Νόμος 5178/2025 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 5178/2025, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 22 Τεύχος Α' 2025, τροποποιεί διατάξεις των νόμων 4706/2020, 4548/2018 και 3429/2005 με σκοπό την ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2381 για την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων σε διευθυντικά στελέχη και Διοικητικά Συμβούλια εταιρειών, καθώς και σε δημόσιες επιχειρήσεις. Ο νόμος θέτει ποσοστά εκπροσώπησης τουλάχιστον 25% και 33% για το υποεκπροσωπούμενο φύλο, καθορίζει κριτήρια επιλογής μελών Δ.Σ. και προβλέπει την υποβολή ετήσιων εκθέσεων συμμόρφωσης στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και σε άλλους φορείς. Επίσης, συστήνει το "Ταμείο Ισότητας των Φύλων" για την κάλυψη κυρώσεων και δωρεών, και θεσπίζει το "Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία" με αρμοδιότητες για την προώθηση της προσχολικής αγωγής και φροντίδας. Τέλος, ο νόμος περιλαμβάνει διατάξεις για την υλοποίηση πιλοτικών προγραμμάτων κοινωνικής συνοχής, όπως παρεμβάσεις προσβασιμότητας, υποστηριζόμενη απασχόληση ατόμων στο φάσμα του αυτισμού και τη συνέχιση της υπηρεσίας προσωπικού βοηθού.

Άρθρα

  1. Άρθρο 1 τ. Το Άρθρο 1 τ, που τροποποιεί το άρθρο 1 του ν. 4706/2020, ορίζει ότι οι εισηγμένες εταιρείες πρέπει να λάβουν μέτρα για τη συμμόρφωση με το άρθρο 5, διασφαλίζοντας ότι η εκπροσώπηση ανά φύλο στα Διοικητικά τους Συμβούλια δεν υπολείπεται του 25%, με στρογγυλοποίηση στον πλησιέστερο ακέραιο.
  2. Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του παρόντος νόμου τροποποιεί τους ν. 4706/2020, 4548/2018 και 3429/2005 για την ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2381, με σκοπό την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων σε διευθυντικά στελέχη εισηγμένων εταιρειών, σε Διοικητικά Συμβούλια μη εισηγμένων εταιρειών με 250+ εργαζομένους και ετήσιο κύκλο εργασιών 50.000.000€ ή ισολογισμό 43.000.000€, καθώς και σε δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς, ενώ ορίζει αρμόδιο φορέα και προβλέπει Ταμείο Ισότητας των Φύλων.
  3. Άρθρο 2 τ. Το Άρθρο 2 τ, το οποίο ενσωματώνει το άρθρο 2 της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2381, αφορά τη λήψη μέτρων για την ισορροπημένη εκπροσώπηση των φύλων σε διευθυντικές θέσεις εισηγμένων εταιρειών, μη εισηγμένων ανωνύμων εταιρειών και δημόσιων επιχειρήσεων.
  4. Άρθρο 3 τ. Το Άρθρο 3 τ του ν. 3429/2005 προσθέτει παράγραφο 6Α, η οποία επιτρέπει σε μη εισηγμένες δημόσιες επιχειρήσεις με τουλάχιστον 250 εργαζομένους και ετήσιο κύκλο εργασιών τουλάχιστον 50.000.000 ευρώ ή ισολογισμό τουλάχιστον 43.000.000 ευρώ, να εφαρμόζουν αναλόγως διατάξεις που αφορούν μηνιαία οικονομική ενίσχυση και πλήρη ασφαλιστική κάλυψη για εργαζομένους των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τελούν σε αναστολή, με την κάλυψη της δαπάνης να γίνεται από τον κρατικό προϋπολογισμό.
  5. Άρθρο 3Α. Το Άρθρο 3Α του ν. 4706/2020 ορίζει ότι εταιρείες με 250+ εργαζομένους και ετήσιο κύκλο εργασιών τουλάχιστον 50.000.000€ ή ισολογισμό 43.000.000€, πρέπει να έχουν τουλάχιστον 33% εκπροσώπηση του υποεκπροσωπούμενου φύλου στο Διοικητικό τους Συμβούλιο, με ειδικές διατάξεις για την παρουσία εκτελεστικών μελών. Το Άρθρο 3Β, που προστίθεται μετά το 3Α, καθορίζει τα κριτήρια επιλογής μελών Δ.Σ. για την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων, δίνοντας προτεραιότητα στο υποεκπροσωπούμενο φύλο όταν οι υποψήφιοι έχουν ίδια προσόντα, εκτός εξαιρετικών αιτιολογημένων λόγων.
