Νόμος 3091/2002 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 3091/2002, όπως δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 330 Τεύχος Α' το 2002, τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος και άλλες φορολογικές διατάξεις. Ρυθμίζει νέες φορολογικές κλίμακες για μισθωτούς και μη μισθωτούς, επιτρέπει τη μεταφορά ζημιών επιχειρήσεων, καθορίζει αφορολόγητα ποσά για ιδιοκατοίκηση και ασφάλιστρα, και προσαρμόζει τα τεκμήρια δαπανών διαβίωσης για ακίνητα, σκάφη και αεροσκάφη. Επίσης, τροποποιεί τη φορολογία εισοδήματος από τόκους, μισθώματα, και αμοιβές εταίρων, ενώ εισάγει αλλαγές στον φόρο κληρονομιάς, δωρεάς και γονικής παροχής, καθώς και στον ειδικό φόρο επί ακινήτων για εταιρείες. Ο νόμος αφορά φυσικά και νομικά πρόσωπα, επιχειρήσεις, και το Δημόσιο, με ισχύ που ξεκινά από το 2002 και επεκτείνεται σε μεταγενέστερα έτη, ενώ περιλαμβάνει και μεταβατικές διατάξεις.

Άρθρα

Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του νόμου αντικαθιστά τις παραγράφους 3-9 του άρθρου 9 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Ν. 2238/1994) και ορίζει νέες φορολογικές κλίμακες για μισθωτούς/συνταξιούχους και μη μισθωτούς/επαγγελματίες, με αυξήσεις αφορολόγητου ποσού για τέκνα και μειώσεις φόρου για ιατρικά έξοδα έως 6.000 ευρώ.
Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του ΦΕΚ τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, επιτρέποντας τη μεταφορά ζημιών από εμπορικές και γεωργικές επιχειρήσεις για συμψηφισμό στα επόμενα πέντε (5) ή τρία (3) οικονομικά έτη, ανάλογα με την κατηγορία βιβλίων (τρίτη ή δεύτερη του Κ.Β.Σ. αντίστοιχα), ενώ παράλληλα ορίζει απαλλαγές από τον φόρο για συγκεκριμένους τόκους καταθέσεων και ομολογιακών δανείων, αυξάνει το αφορολόγητο ποσό για την ιδιοκατοίκηση και επιτρέπει την έκπτωση δαπανών για ασφάλιστρα ζωής, ατυχημάτων και ασθένειας μέχρι 10% του αφορολόγητου ποσού του πρώτου κλιμακίου της κλίμακας για μισθωτό χωρίς τέκνα.
Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του Ν. 2523/1997 τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, αντικαθιστώντας το τελευταίο εδάφιο της παραγράφου 2 του άρθρου 12 και την παράγραφο 8 του ίδιου άρθρου. Συγκεκριμένα, ορίζει ότι η παρακράτηση φόρου εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση για συγκεκριμένες επιχειρήσεις και φυσικά/νομικά πρόσωπα, ενώ επιβάλλει φόρο εισοδήματος 7,5% ή 10% επί των τόκων από εθνικά δάνεια (έντοκα γραμμάτια, ομολογίες) που εκδίδονται από 1/1/1997 και μετά, καθώς και από δάνεια διεθνών οργανισμών, με συγκεκριμένους τρόπους προείσπραξης ή παρακράτησης.
Άρθρο 3β. Το Άρθρο 3β τροποποιεί το Άρθρο 28 του Ν. 2843/2000, επιτρέποντας στο Δημόσιο ή σε τρίτους να αποκτούν ομολογίες που εκδίδονται από την εταιρεία σύμφωνα με το άρθρο 3β του κ.ν. 2190/1920, με τους προσόδους των ομολογιούχων να μην υπόκεινται σε περιορισμό και να περιλαμβάνονται στην έννοια του τόκου για τους σκοπούς των άρθρων 26 παρ. 8 του Ν. 2789/2000 και 29 του Ν. 2592/1998. Επιπλέον, για όσο διάστημα η πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου της εταιρείας ανήκει σε ιδιώτες, η εταιρεία εξαιρείται από τις διατάξεις του Ν. 2190/1994.
Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 του ΦΕΚ, που ισχύει για εισοδήματα από το 2003 και μετά, τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος σχετικά με τα τεκμήρια δαπανών διαβίωσης, προσαρμόζοντας τα τεκμαρτά μισθώματα κατοικιών (με συγκεκριμένες επιφάνειες και εξαιρέσεις για μικρά χωριά ή κληρονομιές), τις τεκμαρτές δαπάνες για αλλοδαπά νομικά πρόσωπα και επιχειρήσεις που εκπροσωπούνται στην Ελλάδα, τα μηχανοκίνητα σκάφη ανοικτού τύπου μέχρι 3 μέτρα (2.600 ευρώ, +1.300 ευρώ ανά επιπλέον μέτρο), διπλασιάζοντας τα ποσά τεκμαρτής δαπάνης για σκάφη (με εξαιρέσεις) και ορίζοντας την ετήσια τεκμαρτή δαπάνη για αεροσκάφη και ελικόπτερα στα 65.000 ευρώ για τους πρώτους 150 ίππους ισχύος.
Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 του ΦΕΚ τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, καταργώντας συγκεκριμένες διατάξεις και αντικαθιστώντας άλλες, με σκοπό την αναμόρφωση της φορολογίας επιχειρήσεων και την έκπτωση δαπανών από τα ακαθάριστα έσοδα. Συγκεκριμένα, ρυθμίζονται θέματα σχετικά με την έκπτωση μισθών και απολαβών εταίρων εταιρειών, ποσών που καταβάλλονται ως δωρεά σε συγκεκριμένους φορείς, ασφαλίστρων για ομαδική ασφάλιση ζωής εργατοϋπαλληλικού προσωπικού, καθώς και τον τρόπο προσδιορισμού της απογραφής για επιχειρήσεις που τηρούν βιβλία δεύτερης κατηγορίας του Κ.Β.Σ. και δεν διενεργούν απογραφή. Επίσης, αναφέρεται η εφαρμογή των διατάξεων του Ν. 2523/1997 για κυρώσεις μη σύνταξης απογραφής.
Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 του ΦΕΚ τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, ορίζοντας εξαιρέσεις από την υποχρέωση υποβολής δήλωσης για φυσικά πρόσωπα με εισόδημα έως 6.000 ευρώ ή από έναν μόνο φορέα, καθώς και αλλαγές στις περιπτώσεις που απαιτείται δήλωση λόγω κατοχής ακινήτων (άνω των 150 τ.μ. δευτερεύουσες ή άνω των 200 τ.μ. κύριες κατοικίες) ή οχημάτων/σκαφών, ενώ παράλληλα καθορίζει τον τύπο και το περιεχόμενο των δηλώσεων και τις προϋποθέσεις θεώρησης ιδιωτικών εγγράφων μίσθωσης.
Άρθρο 6 τ. Το Άρθρο 6 τ του ΦΕΚ ορίζει ότι για αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση νέου, σύγχρονου μηχανολογικού και λοιπού εξοπλισμού αξίας άνω των 300.000 ευρώ ανά τεμάχιο, οι ενισχύσεις χορηγούνται υπό την προϋπόθεση ότι η αγορά γίνεται απευθείας από τον κατασκευαστή ή συνοδεύεται από επικυρωμένα παραστατικά πώλησης από τον κατασκευαστή. Αυτές οι ρυθμίσεις ισχύουν για αγορές από 1/1/2003 και μετά, ανεξαρτήτως υπαγωγής σε ομάδες ενισχύσεων ή έναρξης εφαρμογής προγενέστερων διατάξεων. Επίσης, καταργείται η παράγραφος 25 του άρθρου 4 του Ν. 2873/2000 και ορίζεται ότι για τα αγαθά επένδυσης της Α.Ε. Ο.Ε.Ο.Α. ΑΘΗΝΑ 2004 δεν ισχύουν οι διατάξεις των παραγράφων 2 και 3 του άρθρου 33 του Ν. 2859/2000.
Άρθρο 7. Το Άρθρο 7 τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, καθορίζοντας τον προσδιορισμό του καθαρού εισοδήματος για επιχειρήσεις που τηρούν βιβλία πρώτης κατηγορίας, επιχειρήσεις χωρίς βιβλία ή με ανεπαρκή βιβλία, και επιχειρήσεις που εκμεταλλεύονται επιβατικά και φορτηγά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης. Συγκεκριμένα, για τα οικονομικά έτη 2003 και 2004, το καθαρό εισόδημα των επιχειρήσεων που εκμεταλλεύονται επιβατικά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης θα προσδιορίζεται με βάση τις διατάξεις του 2002, ενώ για τις επιχειρήσεις με φορτηγά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης επιβάλλεται ετήσιος φόρος βάσει του ωφέλιμου φορτίου, με ποσά που κυμαίνονται από 350 έως 1.500 ευρώ, με μειώσεις για επιχειρήσεις σε πόλεις κάτω των 20.000 κατοίκων.
Άρθρο 7 τ. Το Άρθρο 7 τ του ΦΕΚ αφορά τη μείωση φόρου για δαπάνες ενοικίου κύριας κατοικίας, δίδακτρα για σπουδές τέκνων και δαπάνες για ιδιαίτερα μαθήματα/φροντιστήρια, καθώς και για τόκους στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας. Διευκρινίζει τις προϋποθέσεις για τη λήψη της έκπτωσης, όπως η μη κατοχή άλλης οικίας στον ίδιο νομό, η αναγραφή του ΑΦΜ του εκμισθωτή στη δήλωση φόρου εισοδήματος, και ορίζει ότι η έκπτωση για δίδακτρα και ιδιαίτερα μαθήματα δεν μπορεί να υπερβεί το 10% του αφορολόγητου ποσού του πρώτου κλιμακίου. Επίσης, αναφέρεται η ειδική ρύθμιση για την περιοχή της Νομαρχίας Αθηνών και γειτονικών δήμων που θεωρούνται ως μία πόλη.
Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος τροποποιεί διατάξεις σχετικά με την επιχειρηματική αμοιβή εταίρων-διαχειριστών Ε.Π.Ε., τον συντελεστή παρακράτησης φόρου (35%) σε μισθούς που καταβάλλονται από Ε.Π.Ε. σε εταίρους τους, την απόδοση παρακρατούμενου φόρου, και τον φορολογικό συντελεστή (35% ή 10%) για νομικά πρόσωπα, με ισχύ από 1ης Ιανουαρίου 2002 για την κατάργηση των δύο τελευταίων εδαφίων της παραγράφου 5 του άρθρου 33.
Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 του ΦΕΚ εισάγει αλλαγές στον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, απαλλάσσοντας από φόρο τα κέρδη αμοιβαίων κεφαλαίων (Ν. 1969/1991, Ν. 2778/1999) και μειώνοντας τους συντελεστές παρακράτησης σε 20% για ορισμένες περιπτώσεις, ενώ αυξάνει άλλους συντελεστές σε 20%. Επίσης, καταργεί τις περιπτώσεις δ' και η' του άρθρου 55 για εταιρείες περιορισμένης ευθύνης από 1/1/2003 και μετά, και τροποποιεί την περίπτωση α' του άρθρου 57 σχετικά με την φορολόγηση μισθωτών, συνταξιούχων και ημερομισθίων, καθώς και την περίπτωση στ' του άρθρου 57 για αμοιβές εμπορικού ναυτικού και ιπτάμενου προσωπικού πολιτικής αεροπορίας.
