Νόμος 1963/1991 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων
Ο Νόμος 1963/1991, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 138 Α' στις 20 Σεπτεμβρίου 1991, τροποποιεί και συμπληρώνει τη φαρμακευτική νομοθεσία. Ο νόμος καθορίζει τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης φαρμακείου, τα πληθυσμιακά όρια και τη σειρά προτεραιότητας για τη χορήγηση αδειών, καθώς και τις προδιαγραφές ίδρυσης και λειτουργίας των φαρμακείων. Επίσης, ρυθμίζει θέματα σχετικά με την άσκηση του επαγγέλματος του φαρμακοποιού, όπως η αναγνώριση της άδειας εξάσκησης επαγγέλματος και η δυνατότητα συστέγασης ή ορισμού αναπληρωτή. Επιπλέον, ο νόμος χορηγεί μηνιαίο επίδομα τροφής στο προσωπικό των Νοσοκομείων, Κέντρων Υγείας και του ΕΚΑΒ, και ρυθμίζει τα επιδόματα και τις αποδοχές των αγροτικών γιατρών, συμπεριλαμβανομένης της υποχρεωτικής εκπαιδευτικής πρακτικής άσκησης. Τέλος, ο νόμος καταργεί συγκεκριμένες προγενέστερες διατάξεις και επιτρέπει στη ΔΕΠΑΝΟΜ να λαμβάνει δάνεια με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου για την εκτέλεση έργων.
Άρθρα
- Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του ΦΕΚ καθορίζει τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης φαρμακείου, απαιτώντας ελληνική ιθαγένεια ή υπηκοότητα κράτους-μέλους της ΕΟΚ, πτυχίο φαρμακευτικής, εκπληρωμένες στρατιωτικές υποχρεώσεις, και απουσία συγκεκριμένων ποινικών καταδικών, ενώ το Άρθρο 2 ορίζει τα πληθυσμιακά όρια για τη χορήγηση αδειών φαρμακείων ανά δήμο ή κοινότητα από 1-1-1997, με αναλογίες κατοίκων που κυμαίνονται από 3.000 έως 2.000 ανά φαρμακείο ανάλογα με τον πληθυσμό, εξαιρουμένων φαρμακοποιών που αποκτούν άδεια άσκησης επαγγέλματος έως 31-12-1996.
- Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του ΦΕΚ καθορίζει τη σειρά προτεραιότητας για τη χορήγηση αδειών ίδρυσης φαρμακείου, βασιζόμενο στην ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης και σε κριτήρια όπως η μη ύπαρξη άλλης άδειας, η αρχαιότητα άδειας εξάσκησης επαγγέλματος, η σειρά λήψης πτυχίου και η ιδιότητα πολύτεκνου. Το Άρθρο 4 ορίζει ότι το φάρμακο είναι κοινωνικό αγαθό που χορηγείται από φαρμακοποιό, και περιγράφει τις προδιαγραφές ίδρυσης και λειτουργίας φαρμακείου, συμπεριλαμβανομένων των ελάχιστων εμβαδών για το φαρμακοπωλείο (30 τ.μ. για 1-3 φαρμακεία, με προσαύξηση 8 τ.μ. για κάθε επιπλέον), το φαρμακοτεχνικό εργαστήριο (10 τ.μ.) και την αποθήκη (5 τ.μ.), καθώς και τις απαιτήσεις για φωτισμό, αερισμό, πυρασφάλεια και θυρίδα εξυπηρέτησης κοινού.
- Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 εξαιρεί από την υποχρέωση του εδαφίου γ' της παραγράφου 2 του άρθρου ἹΊ όσους έχουν ή πρόκειται να λάβουν άδεια ασκήσεως επαγγέλματος φαρμακοποιού μέχρι 1.1.1992, επιτρέποντας στους άρρενες φαρμακοποιούς να συστεγάζουν την άδεια ιδρύσεως φαρμακείου ή να ορίζουν αναπληρωτή υπεύθυνο φαρμακοποιό μέχρι την εκπλήρωση των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων. Το Άρθρο 15 καταργεί συγκεκριμένες διατάξεις από τα αν. 6817/1968, β.δ. Β75/1968, ν.δ. 88/1974, ν. 1318/1983, ν. 1539/1985, ν. 1758/1988, καθώς και γενικές ή ειδικές διατάξεις που αντίκεινται στον παρόντα νόμο.
- Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο Β του ν. 1398/1983, επιτρέποντας στη ΔΕΠΑΝΟΜ να λαμβάνει δάνεια από πιστωτικά ιδρύματα με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου ή της Τράπεζας της Ελλάδος για την κάλυψη δαπανών εκτέλεσης συγκεκριμένων έργων.
- Άρθρο 19. Το Άρθρο 19, με αριθμό β/Φ.Ί/οικ. 7823, χορηγεί από 1.7.1991 μηνιαίο επίδομα τροφής 4.000 δραχμών σε όλο το προσωπικό των Νοσοκομείων και Κέντρων Υγείας (πλην ιατρών) καθώς και στο προσωπικό του ΕΚΑΒ, αντί της χορηγούμενης τροφής, σύμφωνα με τις διατάξεις του Π.Δ/τος 87/86 και την κοινή Απόφαση αρ. Α3β/Φ.Β/οικ. 7378/17.6.91.
- Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 του ΦΕΚ ρυθμίζει τα επιδόματα και τις αποδοχές των αγροτικών γιατρών, συμπεριλαμβανομένων των επιδομάτων οδοιπορικών εξόδων και ετοιμότητας, καθώς και πρόσθετες αποδοχές που καθιερώθηκαν με την κοινή υπουργική απόφαση ΑΏα/οικ. 15230/2-10-1989. Επίσης, προβλέπει τη δυνατότητα απόσπασης αγροτικών γιατρών σε διάφορες μονάδες υγείας, τη δυνατότητα εφημέρευσης σε νοσοκομεία και κέντρα υγείας, και καθιερώνει τρίμηνη υποχρεωτική εκπαιδευτική πρακτική άσκηση για τους υπόχρεους υπηρεσίας υπαίθρου γιατρούς, η οποία προσμετράται στην υπηρεσία υπαίθρου και αναγνωρίζεται ως χρόνος ειδικότητας 3 μηνών στη Γενική Ιατρική. Τέλος, απαγορεύει την αναγνώριση χρόνου άσκησης σε ιατρική ειδικότητα που συμπίπτει με την υπηρεσία υπαίθρου και καθιστά την παρ. 4 του άρθρου 4 του ν.
- Άρθρο preamble. Το Άρθρο preamble του Νόμου υπ' αριθ. 1963, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 138 στις 20 Σεπτεμβρίου 1991, τροποποιεί και συμπληρώνει τις διατάξεις της φαρμακευτικής νομοθεσίας.
Πρόσφατες αναφορές
- Τροποποίηση: Νόμος 5317 — ΦΕΚ Α' 108/2026 (άρθρο 9Α)
Ο Νόμος 5317/2026 ενσωματώνει την Οδηγία (ΕΕ) 2023/2225 και άλλες ευρωπαϊκές οδηγίες, επικαιροποιώντας το νομοθετικό πλαίσιο για τις συμβάσεις πίστωσης με καταναλωτές, τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και τις εξ αποστάσεως συμβάσεις. Ο νόμος θέτει κανόνες διαφάνειας, υπεύθυνης παροχής πίστωσης και δίκαιων εμπορικών πρακτικών, ιδιαίτερα στο ψηφιακό περιβάλλον, και τροποποιεί τον ν. 2251/1994 και άλλους σχετικούς νόμους. Κύριοι φορείς που αφορά είναι οι καταναλωτές, οι πιστωτικοί φορείς, οι μεσίτες πιστώσεων και οι προμηθευτές χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, ενώ προβλέπονται αρμοδιότητες για την Τράπεζα της Ελλάδος και την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή. Ο νόμος περιλαμβάνει διατάξεις για την προσυμβατική ενημέρωση, την αξιολόγηση πιστοληπτικής ικανότητας, τις πρακτικές δέσμευσης και ομαδοποίησης, το δικαίωμα υπαναχώρησης και πρόωρης εξόφλησης, καθώς και για την προώθηση της επισκευής αγαθών. - Τροποποίηση: Νόμος 5302 — ΦΕΚ Α' 78/2026 (άρθρο 1)
