
  15. Άρθρο 13 τ. Το Άρθρο 13 τ ορίζει ότι η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για την πρόληψη της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας θεωρείται ζήτημα δημοσίου συμφέροντος, σύμφωνα με τους Κανονισμούς (ΕΕ) 2016/679, (ΕΕ) 2018/1275 και τον ν. 4624/2019 (Α' 137), ενώ επιτρέπει τον περιορισμό της πρόσβασης στα δεδομένα για να μην παρεμποδίζονται οι έρευνες και να διασφαλίζεται η πρόληψη, διερεύνηση και εντοπισμός αυτών των εγκλημάτων.
  16. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 18 του ν. 4557/2018, ορίζοντας την έννοια των "Πολιτικώς εκτεθειμένων προσώπων" σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2018/843. Το Άρθρο 15 τροποποιεί το άρθρο 19 του ίδιου νόμου, αφορώντας την εφαρμογή μέτρων δέουσας επιμέλειας. Τέλος, το Άρθρο 16 τροποποιεί το άρθρο 20 του ν. 4557/2018, εστιάζοντας στη λειτουργία του Κεντρικού Μητρώου Πραγματικών Δικαιούχων.
  17. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 τροποποιεί το Άρθρο 19 του ν. 4557/2018, διευκρινίζοντας ποιοι θεωρούνται "τρίτα μέρη" (πιστωτικά ιδρύματα, εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης, επενδυτικές εταιρείες, ασφαλιστικές εταιρείες, ιδρύματα ηλεκτρονικού χρήματος κ.α.) που εδρεύουν σε κράτη μέλη της ΕΕ ή σε χώρες μέλη της FATF, εκτός όσων έχουν χαρακτηριστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως υψηλού κινδύνου. Επίσης, καθορίζει ότι τα υπόχρεα πρόσωπα που βασίζονται σε αυτά τα τρίτα μέρη πρέπει να λαμβάνουν όλες τις πληροφορίες που αποκτούν τα τρίτα μέρη κατά την εφαρμογή μέτρων δέουσας επιμέλειας, καθώς και αντίγραφα εγγράφων και δεδομένων ταυτοποίησης, συμπεριλαμβανομένων ηλεκτρονικών μέσων ταυτοποίησης σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 910/2014.
  18. Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του ΦΕΚ τροποποιεί το Άρθρο 20 του ν. 4557/2018, καθορίζοντας τη δημιουργία και λειτουργία του Κεντρικού Μητρώου Πραγματικών Δικαιούχων για εταιρικές και άλλες νομικές οντότητες με μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843.
  19. Άρθρο 16Α. Το Άρθρο 16Α ορίζει αυξημένα μέτρα δέουσας επιμέλειας για υπόχρεα πρόσωπα που συναλλάσσονται με τρίτες χώρες υψηλού κινδύνου, όπως αυτές χαρακτηρίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες ή χρηματοδότηση της τρομοκρατίας. Αυτά τα μέτρα περιλαμβάνουν τη συλλογή πρόσθετων πληροφοριών, την έγκριση από ανώτερα στελέχη, την ενισχυμένη παρακολούθηση και την εξασφάλιση ότι οι πρώτες πληρωμές γίνονται μέσω λογαριασμού του πελάτη σε πιστωτικό ίδρυμα με αυστηρά πρότυπα. Επιπλέον, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να εφαρμόσουν μέτρα όπως άρνηση ίδρυσης θυγατρικών ή υποκαταστημάτων, ή απαίτηση αυξημένης εποπτικής εξέτασης για εγκαταστάσεις σε αυτές τις χώρες.
  20. Άρθρο 17. Το Άρθρο 17, που τροποποιεί το Άρθρο 21 του ν. 4557/2018, αφορά τη δημιουργία Μητρώου πραγματικών δικαιούχων εμπιστευμάτων, σύμφωνα με την παράγραφο 16 του άρθρου 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843. Το Άρθρο 18, προσθέτει το Άρθρο 21Α στον ν. 4557/2018, θεσπίζοντας έναν κεντρικό αυτοματοποιημένο μηχανισμό ηλεκτρονικής ανάκτησης δεδομένων, βάσει της παραγράφου 19 του άρθρου 1 της Οδηγίας 2018/843.
