Νόμος 4411/2016 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 4411/2016 κυρώνει τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και το Πρόσθετό της, ποινικοποιώντας ρατσιστικές και ξενοφοβικές πράξεις μέσω υπολογιστών. Ο νόμος τροποποιεί διατάξεις του Ποινικού Κώδικα, αυστηροποιώντας τις ποινές για εγκλήματα στον κυβερνοχώρο, όπως η παράνομη πρόσβαση σε συστήματα, η υποκλοπή δεδομένων, η απάτη με υπολογιστή και η παραγωγή υλικού παιδικής πορνογραφίας. Επίσης, ρυθμίζει την ευθύνη νομικών προσώπων για τέτοιες πράξεις, τις κυρώσεις που επιβάλλονται από την ΑΔΑΕ, και την άρση του απορρήτου για τη διακρίβωση συγκεκριμένων εγκλημάτων. Επιπλέον, ο νόμος αφορά την κατανομή θέσεων εργασίας σε προστατευόμενες κατηγορίες, την πρακτική άσκηση δικαστικών λειτουργών και τη λειτουργία επιτροπών.

Άρθρα

  1. Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του ΦΕΚ καθορίζει την κατανομή θέσεων εργασίας (5% + 2%) σε προστατευόμενες κατηγορίες, όπως πολύτεκνοι γονείς και γονείς με τρία ανήλικα τέκνα, με προτεραιότητα και συγκεκριμένες αναλογίες, ενώ παράλληλα τροποποιεί παραπομπές σε προηγούμενους νόμους (N. 2643/1998) και προσθέτει μονάδες αξιολόγησης για τέκνα τρίτεκνης οικογένειας (200 μονάδες) και για κάθε τέκνο τρίτεκνου υποψηφίου (40 μονάδες) ή μέλος τρίτεκνης οικογένειας (40 μονάδες) σύμφωνα με τους N. 2190/1994.
  2. Άρθρο 8 τ. Το Άρθρο 8 τ του ΦΕΚ ορίζει την ευθύνη νομικών προσώπων για πράξεις που τελέστηκαν προς όφελός τους από φυσικά πρόσωπα, σύμφωνα με συγκεκριμένα άρθρα του Ποινικού Κώδικα (292Β, 370Γ, 370Δ, 370Ε, 381Α και 386Α), όπως προβλέπεται από το Άρθρο 11 της Οδηγίας.
  3. Άρθρο 11 τ. Το Άρθρο 11 τ του ΦΕΚ ρυθμίζει τις κυρώσεις που επιβάλλονται σε νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων για παραβιάσεις που σχετίζονται με την άρση απορρήτου, συμπεριλαμβανομένων προστίμων από 20.000 έως 1.000.000 ευρώ, ανάκληση αδειών, αποκλεισμό από δημόσιες παροχές, και άλλες κυρώσεις, με την Αρχή Διασφάλισης του Απόρρητου των Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ) να έχει την αρμοδιότητα επιβολής τους.
  4. Άρθρο 13 τ. Το Άρθρο 13 τ του Ποινικού Κώδικα προσθέτει τις περιπτώσεις η' και θ' που ορίζουν "πληροφοριακό σύστημα" ως συσκευή ή ομάδα διασυνδεδεμένων συσκευών που επεξεργάζονται ψηφιακά δεδομένα, και "ψηφιακά δεδομένα" ως πληροφορίες σε μορφή κατάλληλη για επεξεργασία από πληροφοριακό σύστημα. Επιπλέον, προστίθεται το Άρθρο 292Β που ποινικοποιεί την παρακώλυση λειτουργίας πληροφοριακών συστημάτων μέσω παρεμβολής, διαβίβασης, διαγραφής, καταστροφής, αλλοίωσης ψηφιακών δεδομένων ή αποκλεισμού.
  5. Άρθρο 15 π. Το άρθρο 15 παρ. 1 του Ν. 2168/1993, τα άρθρα 20, 22 και 23 του Ν. 4139/2013, το άρθρο 157 παρ. 1γ του Ν. 2960/2001, το άρθρο 3 περίπτωση ιε΄ του Ν. 3691/2008 σε συνδυασμό με το άρθρο δεύτερο του Ν. 2656/1998, το άρθρο 3 παρ. 2 του Ν. 2803/2000, το άρθρο 45 παρ. 1 περιπτώσεις α΄, β΄ και γ΄ του Ν. 3691/2008, και το άρθρο 28 του Ν. 1650/1986 επιτρέπουν την άρση του απορρήτου για τη διακρίβωση προπαρασκευαστικών πράξεων για το έγκλημα της παραχάραξης νομίσματος.