  6. Άρθρο 3Β. Το Άρθρο 3Β του ν. 4706/2020 (Α' 136) ρυθμίζει την υποχρέωση επιλογής υποψηφίου του άλλου φύλου σε περίπτωση μη ισόρροπης εκπροσώπησης στο Διοικητικό Συμβούλιο, παρέχοντας στον απορριφθέντα υποψήφιο αναλυτική ενημέρωση εντός 20 ημερών κατόπιν αίτησης, ενώ η εταιρεία φέρει το βάρος απόδειξης της τήρησης των διατάξεων.
  7. Άρθρο 3Γ. Το Άρθρο 3Γ ορίζει ότι οι εταιρείες της παρ. 3 του άρθρου 3Α υποχρεούνται να καταρτίζουν και να αναρτούν ετήσια έκθεση στον ιστότοπό τους, η οποία περιλαμβάνει στοιχεία για την εφαρμογή ποσοστών εκπροσώπησης φύλων στο Διοικητικό Συμβούλιο, συμμόρφωση με υποχρεώσεις και μέτρα βελτίωσης, και να αποστέλλουν την έκθεση έως τις 30 Σεπτεμβρίου κάθε έτους στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, στο Παρατηρητήριο Ισότητας των Φύλων της Γενικής Γραμματείας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, και στον Συνήγορο του Πολίτη.
  8. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 τροποποιεί το άρθρο 3 του ν. 4706/2020, ορίζοντας ότι η πολιτική καταλληλότητας των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, η οποία εγκρίνεται από το Διοικητικό Συμβούλιο, πρέπει να περιλαμβάνει αρχές επιλογής/αντικατάστασης, κριτήρια αξιολόγησης καταλληλότητας (ήθος, φήμη, γνώσεις, δεξιότητες, ανεξαρτησία, εμπειρία), κριτήρια πολυμορφίας και κριτήρια/διαδικασία επιλογής με τήρηση ποσοστών για ισόρροπη εκπροσώπηση φύλων. Το Άρθρο 5 προσθέτει το άρθρο 3Α στον ν. 4706/2020, ορίζοντας ότι η εταιρεία επιδιώκει ισόρροπη εκπροσώπηση φύλων στο Διοικητικό Συμβούλιο, διασφαλίζοντας ίση μεταχείριση και ίσες ευκαιρίες, και ότι το υποεκπροσωπούμενο φύλο δεν πρέπει να υπολείπεται του 25% των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου.
  9. Άρθρο 4 Π. Το Άρθρο 4 Π του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 3 του ν. 4706/2020 σχετικά με την πολιτική καταλληλότητας των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, ενώ τα Άρθρα 5 και 6 προσθέτουν τα άρθρα 3Α και 3Β στον ίδιο νόμο, θεσπίζοντας την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων στο Διοικητικό Συμβούλιο και καθορίζοντας τα κριτήρια και τη διαδικασία επιλογής των μελών, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2022/2381.
  10. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 ορίζει ότι οι εταιρείες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 4 του άρθρου 3Α του ν. 4706/2020 πρέπει να συμμορφωθούν με την υποχρέωση ορισμού εκτελεστικού μέλους από το υποεκπροσωπούμενο φύλο κατά την πρώτη λήξη θητείας ή αντικατάσταση μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου. Το Άρθρο 18, Μέρος Δ', καθορίζει ως σκοπό του την υλοποίηση πιλοτικών προγραμμάτων για την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής, συμπεριλαμβανομένων παρεμβάσεων προσβασιμότητας για άτομα με αναπηρία, υποστηριζόμενης απασχόλησης για άτομα στο φάσμα του αυτισμού, μετάβασης από το πρόγραμμα προσωπικού βοηθού, απλούστευσης πληρωμών από τον ΟΠΕΚΑ και τη ΔΥΠΑ, και ανάπτυξης παιδιών έως τεσσάρων ετών.
  11. Άρθρο 5 τ. Το Άρθρο 5 τ τροποποιεί την παράγραφο 6 του άρθρου 154 του ν. 5078/2023, σχετικά με την καταβολή επιδομάτων μέσω προπληρωμένης κάρτας, προσθέτοντας τις λέξεις "Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του Διοικητή της" μετά τις λέξεις "Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας".