  21. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 του ΦΕΚ ορίζει πρόσθετα μέτρα δέουσας επιμέλειας για υπόχρεα πρόσωπα κατά τη σύναψη ή διατήρηση επιχειρηματικών σχέσεων με πολιτικώς εκτεθειμένα πρόσωπα (ΠΕΠ), στενούς συγγενείς και συνεργάτες τους, συμπεριλαμβανομένης της έγκρισης ανώτερου διοικητικού στελέχους, επαλήθευσης πηγής πλούτου και κεφαλαίων, και στενότερης παρακολούθησης. Επίσης, καθορίζει μέτρα για τον εντοπισμό ΠΕΠ ως δικαιούχων ασφαλιστηρίων συμβολαίων ζωής και τη διαχείριση κινδύνου για ένα έτος μετά την παύση δημόσιας λειτουργίας ενός ΠΕΠ.
  22. Άρθρο 18 τ. Το Άρθρο 18 τ, που αναφέρεται στην Οδηγία (ΕΕ) 2015/849, ορίζει ότι τα υπόχρεα πρόσωπα πρέπει να εφαρμόζουν αυξημένα μέτρα δέουσας επιμέλειας ως προς τον πελάτη σε περιπτώσεις υψηλού κινδύνου, όπως συναλλαγές με πρόσωπα από τρίτες χώρες που χαρακτηρίζονται ως υψηλού κινδύνου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ενώ ταυτόχρονα επιτρέπεται η υιοθέτηση προσέγγισης βάσει κινδύνου για υποκαταστήματα ή θυγατρικές στην ΕΕ που βρίσκονται σε τρίτες χώρες υψηλού κινδύνου, εφόσον τηρούν τις πολιτικές του ομίλου.
  23. Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 τροποποιεί το άρθρο 22 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι τα υπόχρεα πρόσωπα και οι υπάλληλοί τους υποχρεούνται να ενημερώνουν άμεσα την Αρχή για ύποπτες συναλλαγές που σχετίζονται με έσοδα από εγκληματικές δραστηριότητες ή χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, ανεξαρτήτως ποσού, και να παρέχουν άμεσα τις απαιτούμενες πληροφορίες στις αρμόδιες αρχές κατόπιν αιτήματος.
  24. Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 του ΦΕΚ τροποποιεί το Άρθρο 26 του ν. 4557/2018, θεσπίζοντας μέτρα προστασίας για τα πρόσωπα που αναφέρουν πληροφορίες (whistleblowers) στην Αρχή ή εντός του υπόχρεου προσώπου, σύμφωνα με τα άρθρα 37 και 38 της Οδηγίας 2015/849.
  25. Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 του ν. 4557/2018, όπως τροποποιήθηκε, ορίζει ότι τα υπόχρεα πρόσωπα πρέπει να φυλάσσουν έγγραφα και πληροφορίες που απαιτούνται για τη δέουσα επιμέλεια για πέντε (5) έτη μετά το τέλος της επιχειρηματικής σχέσης, με δυνατότητα παράτασης έως δέκα (10) έτη, ενώ για εκκρεμείς υποθέσεις στις 25.6.2015, η φύλαξη παρατείνεται έως τις 25.6.2020 ή 25.6.2025 αν εκκρεμούσε ποινική διαδικασία.
  26. Άρθρο 21Α. Το Άρθρο 21Α ορίζει το Σύστημα Μητρώων Τραπεζικών Λογαριασμών και Λογαριασμών Πληρωμών (Σ.Μ.Τ.Λ. και Λ.Π.) ως τον κεντρικό αυτοματοποιημένο μηχανισμό ηλεκτρονικής ανάκτησης δεδομένων για την εξακρίβωση κατόχων λογαριασμών πληρωμής, τραπεζικών λογαριασμών (IBAN ή μοναδικός αριθμός λογαριασμού), θυρίδων ασφαλείας και άλλων στοιχείων από πιστωτικά ιδρύματα, ιδρύματα πληρωμών, ιδρύματα ηλεκτρονικού χρήματος και card acquirers που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα, με σκοπό τη διευκόλυνση αιτημάτων από υπηρεσίες της Α.Α.Δ.Ε., του Σ.Δ.Ο.Ε., της Μονάδας Εσωτερικού Ελέγχου, της Οικονομικής Αστυνομίας, του e-ΕΦΚΑ, του οικονομικού εισαγγελέα, του εισαγγελέα διαφθοράς, της Αρχής και αρμόδιων αρχών.