Άρθρο 9 τ. Το Άρθρο 9 τ του ΦΕΚ αναφέρεται στην εφαρμογή της κλίμακας της παραγράφου 1 του άρθρου 9 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, όπως αυτή τέθηκε με την παράγραφο 1 του άρθρου 1 του νόμου αυτού, εφαρμόζοντας κατά περίπτωση την κλίμακα (α) ή (β) της παραγράφου 1 του άρθρου 9 του Κώδικα αυτού.
Άρθρο 10. Το Άρθρο 10 του ΦΕΚ ορίζει την απαλλαγή από τον φόρο κληρονομιάς για κατοικία ή οικόπεδο, υπό προϋποθέσεις, με συγκεκριμένα ποσά απαλλαγής που διαφέρουν ανάλογα με την οικογενειακή κατάσταση του κληρονόμου (άγαμος, έγγαμος, γονέας) και τον αριθμό των τέκνων, ενώ καθορίζει και τα τετραγωνικά μέτρα που καλύπτουν τις στεγαστικές ανάγκες. Η απαλλαγή παρέχεται μία φορά και απαιτείται το ακίνητο να είναι οικοδομήσιμο εντός εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου ή οικισμού προ του 1923.
Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 τροποποιεί το άρθρο 29 του Ν. 2961/2001, προσθέτοντας παράγραφο 7, η οποία αφορά τη φορολόγηση μεταβίβασης εισηγμένων στο χρηματιστήριο μετοχών, ομολογιών, ιδρυτικών και λοιπών τίτλων εμπορικών εταιριών, λόγω θανάτου, δωρεάς ή γονικής παροχής.
Άρθρο 12 τ. Το Άρθρο 12 τ του Ν. 2961/2001 τροποποιεί το άρθρο 12, προσθέτοντας παράγραφο 4 που καθορίζει τον τρόπο προσδιορισμού της φορολογητέας αξίας μη εισηγμένων μετοχών και ολόκληρων επιχειρήσεων, καθώς και το άρθρο 13, αντικαθιστώντας το τρίτο εδάφιο της παραγράφου 2 σχετικά με τον υπολογισμό της αξίας των επίπλων, και τέλος προσθέτει παράγραφο 10 στο άρθρο 15 για τον προσδιορισμό της αξίας της πραγματικής δουλείας.
Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 παρουσιάζει κλιμακωτές φορολογικές κλίμακες για τη φορολογητέα περιουσία σε ευρώ, με συντελεστές κλιμακίου που κυμαίνονται από 10% έως 30% και αντίστοιχους φόρους κλιμακίου. Το Άρθρο 15 ορίζει έναν ειδικό ετήσιο φόρο 3% επί της αξίας των ακινήτων στην Ελλάδα για εταιρείες που κατέχουν εμπράγματα δικαιώματα σε αυτά.
Άρθρο 15 τ. Το Άρθρο 15 τ του Ν. 2961/2001 τροποποιεί διατάξεις σχετικά με τον φόρο κληρονομιάς, δωρεάς και γονικής παροχής, προσθέτοντας απαλλαγές για περιουσιακά στοιχεία που κληρονομούνται από γονείς και για απόκτηση περιουσίας έως 300.000 ευρώ ανά δικαιούχο (σύζυγο και ανήλικα τέκνα), ενώ αναδιατάσσει τις κατηγορίες δικαιούχων και τις φορολογικές κλίμακες, και ορίζει νέα ποσά απαλλαγής για γονικές παροχές.
Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 ορίζει ότι τα παρένθετα πρόσωπα, δηλαδή φυσικά ή νομικά πρόσωπα που συμμετέχουν σε νομικό πρόσωπο με ακίνητη περιουσία, ευθύνονται αλληλεγγύως με τον υπόχρεο για την καταβολή του φόρου, ενώ και ο νέος κύριος ή επικαρπωτής ακινήτου ευθύνεται για τον αναλογούντα φόρο και τις προσαυξήσεις.
Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 καθορίζει τη διαδικασία επιβολής του ειδικού φόρου, ορίζοντας ως χρόνο γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης την 1η Ιανουαρίου κάθε έτους, με βάση την αξία των ακινήτων την ίδια ημερομηνία, σύμφωνα με το άρθρο 10 του Ν. 2961/2001. Η δήλωση υποβάλλεται μέχρι την 20ή Μαΐου, με τον φόρο να καταβάλλεται εφάπαξ, ενώ αρμόδιος για τη βεβαίωση είναι ο προϊστάμενος της δημόσιας οικονομικής υπηρεσίας, με δυνατότητα τροποποίησης της αρμοδιότητας με απόφαση του Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών.
Άρθρο 17 τ. Το Άρθρο 17 τ ορίζει ότι εταιρείες εξαιρούνται από την υποχρέωση καταβολής 3% επί της αξίας ακινήτων, εφόσον οι μετοχές τους διαπραγματεύονται σε χρηματιστηριακή αγορά, έχουν άλλα ακαθάριστα έσοδα στην Ελλάδα μεγαλύτερα από αυτά από ακίνητα, είναι ναυτιλιακές επιχειρήσεις που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις ή ανήκουν στο Ελληνικό Δημόσιο ή σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου. Επίσης, εξαιρούνται ανώνυμες, περιορισμένης ευθύνης και προσωπικές εταιρείες με έδρα στην Ελλάδα ή την ΕΕ, εφόσον τα μερίδιά τους ανήκουν σε φυσικά πρόσωπα, καθώς και εταιρείες με έδρα σε τρίτες χώρες εκτός ΕΕ εφόσον υπάρχει σύμβαση διοικητικής συνδρομής. Η απόδειξη των προϋποθέσεων εξαίρεσης βαρύνει τον επικαλούμενο.
