Νόμος 4996/2022 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 4996/2022 του Ελληνικού Κοινοβουλίου τροποποιεί τον ν. 2121/1993 και τον ν. 4481/2017, ενσωματώνοντας οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και συγγενικά δικαιώματα στο ψηφιακό περιβάλλον. Ρυθμίζει θέματα όπως η αδειοδότηση δικαιωμάτων, οι επιγραμμικές μεταδόσεις ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών, η εξόρυξη κειμένων και δεδομένων για ερευνητικούς σκοπούς, καθώς και η προστασία έργων που δεν είναι διαθέσιμα στο εμπόριο. Επίσης, καθορίζει κανόνες για τις συλλογικές άδειες, την αμοιβή δημιουργών και εκδοτών, και την ευθύνη των παρόχων υπηρεσιών ανταλλαγής περιεχομένου. Οι διατάξεις αφορούν κυρίως δημιουργούς, ερμηνευτές, παραγωγούς, εκδότες, ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς, ερευνητικούς οργανισμούς, ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς και παρόχους ψηφιακών υπηρεσιών.

Άρθρα

  1. Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του ΦΕΚ 218/24.11.2022, με σκοπό τη διευκόλυνση της αδειοδότησης δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και συγγενικών δικαιωμάτων, τροποποιεί το άρθρο 3 του ν. 2121/1993 (Α' 25) σχετικά με το δικαίωμα εκμίσθωσης των δημιουργών, αφαιρώντας τον δημόσιο δανεισμό και ορίζοντας την εκμίσθωση ως διάθεση για χρήση με άμεσο ή έμμεσο οικονομικό όφελος. Επίσης, τροποποιεί τα άρθρα 46 και 47 του ίδιου νόμου, αφαιρώντας τον δημόσιο δανεισμό από τα δικαιώματα των ερμηνευτών/εκτελεστών καλλιτεχνών και των παραγωγών φωνογραφημάτων.
  2. Άρθρο 1 Ο. Το Άρθρο 1 Ο τροποποιεί την Οδηγία 93/83/ΕΟΚ, θεσπίζοντας κανόνες για τις επιγραμμικές μεταδόσεις ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών και την αρχή της χώρας προέλευσης για τα πνευματικά δικαιώματα, ενώ το Μέρος Β' ενσωματώνει την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790, προσαρμόζοντας εξαιρέσεις δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας σε ψηφιακά περιβάλλοντα και διευκολύνοντας τη χορήγηση αδειών για έργα μη διαθέσιμα στο εμπόριο και οπτικοακουστικά έργα σε πλατφόρμες βίντεο κατά παραγγελία, με στόχο την ευρύτερη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τη διασφάλιση δίκαιης αμοιβής για τους δημιουργούς.
  3. Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του ΦΕΚ ορίζει ότι αντικείμενο του Μέρους Α' είναι η ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/789 της 17ης Απριλίου 2019, η οποία αφορά κανόνες για την άσκηση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και συγγενικών δικαιωμάτων σε επιγραμμικές μεταδόσεις ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών και αναμεταδόσεις προγραμμάτων, καθώς και την τροποποίηση της Οδηγίας 93/83/ΕΟΚ.
  4. Άρθρο 2 τ. Το άρθρο 2 τ του ν. 4481/2017 (Α' 100) δηλώνει άκυρη οποιαδήποτε παραίτηση ή συμβατικό περιορισμό των δικαιωμάτων του δημιουργού που προβλέπονται στην παρ. 1, με δυνατότητα επίκλησης της ακυρότητας μόνο από τον δημιουργό. Επιπλέον, προστίθεται το άρθρο 39Α στον ν. 2121/1993, το οποίο αφορά εναλλακτικές διαδικασίες επίλυσης διαφορών.
  5. Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 τροποποιεί το άρθρο 35 του ν. 2121/1993, ρυθμίζοντας τις επιγραμμικές μεταδόσεις και αναμεταδόσεις ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών, και προσθέτει το άρθρο 21Α που ορίζει την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων, τους ερευνητικούς οργανισμούς και τα ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, με εξαίρεση την αναπαραγωγή έργων για επιστημονικούς σκοπούς.