  27. Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 τροποποιεί το Άρθρο 31 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι τα υπόχρεα πρόσωπα μπορούν να επεξεργάζονται προσωπικά δεδομένα μόνο για την πρόληψη της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, σύμφωνα με τα άρθρα 41 και 43 της Οδηγίας (ΕΕ) 2015/849.
  28. Άρθρο 22 δ. Το Άρθρο 22δ του ΦΕΚ ορίζει ότι η γνωστοποίηση πληροφοριών σχετικά με υπόνοιες νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες ή χρηματοδότησης της τρομοκρατίας δεν συνιστά παράβαση και προστατεύει τα φυσικά πρόσωπα που αναφέρουν τέτοιες υποθέσεις από εκδίκηση ή εκφοβισμό.
  29. Άρθρο 23. Το Άρθρο 23 τροποποιεί το Άρθρο 32 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι οι δημόσιες αρχές, συμπεριλαμβανομένου του Υπουργείου Δικαιοσύνης και της Αρχής, υποχρεούνται να συλλέγουν, να τηρούν και να επεξεργάζονται στατιστικά στοιχεία σχετικά με τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, δημοσιεύοντας ετησίως συγκεντρωτικά στοιχεία για την ενημέρωση του κοινού.
  30. Άρθρο 24. Το Άρθρο 24 τροποποιεί το άρθρο 34 του ν. 4557/2018, ενσωματώνοντας τις παραγράφους 20, 33, 34, 35 και 36 του άρθρου 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843, με σκοπό τη βελτίωση της συνεργασίας και της ανταλλαγής πληροφοριών.
  31. Άρθρο 25. Το Άρθρο 25 του ν. 1882/1990 (Α' 43) τροποποιείται, εξαιρώντας την περ. α' της παρ. 1 και τη μη καταβολή χρεών από χρηματικές ποινές ή πρόστιμα, ενώ επεκτείνει την εφαρμογή του σε αδικήματα της παρ. 3 του άρθρου 28 του ν. 1650/1986 (Α' 160) και σε κάθε άλλο αδίκημα που οδηγεί σε περιουσιακό όφελος και τιμωρείται με φυλάκιση.
  32. Άρθρο 26. Το Άρθρο 26 του ΦΕΚ προσθέτει το άρθρο 34Β στον ν. 4557/2018, θεσπίζοντας τη συνεργασία μεταξύ των εποπτικών αρχών πιστωτικών ιδρυμάτων και χρηματοπιστωτικών οργανισμών με άλλες αρχές που δεσμεύονται από επαγγελματικό απόρρητο, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2018/843. Το Άρθρο 27, επίσης, προσθέτει το άρθρο 34Γ στον ν. 4557/2018, ρυθμίζοντας την ανταλλαγή πληροφοριών σε εξαιρετικές περιστάσεις, σύμφωνα με την ίδια Οδηγία.
  33. Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 του ΦΕΚ 196/08.10.2020 προσθέτει το άρθρο 34Γ στον ν. 4557/2018, το οποίο αφορά την ανταλλαγή πληροφοριών σε εξαιρετικές περιστάσεις, σύμφωνα με την παράγραφο 37 του άρθρου 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843.
  34. Άρθρο 28. Το Άρθρο 28 τροποποιεί το άρθρο 35 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι τα υπόχρεα πρόσωπα πρέπει να εφαρμόζουν εσωτερικές πολιτικές, ελέγχους και διαδικασίες για την αντιμετώπιση κινδύνων νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, οι οποίες περιλαμβάνουν αξιολόγηση κινδύνων, μέτρα δέουσας επιμέλειας, αναφορές ύποπτων συναλλαγών, τήρηση αρχείου, ορισμό υπευθύνου συμμόρφωσης, έλεγχο καταλληλότητας εργαζομένων και συγκρότηση ανεξάρτητης υπηρεσίας ελέγχου, καθώς και εσωτερικό, ανώνυμο δίαυλο καταγγελίας παραβάσεων.