  12. Άρθρο 7 Υ. Το Άρθρο 7 Υ του ΦΕΚ εισάγει το άρθρο 3Γ στον ν. 4706/2020, το οποίο αφορά την υποβολή ειδικής έκθεσης για την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων, ενώ τα Άρθρα 8 και 9 τροποποιούν τον ν. 4706/2020 σχετικά με κυρώσεις και την προϋπόθεση ισόρροπης εκπροσώπησης φύλων σε διευθυντικές θέσεις εισηγμένων εταιρειών για συμμετοχή σε δημόσιες συμβάσεις, αντίστοιχα, ενσωματώνοντας διατάξεις της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2381.
  13. Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 ορίζει ότι η μη τήρηση των υποχρεώσεων για ισόρροπη εκπροσώπηση φύλων σε διευθυντικές θέσεις εισηγμένων εταιρειών, όπως προβλέπεται από τις παραγράφους 3 και 4 του άρθρου 3Α του ν. 4706/2020, συνιστά αθέτηση των αρχών των άρθρων 18 και 253 του ν. 4412/2016 (δημόσιες συμβάσεις) και του άρθρου 29 του ν. 4413/2016 (δημόσιες συμβάσεις παραχώρησης).
  14. Άρθρο 10 Π. Το Άρθρο 10 Π προσθέτει το άρθρο 24Α στον ν. 4706/2020, θεσπίζοντας πρόσθετα μέτρα για την ισόρροπη εκπροσώπηση στο Διοικητικό Συμβούλιο εισηγμένων εταιρειών, ενώ το Άρθρο 11 ορίζει τον αρμόδιο φορέα για την προαγωγή της έμφυλης ισορροπίας σε αυτές, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2022/2381.
  15. Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 ορίζει τη Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ως τον αρμόδιο φορέα για την προώθηση της έμφυλης ισορροπίας στα Διοικητικά Συμβούλια των εισηγμένων εταιρειών, αναθέτοντάς της τη σύνταξη ετήσιου καταλόγου συμμόρφωσης, την υποβολή έκθεσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή έως την 29η Δεκεμβρίου 2025 και ανά διετία, και τη διοργάνωση δράσεων στήριξης σε συνεργασία με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
  16. Άρθρο 12 Ι. Το Άρθρο 12 Ι προσθέτει παράγραφο 6 στο άρθρο 87 του ν. 4548/2018, θεσπίζοντας την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων στα Διοικητικά Συμβούλια μη εισηγμένων ανωνύμων εταιρειών. Το Άρθρο 13 Ι προσθέτει παράγραφο 6Α στο άρθρο 3 του ν. 3429/2005, επιβάλλοντας την ίδια αρχή ισόρροπης εκπροσώπησης των φύλων στα Διοικητικά Συμβούλια δημοσίων επιχειρήσεων και οργανισμών.
  17. Άρθρο 12 τ. Το Άρθρο 12 τ του ν. 4548/2018 (Α' 104) καθορίζει την ακυρότητα αποφάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου που λαμβάνονται με τη συμμετοχή μέλους του άλλου φύλου που διορίστηκε ή εκλέχθηκε βάσει αυτής, ενώ η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα εξειδικεύσει εντός δύο (2) μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου το σύστημα προσδιορισμού, υπολογισμού και επιμέτρησης των κυρώσεων για παραβάσεις.
  18. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13 του ΦΕΚ ορίζει ότι το πρόγραμμα «Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας» εφαρμόζεται σε όλους τους βρεφικούς, βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς (δημοτικούς, ιδιωτικούς και δημόσιους) με σκοπό τη φροντίδα, αγωγή και ανάπτυξη των παιδιών, την επιμόρφωση των παιδαγωγών, την υποστήριξη των γονέων, τον ανιχνευτικό έλεγχο της γνωστικής ανάπτυξης και την ενίσχυση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.
  19. Άρθρο 13 τ. Το Άρθρο 13 τ, παράγραφος 3, επιτρέπει στον Υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής να αναθέτει απευθείας, χωρίς διαγωνισμό και κατά παρέκκλιση, τη διενέργεια δρομολογίων δημόσιας υπηρεσίας σε πλοιοκτήτες, εφόσον υπάρχει προσωρινή αδυναμία εκτέλεσης των εγκεκριμένων δρομολογίων, με διάρκεια σύμβασης έως 60 ημέρες και μίσθωμα όχι μεγαλύτερο από αυτό της αρχικής σύμβασης.