Ο Νόμος 5302/2026 του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας ρυθμίζει τη σύσταση Ταμείου Καινοτομίας για την πρόσβαση ασθενών σε νέα φάρμακα και θεραπείες, τη βελτίωση των υπηρεσιών υγείας, καθώς και τη χορήγηση αδειών ίδρυσης φαρμακείων. Επίσης, ο νόμος περιλαμβάνει διατάξεις για τη ρύθμιση της φαρμακευτικής δαπάνης, την εισαγωγή καινοτόμων φαρμάκων, την παρακολούθηση προϊόντων καπνού και κάνναβης, τη λειτουργία συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης στον ΕΟΠΥΥ, και την αποπληρωμή οφειλών από φαρμακευτικές εταιρείες. Αφορά φορείς όπως το Υπουργείο Υγείας, ο ΕΟΠΥΥ, ο ΕΟΦ, ο ΕΚΑΒ, καθώς και φαρμακοποιούς, Κατόχους Άδειας Κυκλοφορίας φαρμάκων, και ασθενείς. Συγκεκριμένα, ορίζεται ότι ο φαρμακοποιός πρέπει να συμμετέχει με τουλάχιστον 33% στο κεφάλαιο, τα κέρδη και τις ζημίες εμπορικών εταιρειών φαρμακείων, ενώ θεσπίζεται το Ταμείο Καινοτομίας για την πρόσβαση σε καινοτόμα φάρμακα και θεραπείες. - Τροποποίηση: Νόμος 5243 — ΦΕΚ Α' 187/2025 (άρθρα 9, 72)
Ο Νόμος 5243/2025 του Εθνικού Τυπογραφείου αφορά τη ρύθμιση θεμάτων του Υπουργείου Υγείας και του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Ο νόμος περιλαμβάνει διατάξεις για τη λειτουργία νοσοκομείων, την οργάνωση και στελέχωση του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), τη συστέγαση ιδιωτικών φορέων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, την αξιολόγηση τεχνολογιών υγείας, τη ρύθμιση οικονομικών εκκρεμοτήτων του ΕΟΠΥΥ, καθώς και τη σύσταση και λειτουργία επιτροπών και συμβουλίων. Επίσης, ο νόμος τροποποιεί διατάξεις που αφορούν την απόσπαση προσωπικού, την εκπαίδευση ιατρών, τη λειτουργία φαρμακείων σε αεροδρόμια, και τη ρύθμιση ζητημάτων για τον Πανελλήνιο Σύλλογο Φυσικοθεραπευτών. Συγκεκριμένα, αναφέρεται η ίδρυση νέου νοσοκομείου στην Κω, η μετατροπή του Γενικού Νοσοκομείου Πέλλας σε δύο αυτοτελή νοσοκομεία σε Έδεσσα και Γιαννιτσά, και η παραχώρηση εγκαταστάσεων στρατιωτικών νοσοκομείων στο Δημόσιο. Τέλος, ο νόμος θεσπίζει κλειστούς προϋπολογισμούς για συγκεκριμένες θεραπευτικές ομάδες φαρμάκων και… - Τροποποίηση: Νόμος 5161 — ΦΕΚ Α' 196/2024
Ο Νόμος 5161/2024 του Εθνικού Συστήματος Υγείας (ΕΣΥ) ρυθμίζει την ενίσχυση του ΕΣΥ μέσω της αξιοποίησης της κλινικής εμπειρίας των ιατρών, τη διασφάλιση της λειτουργίας των υγειονομικών δομών, τον εξορθολογισμό της φαρμακευτικής δαπάνης και τον εκσυγχρονισμό της αιμοδοσίας. Ο νόμος παρατείνει συμβάσεις επικουρικού προσωπικού έως 31.12.2025, ρυθμίζει τη σύνθεση των συμβουλίων κρίσης και επιλογής ιατρών, και τροποποιεί διατάξεις σχετικά με την εκπαίδευση ιατρών και οδοντιάτρων, καθώς και τη λειτουργία του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου Αττικής «ΔΡΟΜΟΚΑΪΤΕΙΟ». Επίσης, συστήνει Ηλεκτρονικό Σύστημα Παρακολούθησης Διακίνησης Φαρμάκων και την Επιτροπή παρακολούθησης της φαρμακευτικής δαπάνης, ενώ προβλέπει τη μεταφορά και έναρξη λειτουργίας του «Ογκολογικού Νοσοκομείου Παίδων «Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη - ΕΛΠΙΔΑ»» από την 1η Φεβρουαρίου 2025. Ο νόμος αφορά κυρίως το Υπουργείο Υγείας, τις Υγειονομικές Περιφέρειες, τα νοσοκομεία του ΕΣΥ, τους ιατρούς, τους φαρμακοποιούς και το λοιπό υγειονομικό προ… - Τροποποίηση: Νόμος 4999 — ΦΕΚ Α' 225/2022 (άρθρα 3, 51)