  35. Άρθρο 29. Το Άρθρο 29 του νόμου καθορίζει τη λειτουργία της Επιτροπής Δικηγόρων, τη διαβίβαση αναφορών ύποπτων συναλλαγών στην Αρχή, και την ετήσια δημοσίευση έκθεσης από την Επιτροπή, η οποία θα περιλαμβάνει τον αριθμό των ληφθέντων και διαβιβασθέντων αναφορών.
  36. Άρθρο 30. Το Άρθρο 30 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 39 του ν. 4557/2018, προβλέποντας ποινικές κυρώσεις για νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, με κάθειρξη έως δέκα (10) έτη και χρηματική ποινή από είκοσι χιλιάδες (20.000) έως ένα εκατομμύριο (1.000.000) ευρώ.
  37. Άρθρο 30 τ. Το Άρθρο 30 τ του ΦΕΚ ρυθμίζει συγκεκριμένα αδικήματα, όπως αυτά που προβλέπονται στα άρθρα τέταρτο και έκτο του ν. 2803/2000, χρηματιστηριακά αδικήματα των άρθρων 28 έως 31 του ν. 4443/2016, καθώς και αδικήματα φοροδιαφυγής (άρθρο 66 ν. 4174/2013, εξαιρουμένου του πρώτου εδαφίου της παρ. 5), λαθρεμπορίας (άρθρα 155-157 ν. 2960/2001) και μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο.
  38. Άρθρο 31. Το Άρθρο 31, τροποποιώντας το άρθρο 49 του ν. 4557/2018, ορίζει ότι οι Μονάδες της Αρχής έχουν πρόσβαση σε αρχεία δημόσιων αρχών, στα δεδομένα της "Τειρεσίας Α.Ε." και σε άλλες πληροφορίες για την εξακρίβωση κατόχων ακίνητης περιουσίας, ενώ παράλληλα, τα υπόχρεα πρόσωπα οφείλουν να ενημερώνουν τους νέους πελάτες για τις νομικές υποχρεώσεις τους σχετικά με την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων για την πρόληψη νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 13 του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679.
  39. Άρθρο 31 τ. Το Άρθρο 31 τ, βασιζόμενο στο Άρθρο 31 της Οδηγίας 2015/849, επιβάλλει στους εμπιστευματοδόχους στην Ελλάδα να συλλέγουν και να φυλάσσουν ακριβείς πληροφορίες για τους πραγματικούς δικαιούχους των ρητών εμπιστευμάτων, συμπεριλαμβανομένων των εμπιστευματοπαρόχων, εμπιστευματοδόχων, προστατών, δικαιούχων και όσων ασκούν αποτελεσματικό έλεγχο. Αυτές οι πληροφορίες πρέπει να καταχωρούνται στο Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων (Κ.Μ.Π.Δ.) εντός εξήντα (60) ημερών από την έναρξη λειτουργίας του, με τήρηση του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και του ν. 4624/2019. Η πρόσβαση στις πληροφορίες περιορίζεται στην Αρχή, αρμόδιες αρχές, υπόχρεα πρόσωπα για μέτρα δέουσας επιμέλειας, και πρόσωπα με έννομο συμφέρον ή ελέγχουσα συμμετοχή.
  40. Άρθρο 32. Το Άρθρο 32 τροποποιεί το άρθρο 29 του ν. 4557/2018, συστήνοντας μια Επιτροπή Δικηγόρων πέντε μελών με τριετή θητεία, η οποία εδρεύει στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών και είναι αρμόδια για τη λήψη, έλεγχο και διαβίβαση στην Αρχή αναφορών δικηγόρων σχετικά με ύποπτες δραστηριότητες. Επιπλέον, το Άρθρο 32 ορίζει ότι οι Μονάδες Χρηματοοικονομικών Πληροφοριών μπορούν να συνάπτουν Μνημόνια Συνεργασίας και επιβάλλει υποχρεώσεις αντικειμενικότητας, αμεροληψίας, αποφυγής σύγκρουσης συμφερόντων και εχεμύθειας στα μέλη και το προσωπικό της Αρχής, με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον τριών μηνών για παραβίαση της εχεμύθειας.