  20. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 περιγράφει την ανάπτυξη ενός ψυχομετρικού εργαλείου για τον ανιχνευτικό έλεγχο της γνωστικής ανάπτυξης βρεφών και νηπίων, την επιμόρφωση παιδαγωγών από δημόσια ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης, και την πιλοτική εφαρμογή του προγράμματος σε τουλάχιστον 90 σταθμούς, με δαπάνες που βαρύνουν το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και προέρχονται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
  21. Άρθρο 14 Π. Το Άρθρο 14 Π του ΦΕΚ ορίζει τη διαδικασία αντιμετώπισης περιστατικών βίας και παρενόχλησης, ενώ τα Άρθρα 15, 16 και 17 αφορούν το Ταμείο Ισότητας των Φύλων, εξουσιοδοτικές και μεταβατικές διατάξεις αντίστοιχα, στο πλαίσιο πιλοτικών προγραμμάτων για την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.
  22. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 του ΦΕΚ ορίζει τη σύσταση του "Ταμείου Ισότητας των Φύλων" ως έσοδο του κρατικού προϋπολογισμού, το οποίο θα διατίθεται για την αύξηση των πιστώσεων της Γενικής Γραμματείας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Τα έσοδα του ταμείου προέρχονται από χρηματικές κυρώσεις που επιβάλλονται λόγω μη συμμόρφωσης με συγκεκριμένα άρθρα του ν. 4706/2020 (άρθρα 3Α, 3Β, 3Γ) και από κάθε είδους χαριστικές αιτίες, όπως δωρεές και χορηγίες, προς το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
  23. Άρθρο 15 δ. Το Άρθρο 15 δ συστήνει το «Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία», ένα συλλογικό συμβουλευτικό και γνωμοδοτικό όργανο, το οποίο υπάγεται στη Γενική Γραμματεία Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
  24. Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του ΦΕΚ 521/Α'/22.02.2025 ορίζει ότι οι Υπουργοί Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας θα καθορίσουν με κοινή απόφαση τον ειδικό Αναλυτικό Λογαριασμό Εσόδου (ΑΛΕ) για τα ποσά του άρθρου 15, καθώς και τη διαδικασία εγγραφής στον προϋπολογισμό της Γενικής Γραμματείας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Επίσης, περιγράφει τη σύνθεση ενός Συμβουλίου, συμπεριλαμβανομένων εκπροσώπων από διάφορα Υπουργεία, ΑΕΙ, το Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού, την Π.Ο.Σ.Γ.Κ.Α.μεΑ., ειδικών εμπειρογνωμόνων, τον ΠΑ.ΣΥ.Π.Π.Π.Η., την Κ.Ε.Δ.Ε. και συνδικαλιστικών οργανώσεων ιδιωτικών παιδικών σταθμών, με τριετή θητεία για τον Πρόεδρο και τα μέλη του.
  25. Άρθρο 16 δ. Το Άρθρο 16 διαμορφώνει τη σύνθεση του Εθνικού Συμβουλίου Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία, το οποίο θα συγκροτείται με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εσωτερικών, με Πρόεδρο τον Γενικό Γραμματέα Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
  26. Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 του ΦΕΚ, με τίτλο "Αρμοδιότητες του Εθνικού Συμβουλίου Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία", καθορίζει τις αρμοδιότητες του Συμβουλίου, οι οποίες περιλαμβάνουν τη γνωμοδότηση και εισήγηση για θέματα όπως η εφαρμογή του προγράμματος "Αθηνά", η κατάρτιση παιδαγωγών, η αξιολόγηση υπηρεσιών σταθμών, η μελέτη της προσχολικής αγωγής, η ανάλυση λόγων μη επιλογής σταθμών από γονείς, και η εισήγηση μέτρων για τη στήριξη και αποτίμηση της λειτουργίας των σταθμών.
  27. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 του ΦΕΚ καθορίζει τη λειτουργία του Συμβουλίου, το οποίο συνεδριάζει τακτικά μηνιαίως ή έκτακτα κατόπιν αιτήματος οκτώ (8) τουλάχιστον μελών, εντός του κανονικού ωραρίου εργασίας ή με υπερωριακή απασχόληση, χωρίς καταβολή πρόσθετης αμοιβής ή αποζημίωσης στα μέλη του.
  28. Άρθρο 18 Σ. Το Άρθρο 18 Σ του ΦΕΚ καθορίζει τον σκοπό και το αντικείμενο του Κεφαλαίου Β', το οποίο αφορά πιλοτικά προγράμματα επιχορήγησης παρεμβάσεων για την προσβασιμότητα, την υποστηριζόμενη απασχόληση ατόμων με διαταραχές αυτιστικού φάσματος, την παροχή προσωπικού βοηθού για άτομα με αναπηρία, και ρυθμίσεις για την προπληρωμένη κάρτα.