Άρθρο 18. Το Άρθρο 18, ως μεταβατική διάταξη, ορίζει ότι η δήλωση του άρθρου 17 θα υποβληθεί μέχρι την 20ή Ιουλίου 2003, κατά την πρώτη εφαρμογή του νόμου, και αφορά μεταβιβάσεις ακινήτων από εταιρείες που υπόκεινται σε ειδικό φόρο.
Άρθρο 18 τ. Το Άρθρο 18 τ του ΦΕΚ αφορά την απαλλαγή από τεκμαρτή δαπάνη για ένα επιβατικό αυτοκίνητο ιδιωτικής χρήσης έως 14 φορολογήσιμους ίππους, ή για δύο αυτοκίνητα αν ανήκουν σε συζύγους, καθώς και για σκάφη αναψυχής έως 10 μέτρα μήκους χωρίς πλήρωμα, ενώ επίσης ρυθμίζει την αγορά πάγιου εξοπλισμού επαγγελματικής χρήσης έως 10.000 ευρώ για νέες επιχειρήσεις ή έως 50% των καθαρών κερδών του προηγούμενου έτους για δαπάνες σε επόμενα έτη, και ολόκληρο το ποσό για αρδευτικό εξοπλισμό γεωργικής εκμετάλλευσης.
Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 του Κώδικα Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Ν. 2859/2000) τροποποιεί διατάξεις σχετικά με την ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών, τους τόκους επί πιστώσει πωλήσεων, την παράδοση αγαθών επιχείρησης, τις διεθνείς αεροπορικές μεταφορές, τη ναύλωση πλοίων και μίσθωση αεροσκαφών, καθώς και την έκπτωση φόρου για πράξεις που απαλλάσσονται ή για την πραγματοποίηση πράξεων του τρίτου εδαφίου της παραγράφου 9 του άρθρου 19.
Άρθρο 20. Το Άρθρο 21 τροποποιεί τον Ν. 2601/1998 προσθέτοντας παράγραφο 35, η οποία καθορίζει προϋποθέσεις, περιορισμούς και όρους για την εφαρμογή ενισχύσεων σε περιπτώσεις αγοράς ή χρηματοδοτικής μίσθωσης καινούργιου, σύγχρονου εξοπλισμού.
Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 τροποποιεί τον Ν. 2598/1998, ορίζοντας ότι οι χορηγίες και δωρεές επιχειρήσεων προς την Α.Ε. Ο.Ε.Ο.Α. ΑΘΗΝΑ 2004 εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις για τις χρηματικές δωρεές (διπλότυπη απόδειξη είσπραξης, βεβαίωση αποδοχής από την Εταιρεία) και ορίζοντας ότι τα χρηματικά ποσά δεν υπόκεινται σε περιορισμούς ή παρακράτηση φόρου. Επίσης, προβλέπει την επιστροφή ΦΠΑ από το Ελληνικό Δημόσιο προς τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή και τη Διεθνή Παραολυμπιακή Επιτροπή εντός 30 ημερών από την αίτηση, και φορολογεί τα μισθώματα από εκμίσθωση κατοικιών (εκτός παραθεριστικών και ενοικιαζόμενων δωματίων) αυτοτελώς με 10% μέχρι 10 Οκτωβρίου 2004.
Άρθρο 23. Το Άρθρο 23 του ΦΕΚ αφορά τη μεταφορά και κατάργηση οργανικών θέσεων προσωπικού του Υπουργείου Οικονομίας και Οικονομικών, συγκεκριμένα 335 θέσεις μόνιμου προσωπικού ΤΕ Τελωνειακών Πλοίων Δίωξης μεταφέρονται στον κλάδο ΤΕ Τελωνειακών, ενώ οι θέσεις του προσωρινού κλάδου ΔΕ Προσωπικού Πλοίων Δίωξης Λαθρεμπορίου Τελωνείων μεταφέρονται σε νέο προσωρινό κλάδο ΔΕ Τελωνειακών, με ταυτόχρονη κατάργηση των αρχικών κλάδων και αυτοδίκαιη κατάταξη του υφιστάμενου προσωπικού.
Άρθρο 24 τ. Το Άρθρο 24 τ του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 62 του Κώδικα Φόρου Προστιθέμενης Αξίας, ορίζοντας ότι ο φόρος προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) επιβάλλεται και στα εργολαβικά προσύμφωνα ανέγερσης οικοδομών με αντιπαροχή, εφόσον αυτά συντάχθηκαν μετά την 21.8.1986 και η άδεια κατασκευής εκδόθηκε την 1η Ιανουαρίου 2005.