  6. Άρθρο 3 κ. Το Άρθρο 3 κ του ΦΕΚ 218/24.11.2022, το οποίο ενσωματώνει το άρθρο 3 και την παράγραφο 1 του άρθρου 7 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790, αφορά την εφαρμογή των διατάξεων για την προστασία του δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας στο ψηφιακό ενιαίο χώρο.
  7. Άρθρο 3 τ. Το Άρθρο 3 τ, που τροποποιεί την υπ' αρ. 1004/40/30.8.2021 απόφαση της ΕΕΤΤ, καθορίζει τη διαδικασία για τον προσδιορισμό του εύλογου ύψους αμοιβής για τη χρήση περιεχομένου εκδοτών από παρόχους, επιβάλλοντας πρόστιμα από 50.000 έως 10.000.000 ευρώ σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, ενώ η τελική απόφαση για την αμοιβή μπορεί να ληφθεί από το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών.
  8. Άρθρο 3Α. Το Άρθρο 3Α ορίζει την "απευθείας διαβίβαση" ως τη μετάδοση σημάτων-φορέων προγραμμάτων από ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό σε άλλο οργανισμό, χωρίς πρόσβαση του κοινού κατά τη μετάδοση. Ειδικότερα, όταν ένας ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός μεταδίδει σήματα σε διανομέα σήματος, ο οποίος στη συνέχεια τα μεταδίδει στο κοινό, θεωρείται ενιαία πράξη παρουσίασης στο κοινό που απαιτεί άδεια από τους δικαιούχους. Ωστόσο, αν ο διανομέας παρέχει μόνο τεχνικά μέσα για τη λήψη, δεν θεωρείται συμμετοχή σε αυτήν την πράξη, και η συμμετοχή δεν συνεπάγεται εις ολόκληρον ευθύνη.
  9. Άρθρο 3Β. Το Άρθρο 3Β του ΦΕΚ 218/24.11.2022 ορίζει ότι οι πράξεις παρουσίασης και διάθεσης στο κοινό ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών προγραμμάτων (ειδήσεις, επικαιρότητα, ή παραγωγές του ραδιοτηλεοπτικού οργανισμού) μέσω παρεπόμενης επιγραμμικής υπηρεσίας, καθώς και οι αναπαραγωγές που είναι απαραίτητες για αυτήν, θεωρούνται ότι πραγματοποιούνται αποκλειστικά στο κράτος μέλος όπου ο ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός έχει την κύρια εγκατάστασή του, εξαιρουμένων των μεταδόσεων αθλητικών γεγονότων. Κατά τον καθορισμό της αμοιβής για τα δικαιώματα, λαμβάνονται υπόψη χαρακτηριστικά της υπηρεσίας όπως η διάρκεια διαθεσιμότητας, το κοινό, ο αριθμός συνδρομητών και οι γλωσσικές αποδόσεις, ενώ η αρχή της χώρας προέλευσης δεν θίγει τη συμβατική ελευθερία των μερών.
  10. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 του ΦΕΚ προσθέτει το άρθρο 3Α στον νόμο 2121/1993, ρυθμίζοντας τη μετάδοση σημάτων-φορέων προγραμμάτων μέσω απευθείας διαβίβασης από ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/789.
  11. Άρθρο 4 Μ. Το Άρθρο 4 Μ του ΦΕΚ προσθέτει τα άρθρα 3Α και 3Β στον ν. 2121/1993, ρυθμίζοντας τη μετάδοση σημάτων-φορέων προγραμμάτων από ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς μέσω απευθείας διαβίβασης και τις παρεπόμενες επιγραμμικές υπηρεσίες βάσει της αρχής της χώρας προέλευσης, ενσωματώνοντας τις Οδηγίες (ΕΕ) 2019/789 και (ΕΕ) 2019/790.
  12. Άρθρο 4 Ο. Το άρθρο 4 Ο του ν. 2121/1993, όπως προστίθεται με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790, ορίζει την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων, τους ερευνητικούς οργανισμούς και τα ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, και θεσπίζει εξαίρεση για την αναπαραγωγή έργων για επιστημονικούς σκοπούς, αποκλείοντας αντίθετες συμβατικές ρυθμίσεις.