  29. Άρθρο 18 δ. Το Άρθρο 18δ του ΦΕΚ ορίζει τη λειτουργία του Εθνικού Συμβουλίου Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία, το οποίο συνεδριάζει στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, λαμβάνει γραμματειακή υποστήριξη από υπάλληλο της Διεύθυνσης Προστασίας Παιδιού και Οικογένειας, και έχει Πρόεδρο που συγκαλεί το Συμβούλιο και επιμελείται την υλοποίηση των αποφάσεών του.
  30. Άρθρο 18 τ. Το Άρθρο 18 τ τροποποιεί το Άρθρο 18 του ν. 4837/2021, αλλάζοντας τον τίτλο και την παράγραφο 1 του Εθνικού Συμβουλίου Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης, ώστε να αναφέρεται πλέον στο «Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία».
  31. Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 του ΦΕΚ αφορά την πρόβλεψη συμπερίληψης όλων των δυνητικά ωφελούμενων ατόμων με αναπηρία σε πιλοτικά προγράμματα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας σε χώρους κατοικίας, εργασίας και δημόσια κτήρια, καθώς και στο πιλοτικό πρόγραμμα υποστηριζόμενης απασχόλησης για άτομα στο φάσμα του αυτισμού, τη συνέχιση της υπηρεσίας προσωπικού βοηθού, τη διασφάλιση της λειτουργίας των προπληρωμένων καρτών και την αναβάθμιση των υπηρεσιών προσχολικής αγωγής και φροντίδας.
  32. Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 του ΦΕΚ 22/14.02.2025 καθορίζει τις λεπτομέρειες εφαρμογής του Προγράμματος «Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας», προβλέποντας κοινές υπουργικές αποφάσεις των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εσωτερικών, μετά από γνώμη του Εθνικού Συμβουλίου Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία, για την έναρξη της καθολικής εφαρμογής, την εξειδίκευση του παιδαγωγικού πλαισίου, τον τρόπο παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς και την έγκριση του Κανονισμού Λειτουργίας του Εθνικού Συμβουλίου.
  33. Άρθρο 20 Π. Το Άρθρο 20 Π του ΦΕΚ 22/14.02.2025, τροποποιεί τις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 53 και την παράγραφο 15 του άρθρου 82 του ν. 4997/2022, σχετικά με ένα πιλοτικό πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας.
  34. Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 του ν. 4604/2019 (Α' 50) ορίζει ότι η Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ενημερώνει την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Ανάπτυξης για την καταχώρηση στο Γ.Ε.ΜΗ. εντός ενός μηνός από τη χορήγηση, λήξη ή αφαίρεση του «Σήματος Ισότητας», και μπορεί να υπογράφει μνημόνια συνεργασίας με εταιρείες και ενώσεις τους για την προώθηση της έμφυλης ισότητας.
  35. Άρθρο 21 Π. Το Άρθρο 21 Π τροποποιεί τις παραγράφους 1 έως 3, 5 και 6 του άρθρου 70 του ν. 4997/2022, αφορά την υλοποίηση ενός πιλοτικού προγράμματος υποστηριζόμενης απασχόλησης για άτομα με διαταραχές αυτιστικού φάσματος. Το Άρθρο 22 τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 36 του ν. 4837/2021, παρατείνοντας τη διάρκεια υλοποίησης του πιλοτικού προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία».
  36. Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 του ΦΕΚ τροποποιεί την παρ. 1 του άρθρου 36 του ν. 4837/2021, παρατείνοντας την πιλοτική εφαρμογή της υπηρεσίας «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία» έως τη λήξη του προγράμματος του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, με δαπάνες που βαρύνουν τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και προέρχονται από ενωσιακούς πόρους. Η πρώτη φάση του πιλοτικού προγράμματος ξεκίνησε το 2022 για δύο έτη και η δεύτερη το 2023 για ένα έτος.
  37. Άρθρο 24. Το Άρθρο 24 του ΦΕΚ ορίζει κυρώσεις για παραβάσεις, συμπεριλαμβανομένων χρηματικών προστίμων έως 3 εκατομμύρια ευρώ, και καθορίζει ότι η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς επιβάλλει κυρώσεις για μη συμμόρφωση με τα άρθρα 3Α, 3Β και 3Γ, κοινοποιώντας τις αποφάσεις στη Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων εντός 20 ημερών. Επίσης, αναφέρει ότι η ακυρότητα διορισμού μέλους Διοικητικού Συμβουλίου λόγω παράβασης του άρθρου 3Β μπορεί να προβάλλεται από τον υποψήφιο του υποεκπροσωπούμενου φύλου εντός 6 μηνών από την καταχώριση στο Γ.Ε.ΜΗ.