Άρθρο 25. Το Άρθρο 25 του ΦΕΚ ρυθμίζει την άρση ποινικών διώξεων και την αναστολή εκτέλεσης καταδικαστικών αποφάσεων με την καταβολή της πρώτης δόσης ρύθμισης, την τροποποίηση του Ν. 2873/2000 (ΦΕΚ 285/Α΄) σχετικά με την ισχύ διατάξεων από 1.1.2001 έως 31.12.2003, την απαλλαγή από φόρο πωλήσεων μετοχών στο Χρηματιστήριο Αθηνών για Ειδικούς διαπραγματευτές (Ν. 1806/1988, Ν. 2733/1999, Ν. 2533/1997) και παραγώγων χρηματοοικονομικών προϊόντων, την έναρξη ισχύος του άρθρου 24 του Ν. 3049/2002 (ΦΕΚ 212/Α΄) από 1.1.2002, και την εφαρμογή διατάξεων του Κώδικα ΦΠΑ (Ν. 2859/2000, ΦΕΚ 248/Α΄)
Άρθρο 26 τ. Το άρθρο 26 τ του ΦΕΚ 217/Α΄ παρατείνει την ισχύ του άρθρου 1 του Ν.Δ. 1297/1972 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2005 και απαλλάσσει από φόρο τα κέρδη και τα μερίσματα ναυτικής εταιρίας του Ν. 959/1979 (ΦΕΚ 192/Α΄) εφόσον έχει υπαχθεί στο προηγούμενο άρθρο και εκμεταλλεύεται πλοίο με ελληνική σημαία που ανήκει σε αλλοδαπή εταιρία. Επιπλέον, το άρθρο 10 του Κεφαλαίου Β' τροποποιεί τις παραγράφους 1, 2, 3, 4, 6 και 7 της ενότητας Α' του άρθρου 26 του Ν. 2961/2001 (ΦΕΚ 266/Α΄) σχετικά με την απαλλαγή πρώτης κατοικίας που αποκτάται αιτία θανάτου από σύζυγο ή τέκνα.
Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 τροποποιεί το Άρθρο 15 του Ν. 2307/1995, αναθέτοντας στις Υπηρεσίες Δημοσιονομικού Ελέγχου (Υ.Δ.Ε.) την αρμοδιότητα ελέγχου, εκκαθάρισης και εντολής πληρωμής δαπανών του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων για τις Περιφερειακές Υπηρεσίες των Νομαρχιακών Τομέων Ανατολικής, Δυτικής και Νότιας Αθήνας, από 1ης Ιανουαρίου 2003, συμπεριλαμβανομένων και εκκρεμών υποθέσεων μέχρι τέλος Δεκεμβρίου 2002.
Άρθρο 28. Το Άρθρο 28 ορίζει ότι η υπεραξία αναπροσαρμογής που προκύπτει στους ισολογισμούς μετά την 30.12.2002 φορολογείται αυτοτελώς με 2% στο όνομα του νομικού προσώπου, εφόσον μεταφέρεται σε ειδικό αποθεματικό για συμψηφισμό ζημιών από αποτίμηση χρεογράφων και συμμετοχών, με βάση τις διατάξεις των Ν. 2523/1997 και 2238/1994.
Άρθρο 29. Το Άρθρο 29 ρυθμίζει την απόσβεση χρεωστικής διαφοράς κατά τον μετασχηματισμό επιχειρήσεων, επιτρέποντας τον συμψηφισμό της με αποθεματικά των απορροφώμενων ή της απορροφώσας εταιρείας, με φορολόγηση 17,50% στα συμψηφιζόμενα αποθεματικά, και εφαρμόζεται για ισολογισμούς μετασχηματισμού έως 31 Δεκεμβρίου 2003.
Άρθρο 29 τ. Το Άρθρο 29 τ του ΦΕΚ ρυθμίζει τη φορολόγηση μεταβιβάσεων μη εισηγμένων στο χρηματιστήριο μετοχών, εταιρικών μεριδίων και άλλων τίτλων κινητών αξιών λόγω θανάτου, δωρεάς ή γονικής παροχής, με συντελεστές 1,2% για την Α' κατηγορία δικαιούχων και 2,4% για τη Β' κατηγορία, ενώ απαλλάσσει από φόρο μεταβίβασης ακινήτων τις συγχωνεύσεις ανωνύμων κτηματικών εταιριών υπό προϋποθέσεις.
Άρθρο 30. Το Άρθρο 30 καθορίζει τις ημερομηνίες έναρξης ισχύος διαφόρων άρθρων (2, 3, 5, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16, 17, 18, 19) του νόμου, με τις περισσότερες διατάξεις να τίθενται σε ισχύ από 1ης Ιανουαρίου 2003 ή από τη δημοσίευση του νόμου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 24 Δεκεμβρίου 2002.
Άρθρο 31 τ. Το Άρθρο 6, παράγραφος 1, του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος αντικαθίσταται, ορίζοντας ότι φυσικά πρόσωπα με ετήσιο φορολογούμενο εισόδημα άνω των 3.000 ευρώ ή με συνολικό εισόδημα κάτω των 3.000 ευρώ που περιλαμβάνει ζημία από εμπορική επιχείρηση ή γεωργική εκμετάλλευση, υποχρεούνται να υποβάλουν δήλωση. Το Άρθρο 31 τ αναφέρεται σε απόφαση του Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών για την καταχώριση δαπανών σε οργανωμένη χρηματιστηριακή αγορά προϊόντων στα βιβλία δεύτερης κατηγορίας του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων.
Άρθρο 33 π. Το Άρθρο 33 π καταργεί τις παραγράφους 1 έως 4 του άρθρου 33, τις παραγράφους 7 έως 11 του άρθρου 50 και το άρθρο 51 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, καθώς και τα δύο τελευταία εδάφια της παραγράφου 5 του άρθρου 33 για εισοδήματα που αποκτώνται από 1ης Ιανουαρίου 2002 και μετά.
Άρθρο 39. Το Άρθρο 39 του ΦΕΚ αφορά την ένταξη επιχειρήσεων σε καθεστώς απαλλαγής ή υπαγωγής στο φόρο, την υποχρέωση υποβολής δήλωσης μεταβολών έως 31.1.2003, την παράταση του δικαιώματος του δημοσίου για κοινοποίηση φύλλων ελέγχου για υποθέσεις με εικονικά ή πλαστά φορολογικά στοιχεία, και την παράταση προθεσμιών παραγραφής για φόρους, τέλη και εισφορές. Επίσης, αναφέρεται στην ανάλογη εφαρμογή των διατάξεων για το χρόνο διαφύλαξης βιβλίων και στοιχείων, σε τροποποίηση του π.δ. 186/1992, και στην κατάργηση του τέλους χαρτοσήμου στις ασφαλιστικές αποζημιώσεις.