  13. Άρθρο 4 τ. Το Άρθρο 4 τ του ΦΕΚ εισάγει το Άρθρο 3Β, ορίζοντας την "παρεπόμενη επιγραμμική υπηρεσία" ως ραδιοτηλεοπτικά προγράμματα που παρέχονται στο κοινό από ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό ταυτόχρονα ή μετά τη μετάδοσή τους, καθώς και σχετικό υλικό.
  14. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 του ΦΕΚ προσθέτει το άρθρο 3Β στον ν. 2121/1993, ορίζοντας την αρχή της χώρας προέλευσης για τις παρεπόμενες επιγραμμικές υπηρεσίες, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/789.
  15. Άρθρο 5 κ. Το Άρθρο 5 κ τροποποιεί το άρθρο 21 του ν. 2121/1993, διευκρινίζοντας ότι η αναπαραγωγή άρθρων για διδασκαλία πρέπει να είναι μη εμπορικού σκοπού και προσθέτοντας νέες παραγράφους για την έντυπη αναπαραγωγή, την εμφάνιση ονομάτων πηγής και την προστασία των δικαιούχων.
  16. Άρθρο 5 τ. Το Άρθρο 5 τ της υπ' αρ. 1004/40/30.8.2021 απόφασης της ΕΕΤΤ (Β' 4660) καθορίζει τη διαδικασία συγκρότησης επιτροπών, επιτροπών ακροάσεων και ομάδων εργασίας, οι οποίες καλούν τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν υπομνήματα εντός 30 ημερών, ακολουθούμενα από προθεσμία για αντίκρουση, και εκδίδουν εμπιστευτική γνωμοδότηση εντός 60 ημερών από την ολοκλήρωση της υποβολής απόψεων.
  17. Άρθρο 5Α. Το Άρθρο 5Α ορίζει την έννοια του "δανεισμού" και καθιερώνει την υποχρέωση καταβολής εύλογης αμοιβής για τον δημόσιο δανεισμό έργων από ιδρύματα που είναι ανοιχτά στο κοινό, με εξαίρεση τις σχολικές και ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες που είναι μέλη του Συνδέσμου Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών. Η ετήσια αμοιβή για φορείς του Κράτους ή ΟΤΑ ανέρχεται σε 350.000,00 ευρώ, με το Υπουργείο Εσωτερικών να καλύπτει το 75% και το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων το 25%, ενώ η αμοιβή αυτή αναπροσαρμόζεται κάθε τρία (3) έτη. Η αμοιβή κατανέμεται στους δημιουργούς (70%) και τους εκδότες (30%) για έργα λόγου, και στους δημιουργούς (55%), ερμηνευτές (30%) και παραγωγούς (15%) για φορείς ήχου ή ήχου και εικόνας, με ειδικές διατάξεις για τα πρώτα τρία (3) έτη.
  18. Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 του ΦΕΚ ορίζει ότι σκοπός του Μέρους Β' είναι η προσαρμογή και συμπλήρωση του θεσμικού πλαισίου για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, ενώ το Άρθρο 7 τροποποιεί την παρ. 6 του άρθρου 47, επιτρέποντας σε νόμιμους χρήστες βάσεων δεδομένων την εξαγωγή ή επαναχρησιμοποίηση ουσιώδους μέρους του περιεχομένου για εκπαιδευτικούς, ερευνητικούς, ή λόγους δημόσιας ασφάλειας, και την παρ. 1 του άρθρου 47, διευκρινίζοντας τα δικαιώματα των παραγωγών φωνογραφημάτων σχετικά με την αναπαραγωγή, διανομή, εκμίσθωση και διάθεση στο κοινό των έργων τους.
  19. Άρθρο 6 Ο. Το Άρθρο 6 Ο τροποποιεί την παράγραφο 2 του άρθρου 46, διευκρινίζοντας τα δικαιώματα των ερμηνευτών ή εκτελεστών καλλιτεχνών σχετικά με την εγγραφή, αναπαραγωγή, διανομή, εκμίσθωση, ραδιοτηλεοπτική μετάδοση και διάθεση στο κοινό των ερμηνειών ή εκτελέσεών τους, σύμφωνα με την Οδηγία 2001/29.