  41. Άρθρο 32 π. Το Άρθρο 32 π, παράγραφοι 4, 5, 6, και τα άρθρα 53, 54 (όπως τροποποιήθηκε από την παρ. 34 του άρθρου 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/843), 55 και 57 της Οδηγίας (ΕΕ) 2015/849, ορίζει ότι η Αρχή ανταλλάσσει εμπιστευτικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων αναλύσεων, με εισαγγελικές, ερευνητικές, ελεγκτικές και εποπτικές αρχές για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, των βασικών αδικημάτων και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, με δυνατότητα άρνησης παροχής πληροφοριών εάν επηρεάζουν αρνητικά έρευνες ή είναι δυσανάλογες.
  42. Άρθρο 33. Το Άρθρο 33 του ΦΕΚ αφορά την άτοκη καταβολή ποσών που αντιστοιχούν σε μειώσεις κύριων συντάξεων του Δημοσίου και Ν.Π.Δ.Δ. για το διάστημα από 11.6.2015 έως τη δημοσίευση του ν. 4387/2016, με την ολοκλήρωση της καταβολής να έχει οριστεί έως την 31η Δεκεμβρίου 2020.
  43. Άρθρο 34. Το Άρθρο 34 του ΦΕΚ καθορίζει την πρόσβαση σε πληροφορίες του Κ.Μ.Π.Δ., επιβάλλοντας ειδικό τέλος για την πρόσβαση και επιτρέποντας περιορισμούς σε περιπτώσεις κινδύνου για τον πραγματικό δικαιούχο, με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών κατόπιν εισήγησης της Αρχής. Επίσης, προβλέπει πρόστιμο 10.000 ευρώ για μη συμμόρφωση με την υποχρέωση καταχώρισης, ενώ πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί μπορούν να συνιστούν κοινά πληροφοριακά συστήματα για την ανταλλαγή πληροφοριών.
  44. Άρθρο 34 τ. Το Άρθρο 34 τ, που τροποποιεί το Άρθρο 34 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (ν. 4620/2019), επιτρέπει στον πραγματικό δικαιούχο να ζητήσει περιορισμό πρόσβασης στις πληροφορίες του, εάν εκτίθεται σε κίνδυνο, με αιτιολογημένο αίτημα στον Κεντρικό Συντονιστικό Φορέα. Επίσης, προβλέπει πρόστιμο 10.000 ευρώ από την Αρχή για μη συμμόρφωση των υπόχρεων οντοτήτων με την υποχρέωση της παρ. 1.
  45. Άρθρο 34Α. Το Άρθρο 34Β, που προστέθηκε στον ν. 4557/2018, ορίζει ότι οι αρμόδιες αρχές που εποπτεύουν πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, καθώς και οι ελεγκτές ή εμπειρογνώμονες που ενεργούν για λογαριασμό τους, δεσμεύονται από επαγγελματικό απόρρητο, εκτός από συγκεκριμένες εξαιρέσεις.
  46. Άρθρο 34Β. Το Άρθρο 34Β ορίζει ότι οι εμπιστευτικές πληροφορίες που λαμβάνουν οι αρμόδιες αρχές (αναφερόμενες στις περ. α' και β' της παρ. 1 του άρθρου 6) κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, μπορούν να γνωστοποιούνται μόνο σε συνοπτική ή συγκεντρωτική μορφή, ώστε να μην είναι δυνατός ο προσδιορισμός μεμονωμένων πιστωτικών ιδρυμάτων και χρηματοπιστωτικών οργανισμών, εκτός από περιπτώσεις ποινικών ερευνών. Επιπλέον, επιτρέπεται η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αυτών των αρχών, άλλων εθνικών αρμόδιων αρχών, αρμόδιων αρχών άλλων κρατών-μελών, και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 1024/2013, υπό την προϋπόθεση τήρησης του επαγγελματικού απορρήτου.
  47. Άρθρο 34Γ. Το Άρθρο 34Γ επιτρέπει την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αρμόδιων αρχών που εποπτεύουν πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, καθώς και τη γνωστοποίηση αυτών σε εξεταστικές επιτροπές της Βουλής και δικαστικές/εισαγγελικές αρχές υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, διασφαλίζοντας την τήρηση επαγγελματικού απορρήτου.