  38. Άρθρο 24 τ. Το Άρθρο 24 τ τροποποιεί το Άρθρο 24 του ν. 4706/2020, προσθέτοντας νέες παραγράφους και διαμορφώνοντας εκ νέου την ισχύουσα διάταξη, ενώ παράλληλα εισάγει το Άρθρο 24Α που αφορά την επιβράβευση εταιρειών με "Σήμα Ισότητας" για την ισόρροπη εκπροσώπηση φύλων στα Διοικητικά τους Συμβούλια. Επίσης, προστίθεται παράγραφος 6 στο Άρθρο 87 του ν. 4548/2018, η οποία αφορά την ισόρροπη εκπροσώπηση φύλων στα Διοικητικά Συμβούλια μη εισηγμένων ανωνύμων εταιρειών που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια απασχόλησης και οικονομικών μεγεθών.
  39. Άρθρο 25. Το Άρθρο 25 του ΦΕΚ αντικαθιστά τον τίτλο του Μέρους Β' του ν. 4837/2021, ο οποίος πλέον ονομάζεται «ΜΕΡΟΣ Β'- ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΘΗΝΑ»: ΘΕΜΕΛΙΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΑΣ» και περιλαμβάνει την ανάπτυξη παιδαγωγικού πλαισίου, ρυθμίσεις για βρεφικούς, βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς, ανιχνευτικό έλεγχο γνωστικής ανάπτυξης σε βρέφη και νήπια, και επιμόρφωση παιδαγωγών πρώιμης παιδικής ηλικίας.
  40. Άρθρο 25 Π. Το Άρθρο 25 Π του ΦΕΚ αντικαθιστά τον τίτλο του Μέρους Β' του ν. 4837/2021, ορίζοντας το πρόγραμμα «Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας». Τα Άρθρα 26 και 27, τα οποία αντικαθιστούν τα άρθρα 13 και 14 του ν. 4837/2021 αντίστοιχα, καθορίζουν τον σκοπό και το αντικείμενο αυτού του προγράμματος.
  41. Άρθρο 25 τ. Το Άρθρο 25 τ του ν. 3896/2010 (Α' 207) αφορά τη συνεργασία της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας, άλλων φορέων του Δημοσίου, κοινωνικών εταίρων, επαγγελματικών ενώσεων, εταιρειών και φορέων της κοινωνίας των πολιτών για την προώθηση της έμφυλης ισορροπίας στα Διοικητικά Συμβούλια των ανωνύμων εταιρειών. Επιπλέον, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, σύμφωνα με τον ν. 1969/1991 (Α' 167), εποπτεύει την τήρηση των υποχρεώσεων των άρθρων 3Α, 3Β και 3Γ του ν. 4706/2020 και επιβάλλει τις σχετικές κυρώσεις.
  42. Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 του ΦΕΚ αντικαθιστά το Άρθρο 14 του ν. 4837/2021, ορίζοντας ότι το πρόγραμμα «Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας» περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο παιδαγωγικό πλαίσιο για την πρώιμη παιδική ηλικία, με στόχο την ολόπλευρη ανάπτυξη παιδιών έως τεσσάρων (4) ετών και τη δημιουργία εξειδικευμένου υλικού για τους γονείς.
  43. Άρθρο 28. Το Άρθρο 28 τροποποιεί το Άρθρο 15 του ν. 4837/2021, μετονομάζοντας το "Εθνικό Συμβούλιο Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης" σε "Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία" και προσθέτοντας αρμοδιότητες σχετικές με την αξιολόγηση και προώθηση βέλτιστων πρακτικών, ενώ η ονομασία "Κυψέλη" αντικαθίσταται από "Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας".
  44. Άρθρο 28 Ε. Το Άρθρο 28 Ε τροποποιεί το άρθρο 15 του ν. 4837/2021, ορίζοντας το Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία. Τα Άρθρα 29 και 30, τροποποιώντας τα άρθρα 16 και 17 του ίδιου νόμου αντίστοιχα, καθορίζουν τη σύνθεση και τις αρμοδιότητες αυτού του Συμβουλίου.
  45. Άρθρο 29. Το Άρθρο 29 τροποποιεί τον τίτλο και την παράγραφο 1 του άρθρου 16 του ν. 4837/2021, μετονομάζοντας το "Εθνικό Συμβούλιο Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης" σε "Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία".