  20. Άρθρο 6 Σ. Το Άρθρο 6 Σ του ΦΕΚ, το οποίο αφορά τον σκοπό και το αντικείμενο, όπως ορίζεται στο Άρθρο 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790, εισάγει ορισμούς για την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων, τους ερευνητικούς οργανισμούς και τα ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, ενώ παράλληλα εξαιρεί την αναπαραγωγή έργων για επιστημονική έρευνα και αποκλείει αντίθετες συμβατικές ρυθμίσεις, προσθέτοντας το Άρθρο 21Α στον ν. 2121/1993.
  21. Άρθρο 6 κ. Το άρθρο 6 κ, που προσθέτει το άρθρο 22Α στον ν. 2121/1993, επιτρέπει στα ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς και σε τρίτα μέρη που ενεργούν για λογαριασμό τους, να δημιουργούν αντίγραφα έργων ή αντικειμένων προστασίας που βρίσκονται στις συλλογές τους, αποκλειστικά για σκοπούς διατήρησης, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790.
  22. Άρθρο 6 π. Το Άρθρο 13 προσθέτει το Άρθρο 27Β στον ν. 2121/1993, ρυθμίζοντας τη χρήση έργων και αντικειμένων προστασίας που δεν είναι διαθέσιμα στο εμπόριο, καθώς και τις διασυνοριακές χρήσεις από ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, σύμφωνα με τα άρθρα 8 έως 11 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  23. Άρθρο 7 τ. Το Άρθρο 7Α, που προστίθεται στο άρθρο 7 του ν. 4481/2017, επιτρέπει στους οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης και προστασίας να χορηγούν συλλογικές άδειες με διευρυμένη ισχύ για χρήσεις έργων (εκτός οπτικοακουστικών) στην Ελλάδα, εκπροσωπώντας εναλλακτικά και δικαιούχους που δεν τους έχουν εξουσιοδοτήσει.
  24. Άρθρο 7Α. Το Άρθρο 7Α ορίζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένας οργανισμός συλλογικής διαχείρισης μπορεί να εκπροσωπεί δικαιούχους που δεν τον έχουν εξουσιοδοτήσει ρητά, εφόσον ο οργανισμός είναι επαρκώς αντιπροσωπευτικός, διασφαλίζει τα συμφέροντα των δικαιούχων (συμπεριλαμβανομένης της ίσης μεταχείρισης και της δυνατότητας επιλογής), η απόκτηση άδειας σε μεμονωμένη βάση είναι επαχθής, και έχουν τηρηθεί οι διατυπώσεις των περ. κ), κα) και κβ) του άρθρου 28. Οι δικαιούχοι μπορούν να αποκλείουν έργα τους από αυτή την εκπροσώπηση με έγγραφη ή ηλεκτρονική δήλωση, ενώ η διάταξη δεν εφαρμόζεται στην υποχρεωτική συλλογική διαχείριση.
  25. Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 του ΦΕΚ ορίζει την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων, τον ερευνητικό οργανισμό και το ίδρυμα πολιτιστικής κληρονομιάς, ενώ εξαιρεί την αναπαραγωγή έργων για σκοπούς επιστημονικής έρευνας μέσω εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, απαγορεύοντας αντίθετες συμβατικές ρυθμίσεις, και προσθέτει το άρθρο 21Α στον ν. 2121/1993.
  26. Άρθρο 8 τ. Το Άρθρο 8 τ του ΦΕΚ εισάγει το Άρθρο 21Β, το οποίο επιτρέπει την αναπαραγωγή και εξαγωγή έργων και υλικού για σκοπούς εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, εφόσον η πρόσβαση είναι νόμιμη και η χρήση δεν έχει ρητά περιοριστεί από τον δημιουργό ή δικαιούχο, ιδίως μέσω μηχαναναγνώσιμων μέσων για επιγραμμικό περιεχόμενο.