  48. Άρθρο 35. Το Άρθρο 35 παρατείνει για δύο (2) μήνες την προθεσμία προσκόμισης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας από τις Αθλητικές Ανώνυμες Εταιρείες (Α.Α.Ε.) και τα Τμήματα Αμειβόμενων Αθλητών (Τ.Α.Α.) στην Επιτροπή Επαγγελματικού Αθλητισμού (Ε.Ε.Α.), αποκλειστικά για την αγωνιστική περίοδο 2020-2021.
  49. Άρθρο 36. Το Άρθρο 36 παρατείνει την προθεσμία υποβολής αιτήσεων για τη χορήγηση συνεισφοράς του Δημοσίου στην αποπληρωμή δανείων (Πρόγραμμα «Γέφυρα») έως τις 31 Οκτωβρίου 2020, ενώ το Άρθρο 37 αφορά τη ναυπήγηση δύο Ταχέων Περιπολικών Κατευθυνόμενων Βλημάτων (ΤΠΚ) του Πολεμικού Ναυτικού, με επιπλέον ποσό έως τρία εκατομμύρια πεντακόσιες χιλιάδες ευρώ.
  50. Άρθρο 36 δ. Το Άρθρο 36 δ του ΦΕΚ, που αντιστοιχεί στο άρθρο 45 της Οδηγίας (ΕΕ) 2015/849, επιβάλλει στα υπόχρεα πρόσωπα που ανήκουν σε όμιλο την εφαρμογή επαρκών πολιτικών και διαδικασιών σε επίπεδο ομίλου για την ανταλλαγή πληροφοριών και την προστασία προσωπικών δεδομένων, οι οποίες ισχύουν και για τις θυγατρικές και τα υποκαταστήματα σε κράτη-μέλη της Ε.Ε. και τρίτες χώρες.
  51. Άρθρο 37. Το άρθρο 37, παράγραφος 12, διαθέτει επιπλέον ποσό έως 3.575.000 ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας για τη ναυπήγηση των Ταχέων Περιπολικών Κατευθυνόμενων Βλημάτων (ΤΠΚ) υπ' αρ. 6 και 7, τα οποία θα καταλογιστούν στην εταιρεία «Ναυπηγικές και Βιομηχανικές Επιχειρήσεις Ελευσίνας Α.Ε.» (ΝΒΕΕ Α.Ε.). Η καταβολή μισθοδοσίας και λογαριασμών κοινής ωφελείας για τους εργαζομένους της ΝΒΕΕ Α.Ε. παρατείνεται έως την 31η Δεκεμβρίου 2020, όπως και η ισχύς των ατομικών δηλώσεων αποδοχής ενασχόλησης.
  52. Άρθρο 38. Το Άρθρο 38 του ΦΕΚ ρυθμίζει την ολοκλήρωση εργασιών σε υποβρύχια (Υ/Β) του Πολεμικού Ναυτικού, ενώ το Άρθρο 1, με σκοπό την ενίσχυση του πλαισίου κατά της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, ενσωματώνει την Οδηγία (ΕΕ) 2018/843.
  53. Άρθρο 45 τ. Το Άρθρο 45 τ του ΦΕΚ 196/08.10.2020 ρυθμίζει την εφαρμογή των διατάξεων για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας από υπόχρεα πρόσωπα με εγκαταστάσεις σε άλλα κράτη-μέλη της Ε.Ε. και τρίτες χώρες, ορίζοντας την υποχρέωση τήρησης των εθνικών διατάξεων του κράτους υποδοχής ή, σε περίπτωση λιγότερο αυστηρών κανόνων σε τρίτες χώρες, την εφαρμογή των ελληνικών διατάξεων και την ενημέρωση της αρμόδιας αρχής. Επίσης, αναφέρεται στην ανταλλαγή πληροφοριών εντός ομίλου, στον ορισμό κεντρικού σημείου επαφής στην Ελλάδα για εκδότες ηλεκτρονικού χρήματος και παρόχους υπηρεσιών πληρωμών, και στην ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών από την Τράπεζα της Ελλάδος και την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
  54. Άρθρο 46. Το Άρθρο 46, παρ. 3, αντικαθιστά την παρ. 6 του άρθρου 6 του ν. 4557/2018, ορίζοντας ότι οι αρμόδιες αρχές πρέπει να διαθέτουν επαρκείς πόρους και να διασφαλίζουν την ακεραιότητα και κατάρτιση του προσωπικού τους, ενώ η παρ. 4 αντικαθιστά την παρ. 8 του ίδιου άρθρου, προβλέποντας τη συνεργασία των αρμόδιων αρχών με την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών.