  6. Άρθρο 19 π. Το Άρθρο 19 π αφορά την πρακτική άσκηση των δοκίμων δικαστικών λειτουργών από 1 Φεβρουαρίου έως 10 Σεπτεμβρίου 2017, σύμφωνα με το N. 3689/2008, με αξιολόγηση ήθους και συμπεριφοράς. Το Άρθρο ενδέκατο τροποποιεί διατάξεις του N. 1756/1988, ρυθμίζοντας τη διαδικασία εκλογής μελών συμβουλίου, τη διετή θητεία τους (1 Οκτωβρίου - 30 Σεπτεμβρίου), τους περιορισμούς επανεκλογής και μετάθεσης, καθώς και την εκπροσώπηση σε περίπτωση απουσίας ή εξόδου από την υπηρεσία.
  7. Άρθρο 22 τ. Το Άρθρο 22 τ του ΦΕΚ ορίζει ότι μετά τις εξετάσεις αποφοίτησης, οι εκπαιδευόμενοι πραγματοποιούν πρακτική άσκηση στα δικαστήρια της Θεσσαλονίκης, εκτός από αυτούς που επιλέχθηκαν για το Συμβούλιο της Επικρατείας και το Ελεγκτικό Συνέδριο, οι οποίοι ασκούνται στα αντίστοιχα ανώτατα δικαστήρια. Κατά τη διάρκεια της πρακτικής, οι εκπαιδευόμενοι επαναλαμβάνουν τη διδασκαλία των αντικειμένων του πρώτου σταδίου κατάρτισης.
  8. Άρθρο 25 τ. Το άρθρο 25 τ του N. 3689/2008 ορίζει ότι οι πρόεδροι πρωτοδικών παρακολουθούν τους εκπαιδευόμενους, τους αναθέτουν δικογραφίες και συνεργάζονται για την επεξεργασία τους και τη σύνταξη σχεδίων αποφάσεων, υποβάλλοντας έκθεση στη Διεύθυνση της Σχολής για τη δραστηριότητα και την απόδοσή τους. Οι εξετάσεις αποφοίτησης των εκπαιδευομένων θα διεξαχθούν το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιανουαρίου 2017, με συντελεστή βαρύτητας 1,5 για τον μέσο όρο προόδου του δευτέρου σταδίου και τις εξετάσεις αποφοίτησης.
  9. Άρθρο 28. Το Άρθρο 28, σύμφωνα με το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος, κυρώνει τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον Κυβερνοχώρο (Βουδαπέστη, 23 Νοεμβρίου 2001) και το Πρόσθετο Πρωτόκολλό της για την ποινικοποίηση ρατσιστικών και ξενοφοβικών πράξεων μέσω υπολογιστών (Στρασβούργο, 28 Ιανουαρίου 2003).
  10. Άρθρο 35 τ. Το Άρθρο 35 τ ορίζει τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας, υπό την εποπτεία Εισαγγελέα Εφετών, ως σημείο επαφής για την εκπλήρωση των σκοπών του άρθρου 35 της Σύμβασης και του άρθρου 13 παράγραφος 1 της Οδηγίας, με την ονομασία «Δίκτυο 24/7».
  11. Άρθρο 41 τ. Το Άρθρο 41 τ αναφέρεται στην ανάθεση καθηκόντων γραμματέα σε επιτροπές του Υπουργείου Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, ορίζοντας ότι δεν καταβάλλεται αποζημίωση στα μέλη τους. Το Άρθρο δέκατο τρίτο, τροποποιώντας το άρθρο 44 του Ν. 4356/2015, προβλέπει τη σύσταση της «Διεύθυνσης Συντονισμού Φυλακών» για την επικουρία του Γενικού Γραμματέα Αντεγκληματικής Πολιτικής, με αρμοδιότητες εισηγήσεων, διασφάλισης συνεργασίας και διαχείρισης κρίσεων, ενώ το Άρθρο δέκατο τέταρτο αφορά τον καθορισμό ωρών νυχτερινής, Κυριακών, εξαιρέσιμων και υπερωριακής απασχόλησης για το προσωπικό των Καταστημάτων Κράτησης και της Εξωτερικής Φρούρησης κατά το διάστημα 1.1.2016 έως 11.1.2016.