  27. Άρθρο 9 Ε. Το Άρθρο 9 Ε του ΦΕΚ, που προσθέτει το άρθρο 21Β στον ν. 2121/1993, εξαιρεί την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων από την αναπαραγωγή νομίμως προσβάσιμων έργων, σύμφωνα με το άρθρο 4 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790. Το Άρθρο 10, τροποποιώντας το άρθρο 21 του ν. 2121/1993, αφορά τη χρήση έργων και άλλων αντικειμένων προστασίας σε ψηφιακές διδακτικές δραστηριότητες.
  28. Άρθρο 11 π. Το Άρθρο 11 π, παρ. 2, της Οδηγίας 2001/29, ορίζει ότι μετά από 50 έτη από τη δημοσίευση ή παρουσίαση ενός φωνογραφήματος, εάν ο παραγωγός παύει να το διαθέτει στην αγορά ή στο κοινό, ο ερμηνευτής/εκτελεστής καλλιτέχνης μπορεί να καταγγείλει τη σύμβαση εκμετάλλευσης, αποκτώντας δικαίωμα σε ετήσια συμπληρωματική αμοιβή ίση με το 20% των ακαθάριστων εσόδων του παραγωγού από το συγκεκριμένο φωνογράφημα.
  29. Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 του ν. 4481/2017 (Α' 100) τροποποιείται με την προσθήκη παραγράφου 6 στο Άρθρο 46 του ν. 2121/1993, η οποία ορίζει ότι τα άρθρα 15Α, 15Β, 32, 32Α, 39 και 39Α εφαρμόζονται αναλόγως και στις άδειες και συμβάσεις εκμετάλλευσης που συνάπτουν οι ερμηνευτές ή εκτελεστές καλλιτέχνες.
  30. Άρθρο 12 τ. Το Άρθρο 12 τ του ν. 4481/2017 (Α' 100) τροποποιεί την παράγραφο 5, απαγορεύοντας τη μεταβίβαση εν ζωή ή την παραίτηση από τα δικαιώματα που προβλέπονται στην παράγραφο 2, ενώ επιτρέπει την ανάθεση της διαχείρισης και προστασίας τους σε οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης.
  31. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13 του παρόντος εγγράφου καθορίζει την ευθύνη των παρόχων επιγραμμικών υπηρεσιών ανταλλαγής/διαμοιρασμού περιεχομένου για μη αδειοδοτημένες πράξεις παρουσίασης και διάθεσης στο κοινό έργων που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα, εκτός εάν αποδείξουν ότι έχουν καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για την απόκτηση άδειας και έχουν λάβει μέτρα για την αποτροπή μελλοντικών παραβιάσεων, με ειδικές προβλέψεις για νέους παρόχους με ετήσιο κύκλο εργασιών κάτω των 10.000.000,00 ευρώ.
  32. Άρθρο 13 Χ. Το Άρθρο 13 Χ προσθέτει το άρθρο 27 Β στον ν. 2121/1993, ρυθμίζοντας τη χρήση έργων και αντικειμένων προστασίας που δεν είναι διαθέσιμα στο εμπόριο, τις διασυνοριακές χρήσεις από ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και τα μέτρα δημοσιότητας και τον διάλογο με τα ενδιαφερόμενα μέρη, σύμφωνα με τα άρθρα 8 έως 11 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790. Το Άρθρο 14 Χ προσθέτει το άρθρο 7Α στον ν. 4481/2017, αφορά τη χορήγηση συλλογικών αδειών με διευρυμένη ισχύ και την υποχρέωση των οργανισμών συλλογικής διαχείρισης να λαμβάνουν κατάλληλα μέτρα δημοσιότητας για την ενημέρωση των δικαιούχων, σύμφωνα με τις παραγράφους 1-5 του άρθρου 12 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  33. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 του ΦΕΚ προσθέτει το άρθρο 7Α στον ν. 4481/2017, το οποίο αφορά τη χορήγηση συλλογικών αδειών με διευρυμένη ισχύ και την υποχρέωση των οργανισμών συλλογικής διαχείρισης να λαμβάνουν μέτρα δημοσιότητας για την ενημέρωση των δικαιούχων, σύμφωνα με τις παραγράφους 1 έως 5 του άρθρου 12 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  34. Άρθρο 14 Ο. Το Άρθρο 14 Ο του ΦΕΚ, ενσωματώνοντας τις παραγράφους 4 του άρθρου 2 και 1-3 και 5 του άρθρου 15 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790, προσθέτει το άρθρο 51Β στον ν. 2121/1993, ρυθμίζοντας την προστασία των εκδόσεων τύπου για επιγραμμικές χρήσεις και τη διάρκεια ισχύος αυτής της προστασίας, προσθέτοντας την περ. ι) στο σχετικό άρθρο.