  55. Άρθρο 49. Το Άρθρο 49 ορίζει ότι η Αρχή, εντός δύο εργάσιμων ημερών, ενημερώνει την Α.Α.Δ.Ε. και το Σ.Δ.Ο.Ε. για δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων που σχετίζονται με νομιμοποίηση εσόδων από διάφορα αδικήματα, ενώ παράλληλα ανταλλάσσει εμπιστευτικές πληροφορίες με Μονάδες Χρηματοοικονομικών Πληροφοριών (ΜΧΠ) άλλων κρατών-μελών της Ε.Ε., με συγκεκριμένες προϋποθέσεις και περιορισμούς στη χρήση τους.
  56. Άρθρο 54 τ. Το Άρθρο 54 τ τροποποιεί το Άρθρο 54 του ν. 4261/2014, καθορίζοντας τους όρους χρήσης εμπιστευτικών πληροφοριών από τις αρμόδιες αρχές (όπως οι αναφερόμενες στις περ. α' και β' της παρ. 1 του Άρθρου 6) και τις αρμόδιες αρχές εποπτείας πιστωτικών ιδρυμάτων και χρηματοπιστωτικών οργανισμών, οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιούν αυτές τις πληροφορίες για την άσκηση των καθηκόντων τους, σε περιπτώσεις προσφυγών, δικαστικών διαδικασιών, καθώς και για συνεργασία με αντίστοιχες αρχές άλλων κρατών-μελών και τρίτων χωρών, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2015/849.
  57. Άρθρο 56 τ. Το Άρθρο 56 τ του ΦΕΚ 196/08.10.2020 καθορίζει τις αρμοδιότητες των Μονάδων για τη συλλογή πληροφοριών και τη διενέργεια ελέγχων, επιτρέποντας την πρόσβαση σε τραπεζικό, χρηματιστηριακό, φορολογικό ή επαγγελματικό απόρρητο, με την υποχρέωση συνεργασίας με άλλους φορείς και την προτεραιότητα εκτέλεσης των αιτημάτων τους.
  58. Άρθρο 58 π. Το Άρθρο 58 π καθορίζει τις ποινές για το αδίκημα της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, προβλέποντας κάθειρξη και χρηματικές ποινές που κυμαίνονται από 10.000 έως 2.000.000 ευρώ, ανάλογα με τη σοβαρότητα της πράξης, την ιδιότητα του δράστη (π.χ. υπάλληλος, επαγγελματίας) και τη σύνδεση με εγκληματικές ή τρομοκρατικές οργανώσεις, ενώ ορίζει και ποινές φυλάκισης για παραλείψεις αναφοράς ύποπτων συναλλαγών.
  59. Άρθρο 60 τ. Το Άρθρο 60 τ, όπως τροποποιείται από τον ν. 4387/2016, προβλέπει ότι οι αξιώσεις που υπερβαίνουν το καταβαλλόμενο ποσό της παρ. 1, για τις οποίες εκκρεμούν δίκες ενώπιον των δικαστηρίων κατά τον χρόνο δημοσίευσης του νόμου, αποσβένονται, ενώ οι διατάξεις εφαρμόζονται αναλόγως και για τους υπαλλήλους των Ο.Τ.Α. και άλλων Ν.Π.Δ.Δ. που διέπονται από το ίδιο συνταξιοδοτικό καθεστώς, καθώς και για το προσωπικό του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδος και των ασφαλιστικών Ταμείων του προσωπικού των Σιδηροδρομικών Δικτύων.
  60. Άρθρο 61 τ. Το Άρθρο 61 τ παρατείνει την ανάληψη νομικών δεσμεύσεων δαπανών έως τον Δεκέμβριο 2020, σύμφωνα με τα άρθρα 61 του ν. 4557/2018, 22 του ν. 4618/2019, 215 του ν. 4635/2019 και 66 του ν. 4688/2020. Το Άρθρο 39 ορίζει ότι η ισχύς των διατάξεων του παρόντος αρχίζει από τη δημοσίευσή του, με εξαίρεση την παρ. 5 του άρθρου 12 του ν. 4557/2018.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2020

Επιστροφή στη λίστα νόμων