Άρθρο 39α. Το Άρθρο 39α του ΦΕΚ αφορά την απαλλαγή από τον ΦΠΑ για παραδόσεις υλικών που προορίζονται για ανακύκλωση ή μεταπώληση, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις και προϋποθέσεις που σχετίζονται με τα ετήσια ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων (έως 900.000 ευρώ, εκτός από τα έσοδα από μη σιδηρούχα μέταλλα) και την προέλευση των υλικών (κατάλοιπα παραγωγής/εμπορίας).
Άρθρο 41 τ. Το Άρθρο 13 του ΦΕΚ τροποποιεί τον Α.Ν. 1521/1950 σχετικά με τη φορολογία μεταβίβασης ακινήτων, επιτρέποντας την επίδοση της δήλωσης φόρου στον προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ. του αγοραστή σε περιπτώσεις εφαρμογής του άρθρου 41 του Ν. 1249/1982, και καθορίζει ότι για τον υπολογισμό της αξίας της ψιλής κυριότητας, επικαρπίας κ.λπ. εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 15 του Ν. 2961/2001. Το Άρθρο 14 αντικαθιστά την περίπτωση ια' του άρθρου 23 του Ν. 2459/1997, αναδιαμορφώνοντας τους συντελεστές και τα ποσά για τη φορολογία μεγάλης ακίνητης περιουσίας.
Άρθρο 66 τ. Το Άρθρο 66 τ του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος τροποποιείται με την προσθήκη παραγράφου 10, η οποία καθορίζει ότι ο έλεγχος των δηλώσεων αρχικά αφορά την τελευταία ανέλεγκτη διαχειριστική περίοδο και τις δύο αμέσως προηγούμενες, με δυνατότητα επέκτασης σε όλες τις προηγούμενες ανέλεγκτες περιόδους εάν διαπιστωθούν ουσιαστικές παραβάσεις του Κ.Β.Σ. ή διαφορές που υπερβαίνουν το 5% ή τα 15.000 ευρώ. Επίσης, τροποποιείται το άρθρο 102, καταργείται η παράγραφος 2 του άρθρου 109 για κέρδη εταιρειών από 1/1/2003 και μετά, και γίνονται αλλαγές στο άρθρο 5 του Ζ' Ψηφίσματος του 1975.
Άρθρο 100 τ. Το Άρθρο 100 τ του ΦΕΚ ορίζει ότι σε περίπτωση νέας εκκαθάρισης φόρου, βάσει του μέσου όρου τιμών πωλήσεων του τελευταίου εξαμήνου πριν τη λήξη της προθεσμίας υποβολής δήλωσης, ο επιπλέον φόρος που βεβαιώθηκε εκπίπτεται ή επιστρέφεται, με εφαρμογή σε υποθέσεις όπου η φορολογική υποχρέωση γεννήθηκε από 1/1/2000 έως 31/12/2002.
Άρθρο preamble. Το άρθρο 1 του Νόμου 3091/2002, με τίτλο "Φορολογική κλίμακα - Μειώσεις φόρου", αφορά την απλούστευση και βελτίωση της φορολογίας εισοδήματος και κεφαλαίου, καθώς και άλλες διατάξεις.

Πρόσφατες αναφορές

Τροποποίηση: Νόμος 5219 — ΦΕΚ Α' 130/2025 (άρθρα 10, 12, 13, 15, 17, 29 κ.ά.)
Το έγγραφο είναι ο Νόμος Υπ' Αριθμ. 5219, ο οποίος αφορά τον Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας. Ρυθμίζει θέματα σχετικά με το Περιουσιολόγιο Ακινήτων, την υποχρέωση υποβολής δηλώσεων στοιχείων ακινήτων, τον προσδιορισμό της φορολογητέας αξίας ακινήτων, καθώς και τη φορολογία επί της ιδιοκτησίας και της μεταβίβασης ακίνητης και κινητής περιουσίας. Οι βασικοί φορείς που αφορά είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα που κατέχουν ακίνητη περιουσία, καθώς και οι δημόσιες αρχές που εμπλέκονται στη διαδικασία φορολόγησης.
Τροποποίηση: Νόμος 5144 — ΦΕΚ Α' 162/2024 (άρθρα 19, 25)
Ο Νόμος 5144/2024 του Ελληνικού Κοινοβουλίου τροποποιεί και κωδικοποιεί διατάξεις του νόμου 2859/2000 σχετικά με τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ). Ρυθμίζει το αντικείμενο του φόρου, τους υποκείμενους στον ΦΠΑ, την παράδοση αγαθών και παροχή υπηρεσιών, την εισαγωγή και την ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών, καθώς και την παράδοση ακινήτων. Επίσης, ορίζει τις έννοιες των "οικονομικής δραστηριότητας", "ενδοκοινοτικών εξ αποστάσεως πωλήσεων" και "εξ αποστάσεως πωλήσεων", καθώς και τις περιπτώσεις απαλλαγής από τον φόρο. Ο νόμος αφορά όλους τους υποκείμενους στον ΦΠΑ στην Ελλάδα, καθώς και τις συναλλαγές τους εντός και εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τροποποίηση: Νόμος 4873 — ΦΕΚ Α' 248/2021 (άρθρο 15)
Ο Νόμος 4873/2021 του Ελληνικού Κοινοβουλίου αφορά τη σύσταση, λειτουργία και εποπτεία των Οργανώσεων Κοινωνίας Πολιτών (Ο.Κοι.) και των κοινωφελών φορέων. Ο νόμος προβλέπει τη δημιουργία Δημόσιας Βάσης Δεδομένων και Ειδικού Μητρώου Ο.Κοι. στο Υπουργείο Εσωτερικών, καθορίζει τις προϋποθέσεις για κρατική χρηματοδότηση, εθελοντική απασχόληση και φορολογικά κίνητρα για δωρεές, καθώς και τις κυρώσεις για μη συμμόρφωση. Επίσης, ρυθμίζει φορολογικές απαλλαγές και τέλη κυκλοφορίας για κοινωφελείς φορείς και εγγεγραμμένες Ο.Κοι., ενώ περιλαμβάνει και διατάξεις για την αποπληρωμή δαπανών δήμων και την αποζημίωση προσωπικού σε επιτροπές. Τέλος, ο νόμος περιέχει εξουσιοδοτικές, καταργούμενες και μεταβατικές διατάξεις.