  35. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 του ΦΕΚ προσθέτει τις παραγράφους κ), κα) και κβ) στην παράγραφο 1 του άρθρου 28 του ν. 4481/2017, υποχρεώνοντας τους Οργανισμούς Συλλογικής Διαχείρισης να δημοσιοποιούν στην ιστοσελίδα τους τη δυνατότητα χορήγησης αδειών χρήσης έργων και την εξουσία τους να ανακτούν τον έλεγχο των έργων τους, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790.
  36. Άρθρο 15 Δ. Το Άρθρο 15 Δ του ΦΕΚ προσθέτει τις παραγράφους κ), κα) και κβ) στην παρ. 1 του άρθρου 28 του ν. 4481/2017, υποχρεώνοντας τους Οργανισμούς Συλλογικής Διαχείρισης να δημοσιοποιούν στην ιστοσελίδα τους την επαρκή αντιπροσωπευτικότητά τους για τη χορήγηση αδειών, καθώς και το δικαίωμα των δικαιούχων να ανακτούν τον έλεγχο των έργων τους και να αποτρέπουν τη χρήση τους, σύμφωνα με την παράγραφο 6 του άρθρου 12 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  37. Άρθρο 15Α. Το Άρθρο 15Α, που τέθηκε σε ισχύ από τις 7 Ιουνίου 2022, καθορίζει την υποχρέωση των πρώτων αντισυμβαλλομένων δημιουργών να παρέχουν αναλυτικές πληροφορίες σχετικά με τα έσοδα και τις αμοιβές που προκύπτουν από την εκμετάλλευση έργων, με δυνατότητα άμεσης ή έμμεσης επικοινωνίας του δημιουργού με τους υποαδειούχους, εκτός αν η συμβολή του δημιουργού δεν είναι σημαντική ή η διοικητική επιβάρυνση είναι δυσανάλογη.
  38. Άρθρο 15Β. Το Άρθρο 15Β του ΦΕΚ ορίζει το δικαίωμα ανάκλησης αποκλειστικών συμβάσεων εκμετάλλευσης έργων ή άλλων αντικειμένων προστασίας, όταν αυτά δεν εκμεταλλεύονται, επιτρέποντας στον δημιουργό να ανακαλέσει τη σύμβαση ή να άρει τον αποκλειστικό χαρακτήρα, μετά από εύλογη προθεσμία και ενημέρωση του αντισυμβαλλόμενου, εκτός από κινηματογραφικά/οπτικοακουστικά έργα και περιπτώσεις όπου η έλλειψη εκμετάλλευσης οφείλεται σε συνθήκες που ο δημιουργός θα έπρεπε να άρει.
  39. Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του ΦΕΚ προσθέτει το άρθρο 34Α στον ν. 2121/1993, θεσπίζοντας μηχανισμό διαπραγμάτευσης για την πρόσβαση και διαθεσιμότητα οπτικοακουστικών έργων σε πλατφόρμες βίντεο κατά παραγγελία, σύμφωνα με το άρθρο 13 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  40. Άρθρο 16 Μ. Το Άρθρο 16 Μ του ΦΕΚ, το οποίο προσθέτει το άρθρο 34Α στον ν. 2121/1993, θεσπίζει έναν μηχανισμό διαπραγμάτευσης για την πρόσβαση και διαθεσιμότητα οπτικοακουστικών έργων σε πλατφόρμες διάθεσης βίντεο κατά παραγγελία, σύμφωνα με το άρθρο 13 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790. Επιπλέον, το Άρθρο 17, προσθέτοντας το άρθρο 31Α στον ν. 2121/1993, αφορά έργα εικαστικών τεχνών που έχουν καταστεί κοινό κτήμα.