Ο Νόμος 4999/2022, όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 225/2022, ρυθμίζει θέματα σχετικά με το Εθνικό Σύστημα Υγείας (ΕΣΥ), την οργάνωση και λειτουργία του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας (ΚΕ.Σ.Υ.), καθώς και τη διαδικασία επιλογής και αξιολόγησης ιατρών. Ειδικότερα, ο νόμος τροποποιεί διατάξεις που αφορούν τη σύνθεση και αρμοδιότητες του ΚΕ.Σ.Υ. και των συμβουλίων κρίσης και επιλογής ιατρών, καθορίζει τη διαδικασία τοποθέτησης ειδικευόμενων ιατρών, την αξιολόγηση του ιατρικού προσωπικού και την πειθαρχική του ευθύνη. Επίσης, θεσπίζει πιλοτικό πρόγραμμα προκαταρκτικής κλινικής άσκησης για νέους ιατρούς και προβλέπει οικονομικά κίνητρα για ιατρούς του ΕΚΑΒ. Ο νόμος αφορά κυρίως τους ιατρούς του ΕΣΥ, τους φορείς του Υπουργείου Υγείας, τις Υγειονομικές Περιφέρειες (Δ.Υ.ΠΕ.) και τους ιατρικούς συλλόγους. - Τροποποίηση: Νόμος 4613 — ΦΕΚ Α' 78/2019 (άρθρο 9)
Ο Νόμος 4613/2019 κυρώνει σύμβαση δωρεάς για την ανακαίνιση παιδιατρικής κλινικής στο Νοσοκομείο Παίδων Πεντέλης, τροποποιεί διατάξεις για μετατάξεις και αποσπάσεις νοσηλευτικού προσωπικού, και ρυθμίζει την εγκατάσταση εργοταξίου και τη μείωση φόρου ακίνητης περιουσίας. Επίσης, ορίζει διαδικασίες για μελέτες και εγκρίσεις ανακαίνισης, την έναρξη ισχύος διατάξεων, την υπαγωγή οφειλών σε φορείς κοινωνικής ασφάλισης, και τον εξοπλισμό της πτέρυγας. Ο νόμος καθορίζει την ευθύνη των εκτελεστών για την ολοκλήρωση του έργου, τις υποχρεώσεις του Δημοσίου και του Νοσοκομείου, τις προθεσμίες αποπεράτωσης, την παραλαβή έργου, και τις φορολογικές απαλλαγές. Ρυθμίζονται επίσης θέματα επίλυσης διαφορών, χορήγησης οικοδομικών αδειών, και τροποποιούνται διάφοροι νόμοι σχετικά με την υγεία, τις δημόσιες συμβάσεις, και την πολεοδομία. Τέλος, συστήνεται η Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας και καθορίζονται αποζημιώσεις για ελεγκτές, ενώ προβλέπονται απαλλαγές τελών για μεταφορά πόσιμου νε… - Τροποποίηση: Νόμος 4558 — ΦΕΚ Α' 140/2018 (άρθρο 9)
Ο Νόμος 4558/2018 κυρώνει συμβάσεις για την υλοποίηση της Ψυχιατρικής Κλινικής στο Γενικό Νοσοκομείο Χανίων και την υποστήριξη της Νέας Πτέρυγας Γεωργίου και Μαρίας Βεργωτή στο Γενικό Νοσοκομείο Κεφαλληνίας, οι οποίες χρηματοδοτήθηκαν από διαθήκες. Ο νόμος τροποποιεί διατάξεις σχετικά με την απασχόληση και αποζημίωση μελών οργάνων, τη διαχείριση κλινών ΜΕΘ, τις εφημερίες ιατρών, τη σύνθεση και τον διορισμό μελών της Αρχής για την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, καθώς και τη χορήγηση ναρκωτικών στα φαρμακεία. Ρυθμίζει επίσης το ωράριο λειτουργίας φαρμακείων, παρατείνει συμβάσεις έργου για το πρόγραμμα PHILOS, κρίνει νόμιμες δαπάνες του ΚΕ.ΤΕ.Κ.Ν.Υ. Α.Ε., τροποποιεί τη συγκρότηση των Συμβουλίων Αξιολόγησης ιατρών και οδοντιάτρων του Ε.Σ.Υ., διευκρινίζει την άσκηση επαγγέλματος Λογοθεραπευτή και επεκτείνει διατάξεις για επικουρικό προσωπικό. Επιπλέον, ορίζει ότι ανασφάλιστοι και ευάλωτες ομάδες μπορούν να νοσηλευτούν σε κλίνες ΜΕΘ του ιδιωτικού τομέα με κάλυψη εξόδων από τον ΕΟΠΥΥ, επιτρέπε… - Τροποποίηση: Νόμος 4517 — ΦΕΚ Α' 22/2018 (άρθρο 9)