Τροποποίηση: Νόμος 4646 — ΦΕΚ Α' 201/2019 (άρθρα 15, 50, 82)
Ο Νόμος 4646/2019 του Ελληνικού Κοινοβουλίου τροποποιεί τον Κώδικα Φορολογικής Απεικόνισης (ΚΦΕ) και άλλες διατάξεις. Ρυθμίζει θέματα όπως ο ορισμός φορολογικού κατοίκου, η εναλλακτική φορολόγηση εισοδημάτων φυσικών προσώπων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα, οι παροχές σε είδος προς εργαζομένους, οι απαλλαγές εισοδήματος, οι φορολογικοί συντελεστές για μισθούς, συντάξεις και επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και οι δαπάνες εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Επίσης, αφορά την έκπτωση δαπανών, την φορολόγηση πλοίων, την εισφορά αλληλεγγύης, τον φόρο υπεραξίας μεταβίβασης τίτλων, και τις δαπάνες που αποδεικνύονται με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής. Οι διατάξεις αυτές αφορούν φυσικά και νομικά πρόσωπα, επιχειρήσεις, εργαζομένους, συνταξιούχους και φορείς κοινωνικής ασφάλισης. Συγκεκριμένα, ορίζεται ετήσιος φόρος 100.000 ευρώ για εισόδημα αλλοδαπής προέλευσης για όσους μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα, με προϋπόθεση επένδυσης τουλάχιστον 500.000 ευρώ, και …
Τροποποίηση: Νόμος 4600 — ΦΕΚ Α' 43/2019 (άρθρο 15)
Ο Νόμος 4600/2019 του Εθνικού Τυπογραφείου αφορά κυρίως την ίδρυση, λειτουργία και αδειοδότηση ιδιωτικών κλινικών, καθορίζοντας τις προϋποθέσεις για φυσικά και νομικά πρόσωπα, καθώς και τις αρμοδιότητες των αρμόδιων επιτροπών. Επίσης, ρυθμίζει θέματα σχετικά με τη συνταγογράφηση οπιοειδών, την ηλεκτρονική συνταγογράφηση από μαίες, την προστασία προσωπικών δεδομένων, την κυκλοφορία προϊόντων καπνού και υποκατάστατων, καθώς και τις διοικητικές κυρώσεις για παραβάσεις. Συγκεκριμένα, ορίζει ότι άδειες ίδρυσης και λειτουργίας μπορούν να λάβουν φυσικά ή νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, ενώ καθορίζει και τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση αυτών των αδειών, όπως η ύπαρξη αυτοτελούς κτιρίου και η τήρηση πολεοδομικών προδιαγραφών. Τέλος, προβλέπει τη συγκρότηση επιτροπών για την εξέταση αιτήσεων και προσφυγών, καθώς και τη διαδικασία επιβολής κυρώσεων σε φαρμακοποιούς και ιδιωτικές κλινικές.
Τροποποίηση: Νόμος 4446 — ΦΕΚ Α' 240/2016 (άρθρο 15)
Ο Νόμος 4446/2016, όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 240 Τεύχος Α' 2016, τροποποιεί διατάξεις του Πτωχευτικού Κώδικα, του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας και άλλων νόμων. Ρυθμίζει θέματα αφερεγγυότητας, πτώχευσης, αναδιοργάνωσης επιχειρήσεων, καθώς και διαδικασίες αδειοδότησης καζίνο στον Ελληνικό. Επίσης, περιλαμβάνει διατάξεις για τον προσδιορισμό φόρων και τόκων, την εφαρμογή πληρωμών με κάρτες, τη διοίκηση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αιγαίου και την αρμοδιότητα δικαστηρίων σε φορολογικές διαφορές. Αφορά κυρίως οφειλέτες, πιστωτές, δικαστήρια, δημόσιες υπηρεσίες και φορείς όπως ο Υπουργός Οικονομικών, η Ε.Ε.Ε.Π., η ΑΑΔΕ και ο ΕΟΦ. Συγκεκριμένα, ορίζει ότι η χορήγηση άδειας καζίνο στον Ελληνικό θα γίνει μέσω διεθνούς πλειοδοτικού διαγωνισμού, ενώ καθορίζει ποσοστά πρόσθετου φόρου για εκπρόθεσμες δηλώσεις έως 31.3.2017 και μετά.