  41. Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 του ΦΕΚ, που προσθέτει το Άρθρο 31Α στον ν. 2121/1993, ορίζει ότι υλικό που προκύπτει από την αναπαραγωγή έργων εικαστικών τεχνών που έχουν καταστεί κοινό κτήμα δεν προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα, εκτός αν είναι πρωτότυπο και αποτελεί προσωπικό πνευματικό δημιούργημα. Επιπλέον, το Άρθρο 17 προσθέτει το Άρθρο 66ΣΤ στον ν. 2121/1993, ορίζοντας ως "πάροχο επιγραμμικών υπηρεσιών ανταλλαγής/διαμοιρασμού περιεχομένου" την υπηρεσία κοινωνίας της πληροφορίας που αποθηκεύει και παρέχει πρόσβαση σε έργα που αναφορτώνονται από χρήστες, με σκοπό το κέρδος.
  42. Άρθρο 17 Ο. Το άρθρο 17 Ο του ΦΕΚ τροποποιεί τα άρθρα 32 και 34 του ν. 2121/1993, ενσωματώνοντας την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790 για την αμοιβή και τη διαφάνεια έναντι δημιουργών οπτικοακουστικών έργων, ενώ παράλληλα προσθέτει το άρθρο 15Α στον ν. 2121/1993, θεσπίζοντας την υποχρέωση διαφάνειας, σύμφωνα με τα άρθρα 18, 19 και την παράγραφο 1 του άρθρου 23 της ίδιας Οδηγίας.
  43. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 του ΦΕΚ ρυθμίζει την αναπαραγωγή για διδασκαλία (Άρθρο 21), την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων για επιστημονική έρευνα (Άρθρο 21Α), την εξαίρεση για την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων (Άρθρο 21Β), την αναπαραγωγή από βιβλιοθήκες και αρχεία (Άρθρο 22) και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
  44. Άρθρο 18 Ο. Το Άρθρο 18 Ο του ΦΕΚ τροποποιεί το άρθρο 32 του ν. 2121/1993 σχετικά με την ποσοστιαία αμοιβή του δημιουργού, προσθέτοντας την απαίτηση για δέον και αναλογικό ύψος σε περίπτωση υπολογισμού της αμοιβής σε ορισμένο ποσό.
  45. Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 του ΦΕΚ 218/24.11.2022 επιτρέπει την αναπαραγωγή, παρουσίαση και διάθεση έργων για ψηφιακή χρήση σε εκπαιδευτικά ιδρύματα, υπό προϋποθέσεις μη εμπορικού σκοπού, περιορισμένης έκτασης (έως 5% ή ένα άρθρο/ποίημα/έργο τέχνης), και με αναφορά πηγής, εκτός αν είναι αδύνατο. Επίσης, ορίζει ότι η χρήση αυτή θεωρείται ότι γίνεται στο κράτος εγκατάστασης του ιδρύματος και ότι οφείλεται εύλογη αμοιβή στους δημιουργούς και εκδότες, η οποία εισπράττεται από Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης.
  46. Άρθρο 21 Ο. Το Άρθρο 21 Ο, προσθέτοντας το Άρθρο 39Α στον ν. 2121/1993, καθορίζει ότι οι διαφορές σχετικά με την υποχρέωση διαφάνειας (Άρθρο 15Α) και την αξίωση πρόσθετης αμοιβής (Άρθρο 32Α) μπορούν να επιλύονται μέσω διαμεσολάβησης, εφόσον υπάρχει συμφωνία των μερών, ενώ τυχόν συμβατικές διατάξεις που αποκλείουν τη διαμεσολάβηση κρίνονται άκυρες.
  47. Άρθρο 21 δ. Το Άρθρο 21δ του ΦΕΚ επιτρέπει την άνευ αμοιβής και άδειας αναπαραγωγή άρθρων, σύντομων αποσπασμάτων έργων ή τμημάτων έργων εικαστικών τεχνών, εφόσον αυτά είναι νομίμως δημοσιευμένα και η χρήση τους γίνεται αποκλειστικά για διδασκαλία ή εξετάσεις σε εκπαιδευτικό ίδρυμα, με μη εμπορικό σκοπό, σύμφωνη με τα χρηστά ήθη και χωρίς να εμποδίζεται η κανονική εκμετάλλευση του έργου.