  46. Άρθρο 30. Το Άρθρο 30 τροποποιεί το Άρθρο 17 του ν. 4837/2021, μετονομάζοντας το Εθνικό Συμβούλιο Προσχολικής Αγωγής και Διαπαιδαγώγησης σε Εθνικό Συμβούλιο Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία, ενώ αλλάζει την ονομασία του προγράμματος "Κυψέλη" σε "Αθηνά: Θεμελιώνοντας το μέλλον των παιδιών μας" και τροποποιεί τις αρμοδιότητες σχετικά με την επιλογή και επιμόρφωση των παιδαγωγών και βοηθών παιδαγωγών πρώιμης παιδικής ηλικίας, καταργώντας παράλληλα τις παραγράφους στ) και ζ).
  47. Άρθρο 31 Λ. Το Άρθρο 31 Λ του ΦΕΚ τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 18 του ν. 4837/2021, ρυθμίζοντας τη λειτουργία του Εθνικού Συμβουλίου Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία. Το Άρθρο 32, εντός του Κεφαλαίου Δ', αφορά το Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης και άλλες σχετικές διατάξεις.
  48. Άρθρο 32. Το Άρθρο 32 θεσπίζει ένα Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης για την οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών που μεταφέρουν την κύρια κατοικία και το κέντρο βιοτικών δραστηριοτήτων τους σε συγκεκριμένους δήμους του Έβρου (Σουφλίου, Διδυμότειχου, Ορεστιάδας). Η επιλεξιμότητα αποδεικνύεται με βεβαίωση κύριας κατοικίας, απόδειξη απόκτησης ή μίσθωσης κατοικίας από 1.1.2025, βεβαίωση εργασίας ή ανεργίας στην περιοχή από 1.1.2025, και, για ανήλικα τέκνα, βεβαίωση φοίτησης σε σχολική μονάδα της περιοχής. Ως ωφελούμενες μονάδες ορίζονται τα μονοπρόσωπα και πολυπρόσωπα νοικοκυριά, όπως αυτά περιγράφονται αναλυτικά.
  49. Άρθρο 33. Το Άρθρο 33 του ΦΕΚ θεσπίζει έκτακτα μέτρα για την προστασία των θέσεων εργασίας σε επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα στους Δήμους Θήρας, Αμοργού και Ανάφης, επιτρέποντας την αναστολή συμβάσεων εργασίας για εργαζομένους που είχαν προσληφθεί έως τις 1 Φεβρουαρίου 2025 (Θήρας), 11 Φεβρουαρίου 2025 (Αμοργού) και 13 Φεβρουαρίου 2025 (Ανάφης), αντίστοιχα, μέχρι τις 3 Μαρτίου, 11 Μαρτίου και 13 Μαρτίου 2025, απαγορεύοντας παράλληλα τις απολύσεις κατά την περίοδο αναστολής.
  50. Άρθρο 34. Το Άρθρο 34 του ΦΕΚ επιτρέπει στη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.) να αναθέτει σε φορείς του δημοσίου τομέα, φυσικά ή νομικά πρόσωπα με εμπειρία, την υποστήριξη για την τήρηση λογιστικών βιβλίων και την κατάρτιση οικονομικών καταστάσεων για τις χρήσεις των ετών 2016 έως 2023, σύμφωνα με τα ελληνικά λογιστικά πρότυπα (ν. 4308/2014). Η αρμόδια υπηρεσία της Δ.ΥΠ.Α. υποχρεούται να ελέγχει τα στοιχεία πριν την υποβολή τους στο Διοικητικό Συμβούλιο.
  51. Άρθρο 35. Το Άρθρο 35 τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 105 του ν. 5078/2023, ορίζοντας ότι οι ασφαλιστικές εισφορές και τα ασφάλιστρα για επαγγελματική ασφάλιση και συνταξιοδοτικές παροχές δεν πρέπει να υπερβαίνουν το 20% του αθροίσματος των ακαθάριστων αποδοχών από μισθωτή εργασία και των παροχών σε είδος, όπως ορίζονται στο άρθρο 13 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013). Για τους μη μισθωτούς, το ανώτατο ποσό είναι 20.000 ευρώ ετησίως, αναπροσαρμοζόμενο με τον δείκτη τιμών καταναλωτή.
  52. Άρθρο 36. Το Άρθρο 36 τροποποιεί τον ν. 4172/2013 σχετικά με τις απαλλαγές εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις, διευκρινίζοντας ότι οι εισφορές για επαγγελματικά ταμεία προαιρετικής ασφάλισης και τα ασφάλιστρα ομαδικών συνταξιοδοτικών συμβολαίων εξαιρούνται από τον υπολογισμό του εισοδήματος εφόσον δεν υπερβαίνουν το ανώτατο ποσό που προβλέπεται στην παρ. 1 του άρθρου 105 του ν. 5078/2023. Επίσης, επεκτείνει την κάλυψη για ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη στον/στην σύζυγο και τα τέκνα του/της εργαζομένου/ης.