Τροποποίηση: Νόμος 4262 — ΦΕΚ Α' 114/2014 (άρθρο 6)
Ο Νόμος 4262/2014 του Ελληνικού Κοινοβουλίου καθορίζει το πλαίσιο άσκησης οικονομικών δραστηριοτήτων, επιτρέποντας την ελευθερία τους με δυνατότητα περιορισμών για λόγους δημοσίου συμφέροντος, προστατεύοντας παράλληλα το περιβάλλον και τον ανταγωνισμό. Ο νόμος ορίζει ελάχιστα αναγκαία πρότυπα, διαδικασίες πιστοποίησης από διαπιστευμένους οργανισμούς και την υποχρεωτική χρήση τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών. Καλύπτει ευρύ φάσμα οικονομικών δραστηριοτήτων, από μεταφορές έως καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, και προβλέπει δημόσια διαβούλευση για περιοριστικά μέτρα. Ρυθμίζει επίσης τους γενικούς όρους λειτουργίας, την προηγούμενη έγκριση λειτουργίας, τη διαδικασία αξιολόγησης συμμόρφωσης, την επιλογή προτύπων, τη σύσταση Οργανωμένων Υποδοχέων Δραστηριοτήτων (ΟΥΔ), την παροχή πληροφοριών στις αρχές, τις εξουσίες ελέγχου και τις κυρώσεις. Τέλος, τροποποιεί προηγούμενες κοινές υπουργικές αποφάσεις σχετικά με τη δημόσια ραδιοτηλεόραση και τη διαχείριση εταιρειών.
Τροποποίηση: Νόμος 4254 — ΦΕΚ Α' 85/2014 (άρθρο 15)
Ο Νόμος 4254/2014, όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 85 Τεύχος Α' του 2014, περιέχει διατάξεις που αφορούν την πιστοποίηση Κέντρων Διανομής Τσιμέντων, τη ρύθμιση του επαγγέλματος του αναλογιστή, τις προδιαγραφές για το παστεριωμένο γάλα και το γάλα υψηλής θερμικής επεξεργασίας, καθώς και την έναρξη ισχύος διατάξεων για την Κεντρική Διοίκηση και τη Γενική Κυβέρνηση. Επίσης, καθορίζει τις προϋποθέσεις για την απόκτηση πιστοποιητικού αναλογιστή, τις διαδικασίες για την περιουσία μεταβατικών πιστωτικών ιδρυμάτων, τη διάθεση μετοχών πιστωτικών ιδρυμάτων από το Ταμείο, και τη λειτουργία τουριστικών γραφείων που παρέχουν υπηρεσίες αποκλειστικά μέσω διαδικτύου. Ο νόμος ρυθμίζει επίσης θέματα σχετικά με το Σχέδιο Ασφάλειας και Υγείας, την κατάργηση διατάξεων σε διάφορα προεδρικά διατάγματα και κοινές υπουργικές αποφάσεις που αφορούν τουριστικές εγκαταστάσεις, και τη διάθεση λογοτεχνικών βιβλίων. Τέλος, περιλαμβάνει διατάξεις για τη διαγραφή λέξεων που αφορούν τους κλάδους Εφοριακών και Τελωνειακών, …
Τροποποίηση: Νόμος 4223 — ΦΕΚ Α' 287/2013 (άρθρα 15, 51Α)
Ο Νόμος 4223/2013 του Ελληνικού Κοινοβουλίου καθορίζει την επιβολή Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝ.Φ.Ι.Α.) από το 2014 και κάθε επόμενο έτος, ο οποίος υπολογίζεται ως άθροισμα κύριου και συμπληρωματικού φόρου επί των εμπράγματων δικαιωμάτων και ορισμένων δικαιωμάτων αποκλειστικής χρήσης ακινήτων στην Ελλάδα. Ο νόμος ρυθμίζει επίσης τη μεταφορά αρμοδιοτήτων σχετικά με το Δημόσιο Χρέος από το Γ.Λ.Κ. στον Ο.Δ.ΔΗ.Χ., τον καθορισμό των υποκειμένων στον ΕΝ.Φ.Ι.Α., τον τρόπο υπολογισμού του φόρου για κτίσματα και αξία ακινήτων, τις εκπτώσεις και αναστολές πληρωμής, καθώς και τις προθεσμίες πληρωμής και τις διαδικασίες έκδοσης αποδεικτικού ενημερότητας. Επιπλέον, ο νόμος περιλαμβάνει διατάξεις για τον φόρο μεταβίβασης ακινήτων, την υποβολή δηλώσεων στοιχείων ακινήτων, την απόσυρση αυτοκινήτων οχημάτων, την είσπραξη φόρων και την οργάνωση της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων.
Τροποποίηση: Νόμος 3943 — ΦΕΚ Α' 66/2011 (άρθρο 15)
Ο Νόμος 3943/2011 του Υπουργείου Οικονομικών συστήνει την Εκτελεστική Διυπουργική Επιτροπή για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και ορίζει το Εθνικό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα για αυτόν τον σκοπό, το οποίο πρέπει να εκπονηθεί έως τις 30 Απριλίου 2011. Ο νόμος τροποποιεί διατάξεις του Κώδικα Φ.Π.Α. και του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος σχετικά με τον τόπο παράδοσης αγαθών, την απαλλαγή κατά την εισαγωγή, τον έλεγχο από το γραφείο, την κατοικία και τη φορολόγηση φυσικών προσώπων, καθώς και τις Συμβάσεις Αποφυγής Διπλής Φορολογίας. Επίσης, ορίζει ποινές φυλάκισης για μη καταβολή χρεών προς το Δημόσιο άνω των τεσσάρων μηνών, με ποσά που κυμαίνονται από 5.000 έως 150.000 ευρώ, και συστήνει την Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων στο Υπουργείο Οικονομικών. Τέλος, επιβάλλει φόρο 2‰ στις πωλήσεις μετοχών εισηγμένων στο Χρηματιστήριο Αθηνών από την 1η Απριλίου 2011 και ρυθμίζει την παρακράτηση φόρου στα μερίσματα και τα κέρδη από πώληση μετοχών.

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2002

Επιστροφή στη λίστα νόμων