Ο Νόμος 4517/2018 κυρώνει την πράξη ολοκλήρωσης της Σύμβασης Δωρεάς της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος προς το Ελληνικό Δημόσιο και το Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ο Ευαγγελισμός - Οφθαλμιατρείο Αθηνών - Πολυκλινική». Η σύμβαση αφορά την εγκατάσταση ιατροτεχνολογικού και νοσοκομειακού εξοπλισμού, καθώς και τη διαμόρφωση χώρων για την ανάγκη στέγασης τμημάτων και εκπαιδευτικών κέντρων στο νοσοκομείο. Η αρχική σύμβαση δωρεάς, που κυρώθηκε με τον νόμο 3918/2011, αφορούσε την κατασκευή νέας πτέρυγας χειρουργείων με δαπάνη έως 30.000.000 ευρώ. Το αδιάθετο ποσό της δωρεάς θα διατεθεί σε συμπληρωματικά έργα. Ο νόμος περιλαμβάνει επίσης διατάξεις που τροποποιούν την ημερομηνία λήξης της ισχύος της ρύθμισης για την αποζημίωση στολής των διασωστών του ΕΚΑΒ και καθορίζει τον τρόπο αποστολής κειμένων προς δημοσίευση στο ΦΕΚ, καθώς και τις υπηρεσίες εκτύπωσης που προσφέρει το Εθνικό Τυπογραφείο. - Τροποποίηση: Νόμος 4512 — ΦΕΚ Α' 5/2018 (άρθρο 9)
Ακολουθεί μια σύνοψη του εγγράφου:
Ο Νόμος 4512 αφορά ρυθμίσεις για την εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων του Προγράμματος Οικονομικής Προσαρμογής. Κύριο θέμα του είναι η σύσταση του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) "Ελληνικό Κτηματολόγιο", το οποίο αναλαμβάνει τις αρμοδιότητες της καταργούμενης ΕΚΧΑ Α.Ε. και των Υποθηκοφυλακείων. Ο σκοπός του νέου φορέα είναι η διασφάλιση της αξιοπιστίας, δημοσιότητας και διαθεσιμότητας των χωρικών και νομικών δεδομένων για την ακίνητη ιδιοκτησία. Ο νόμος καθορίζει επίσης τα όργανα διοίκησης του "Ελληνικού Κτηματολογίου", όπως το Διοικητικό Συμβούλιο και τον Γενικό Διευθυντή, καθώς και τις αρμοδιότητές τους. Οι βασικοί φορείς που αφορά ο νόμος είναι το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρω
- Τροποποίηση: Νόμος 4509 — ΦΕΚ Α' 201/2017 (άρθρα 1, 3)
Ο Νόμος 4509/2017 του Εθνικού Τυπογραφείου τροποποιεί τον Ποινικό Κώδικα και τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας σχετικά με τα μέτρα θεραπείας για άτομα με ψυχικές ή διανοητικές διαταραχές, προσθέτοντας άρθρα 70Α και 486Α. Επίσης, ρυθμίζει τη σειρά προτεραιότητας για τη χορήγηση άδειας ίδρυσης φαρμακείου, καθορίζει τη διαδικασία χορήγησης εφάπαξ επιδόματος σε πληγέντες από φυσικές καταστροφές το 2017, και αφορά τη μίσθωση ακινήτων για τη στέγαση δικαστικών λειτουργών. Ο νόμος καθορίζει επίσης κυρώσεις για πολιτικά κόμματα, τροποποιεί διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας και του Κώδικα Συμβολαιογράφων, και αυξάνει οργανικές θέσεις δικαστικών λειτουργών.
Σχετικοί νόμοι
Νομοθεσία του 1991
Επιστροφή στη λίστα νόμων