  53. Άρθρο 36 Α. Το Άρθρο 36Α του ΦΕΚ τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 14 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, αφορώντας απαλλαγές εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις. Το Άρθρο 37 παρατείνει την εξαίρεση των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών από τον ειδικό φόρο τηλεοπτικών διαφημίσεων. Τέλος, το Άρθρο 38 τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 15 του ν. 4389/2016, παρέχοντας εξουσιοδοτική διάταξη για την επιλογή της Διοίκησης της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
  54. Άρθρο 37. Το Άρθρο 37 παρατείνει την εξαίρεση των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών από τον ειδικό φόρο τηλεοπτικών διαφημίσεων, σύμφωνα με την παράγραφο 12Α του άρθρου πέμπτου του ν. 3845/2010 (Α' 65), έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025.
  55. Άρθρο 38. Το Άρθρο 38 τροποποιεί την παράγραφο 1 του άρθρου 15 του ν. 4389/2016, καθορίζοντας ότι η επιλογή του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) γίνεται με ανοικτό διαγωνισμό, ενώ με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θα καθορίζονται η διαδικασία προκήρυξης, τα κριτήρια επιλογής, η διαδικασία αξιολόγησης και η γραμματειακή υποστήριξη της αρμόδιας Επιτροπής.
  56. Άρθρο 39. Το Άρθρο 39 τροποποιεί το Άρθρο 13 του ν. 4948/2022 (Κώδικας νομοθεσίας θαλάσσιων ενδομεταφορών και δικαιωμάτων επιβατών) προσθέτοντας παραγράφους 3 έως 7, οι οποίες αφορούν τη διαδικασία σύναψης συμβάσεων για την κάλυψη έκτακτων αναγκών, ειδικότερα όταν συντρέχει προσωρινή αδυναμία εκτέλεσης των δρομολογίων.
  57. Άρθρο 39 Δ. Το Άρθρο 39 Δ τροποποιεί το Άρθρο 13 του Κώδικα νομοθεσίας θαλάσσιων ενδομεταφορών και δικαιωμάτων επιβατών, ορίζοντας τη διαδικασία σύναψης συμβάσεων για την κάλυψη έκτακτων αναγκών. Το Άρθρο 40, ως εξουσιοδοτική διάταξη, τροποποιεί το Άρθρο 20 του ν. 4837/2021.
  58. Άρθρο 41. Το Άρθρο 41 καταργεί το άρθρο 19 του ν. 4837/2021 (Α' 178), το οποίο αφορούσε την υποστήριξη της πιλοτικής εφαρμογής του προγράμματος «Κυψέλη». Το Άρθρο 42 ορίζει ότι ο νόμος τίθεται σε ισχύ από τη δημοσίευσή του, με εξαίρεση τις παραγράφους 3, 4 και 5 του άρθρου 3Α, καθώς και τα άρθρα 6 και 9, των οποίων η ισχύς αρχίζει από την 30ή Ιουνίου 2026.
  59. Άρθρο 41 Κ. Το Άρθρο 41 Κ του ΦΕΚ αναφέρει την καταργούμενη διάταξη, ενώ το Άρθρο 42 ορίζει την έναρξη ισχύος του νόμου. Το Άρθρο 1, στο Μέρος Α', καθορίζει ως σκοπό του Μέρους Β' τη διασφάλιση της ισότητας των φύλων και την επίτευξη ισορροπημένης εκπροσώπησης στα Διοικητικά Συμβούλια εισηγμένων εταιρειών, ανωνύμων εταιρειών και δημοσίων επιχειρήσεων και οργανισμών, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2022/2381.
  60. Άρθρο 42. Το Άρθρο 42, με ημερομηνία 14 Φεβρουαρίου 2025, αφορά την παραγγελία δημοσίευσης και εκτέλεσης ενός νόμου του Κράτους, ο οποίος αναφέρεται στην παρ. 3 του άρθρου 17 του παρόντος, και υπογράφεται από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου και διάφορους Υπουργούς και Αναπληρωτές Υπουργούς, όπως ο Κωνσταντίνος Χατζηδάκης (Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών) και ο Νικόλαος Παπαθανάσης (Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών).

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2025

Επιστροφή στη λίστα νόμων