  12. Άρθρο 42 τ. Το Άρθρο 42 τ της Σύμβασης ορίζει ότι η Ελληνική Δημοκρατία διατυπώνει επιφυλάξεις σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων του άρθρου 20 της Σύμβασης μόνο σε εγκλήματα που εμπίπτουν στο άρθρο 21, και διατηρεί το δικαίωμα άρνησης δικαστικής συνδρομής βάσει του άρθρου 29 εάν δεν πληρούται ο όρος του διττού αξιοποίνου.
  13. Άρθρο 129. Το Άρθρο 129 περιγράφει τη λειτουργία των Επιτροπών Μητρώου, ορίζοντας ότι απαιτούνται τουλάχιστον πέντε μέλη για απαρτία και πλειοψηφία για τη λήψη αποφάσεων, οι οποίες πρέπει να είναι αιτιολογημένες και να καταγράφουν τη γνώμη της μειοψηφίας. Επίσης, καθορίζει τη διαδικασία έφεσης κατά των αποφάσεων εντός μηνός, τη δυνατότητα διορισμού εισηγητών, τη μυστικότητα των ψηφοφοριών κατόπιν αιτήματος, την επιβολή εξόδων στον ενδιαφερόμενο, και την αντικατάσταση μελών που απουσιάζουν αδικαιολόγητα.
  14. Άρθρο 146. Το Άρθρο 146 του ΦΕΚ προσθέτει το Άρθρο 370Ε στον Ποινικό Κώδικα, το οποίο τιμωρεί με φυλάκιση έως δύο (2) έτη όποιον χωρίς δικαίωμα και με σκοπό τη διάπραξη συγκεκριμένων εγκλημάτων (άρθρα 370Β, 370Γ παρ. 2 & 3, 370Δ) παράγει, πωλεί, προμηθεύεται, εισάγει, κατέχει, διανέμει ή διακινεί συσκευές ή προγράμματα υπολογιστών, καθώς και συνθηματικά ή κωδικούς πρόσβασης, που είναι σχεδιασμένα ή προσαρμοσμένα για την τέλεση αυτών των εγκλημάτων ή για την απόκτηση πρόσβασης σε πληροφοριακά συστήματα.
  15. Άρθρο 148. Το Άρθρο 148 προσθέτει το Άρθρο 370Δ στον Ποινικό Κώδικα, το οποίο τιμωρεί με κάθειρξη έως δέκα (10) έτη την παράνομη παρακολούθηση, αποτύπωση ή παρέμβαση σε μη δημόσιες διαβιβάσεις δεδομένων ή ηλεκτρομαγνητικές εκπομπές από πληροφοριακά συστήματα, καθώς και τη χρήση των πληροφοριών αυτών, με αυστηρότερες ποινές αν αφορούν στρατιωτικό, διπλωματικό ή κρατικό απόρρητο σε καιρό πολέμου.
  16. Άρθρο 211 τ. Το άρθρο 211 τ του ΦΕΚ αφορά την άρση του απορρήτου για τη διακρίβωση συγκεκριμένων εγκλημάτων που προβλέπονται από τον Ποινικό Κώδικα, συμπεριλαμβανομένων των άρθρων 292Α, 292Β, 292Γ, 339, 342, 348, 348Α, 348Β, 348Γ, 351Α, 370Γ, 370Ε, 381Α, 381Β και 386Α.
  17. Άρθρο 292Γ. Το Άρθρο 292Γ τροποποιεί τα άρθρα 348Α και 348Β του Ποινικού Κώδικα, αυστηροποιώντας τις ποινές για την παραγωγή, διάθεση, κατοχή και πρόσβαση σε υλικό παιδικής πορνογραφίας μέσω πληροφοριακών συστημάτων, καθώς και για την προσέλκυση ανηλίκων κάτω των 15 ετών για γενετήσιους λόγους, με ποινές φυλάκισης και χρηματικές ποινές που κυμαίνονται από 50.000 έως 300.000 ευρώ.
  18. Άρθρο 348Β. Το Άρθρο 370Γ του Ποινικού Κώδικα, όπως αντικαταστάθηκε, ορίζει ποινή φυλάκισης έως έξι (6) μήνες και χρηματική ποινή από διακοσίων ενενήντα (290) ευρώ έως πέντε χιλιάδων εννιακοσίων (5.900) ευρώ για όποιον χωρίς δικαίωμα αντιγράφει ή χρησιμοποιεί προγράμματα υπολογιστών.
  19. Άρθρο 370Γ. Το Άρθρο 370Γ ορίζει την ποινή φυλάκισης για όποιον αποκτά παράνομα πρόσβαση σε πληροφοριακό σύστημα ή σε στοιχεία τηλεπικοινωνιών, παραβιάζοντας μέτρα ασφαλείας, με επιπρόσθετες διατάξεις για περιπτώσεις που αφορούν διεθνείς σχέσεις ή την ασφάλεια του κράτους, καθώς και για δράστες που βρίσκονται στην υπηρεσία του νόμιμου κατόχου.
  20. Άρθρο 370Ε. Το Άρθρο 381Α του Ποινικού Κώδικα ορίζει την ποινή φυλάκισης έως τρία (3) έτη για όποιον χωρίς δικαίωμα διαγράφει, καταστρέφει, αλλοιώνει ή αποκρύπτει ψηφιακά δεδομένα ενός συστήματος πληροφοριών, καθιστώντας ανέφικτη τη χρήση τους ή αποκλείοντας την πρόσβαση σε αυτά.
  21. Άρθρο 381Α. Το Άρθρο 381Α του Ποινικού Κώδικα ορίζει ποινές φυλάκισης έως τρία (3) έτη για την παράνομη πρόσβαση σε δεδομένα, με αυξημένες ποινές (τουλάχιστον ενός (1) έτους) αν χρησιμοποιηθεί ειδικό εργαλείο, προκληθούν σοβαρές ζημίες σε ζωτικής σημασίας υποδομές (εθνική άμυνα, υγεία, συγκοινωνίες, ενέργεια) ή αν η πράξη τελεστεί από ομάδα τριών ή περισσότερων ατόμων. Το Άρθρο 381Β, που προστίθεται μετά το 381Α, τιμωρεί με φυλάκιση έως δύο (2) έτη την παραγωγή, πώληση, προμήθεια, εισαγωγή, κατοχή, διανομή ή άλλη διακίνηση συσκευών, προγραμμάτων ή συνθηματικών/κωδικών πρόσβασης που προορίζονται για τη διάπραξη των εγκλημάτων του άρθρου 381Α.
  22. Άρθρο 381Β. Το Άρθρο 386Α του Ποινικού Κώδικα, όπως αντικαθίσταται, ορίζει την απάτη με υπολογιστή, τιμωρώντας όποιον με σκοπό παράνομου περιουσιακού οφέλους βλάπτει ξένη περιουσία μέσω επηρεασμού της επεξεργασίας ψηφιακών δεδομένων, είτε με μη ορθή διαμόρφωση προγράμματος, είτε με χρήση ελλιπών στοιχείων, είτε με χωρίς δικαίωμα χρήση δεδομένων ή παρέμβαση σε πληροφοριακό σύστημα.
  23. Άρθρο 386Α. Το Άρθρο 386Α ορίζει ότι η πρόκληση περιουσιακής βλάβης, ακόμη και σε άγνωστα θύματα, τιμωρείται με τις ποινές του προηγούμενου άρθρου, ενώ το Άρθρο Τρίτο, τροποποιώντας τον N. 2225/1994, επιτρέπει την άρση του απορρήτου για τη διακρίβωση κακουργημάτων που αναφέρονται σε συγκεκριμένα άρθρα του Ποινικού Κώδικα και του Στρατιωτικού Ποινικού Κώδικα.
  24. Άρθρο preamble. Το Άρθρο πρώτο του Νόμου υπ' αριθμ. 4411 κυρώνει τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και το Πρόσθετο Πρωτόκολλό της, σχετικά με την ποινικοποίηση πράξεων ρατσιστικής και ξενοφοβικής φύσης που διαπράττονται μέσω συστημάτων υπολογιστών.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2016

Επιστροφή στη λίστα νόμων