  48. Άρθρο 21Α. Το Άρθρο 21Α του ΦΕΚ 218/24.11.2022 ορίζει την εξαίρεση της εξόρυξης κειμένων και δεδομένων για σκοπούς επιστημονικής έρευνας από ερευνητικούς οργανισμούς και ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς, επιτρέποντας την αναπαραγωγή έργων στα οποία έχουν νόμιμη πρόσβαση, με την προϋπόθεση τήρησης μέτρων ασφαλείας και την ακυρότητα αντίθετων συμβατικών ρυθμίσεων.
  49. Άρθρο 21Β. Το Άρθρο 21Β, όπως τροποποιείται από το Άρθρο 10 του ν. 2121/1993, καθορίζει ότι οι αναπαραγωγές και εξαγωγές έργων που διατίθενται στο κοινό επιγραμμικά μπορούν να διατηρούνται για όσο διάστημα είναι αναγκαίο για σκοπούς εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, επεκτείνοντας την ισχύ του και στα δικαιώματα αναπαραγωγής, μετάφρασης, προσαρμογής ή άλλης μετατροπής προγραμμάτων ηλεκτρονικού υπολογιστή.
  50. Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 τροποποιεί τον ν. 2121/1993, προσθέτοντας το Άρθρο 15Α που επιβάλλει στα πρόσωπα που εκμεταλλεύονται έργα δημιουργών την υποχρέωση παροχής ετήσιων, επικαιροποιημένων πληροφοριών σχετικά με την εκμετάλλευση, τα έσοδα και την αμοιβή, καθώς και την κατάργηση της παρ. 2 του άρθρου 71, αντικαθιστώντας την Οδηγία 92/100/ΕΟΚ με την Οδηγία 2006/115/ΕΚ.
  51. Άρθρο 22 Ο. Το άρθρο 22 Ο, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790, προσθέτει παράγραφο 3 στο άρθρο 45 του ν. 2121/1993, εξαιρώντας τους δημιουργούς προγραμμάτων ηλεκτρονικού υπολογιστή από ορισμένες διατάξεις. Επιπλέον, το άρθρο 27, βασιζόμενο στην παράγραφο 2 του άρθρου 23 της ίδιας Οδηγίας, τροποποιεί την παράγραφο 5 και προσθέτει παράγραφο 6 στο άρθρο 45 του ν. 2121/1993, απαγορεύοντας τη μεταβίβαση εν ζωή των δικαιωμάτων των ερμηνευτών ή εκτελεστών καλλιτεχνών.
  52. Άρθρο 22 δ. Το Άρθρο 22 δ του ΦΕΚ επιτρέπει σε μη κερδοσκοπικές βιβλιοθήκες ή αρχεία, που διαθέτουν αντίτυπο έργου στη συλλογή τους, να αναπαράγουν ένα πρόσθετο αντίτυπο χωρίς άδεια ή αμοιβή, με σκοπό τη διατήρησή του ή τη μεταβίβασή του σε άλλο παρόμοιο ίδρυμα.
  53. Άρθρο 22Α. Το Άρθρο 12 τροποποιεί την παράγραφο 5 του άρθρου 66Α του ν. 2121/1993, διευκρινίζοντας ότι η έννομη προστασία για τους περιορισμούς (εξαιρέσεις) που αφορούν στην ιδιωτική χρήση, δικαστικούς/διοικητικούς σκοπούς και άτομα με αναπηρίες, δεν θίγει την υποχρέωση των δικαιούχων να παρέχουν τα αναγκαία μέσα στους επωφελούμενους, εφόσον έχουν νόμιμη πρόσβαση στο έργο.
  54. Άρθρο 23 Α. Το Άρθρο 23 Α του ΦΕΚ εισάγει νέο άρθρο 32Α στον ν. 2121/1993, το οποίο αφορά την αξίωση πρόσθετης αμοιβής, σύμφωνα με το άρθρο 20 και την παράγραφο 1 του άρθρου 23 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  55. Άρθρο 25 τ. Το άρθρο 25 τ του ν. 4481/2017 τροποποιεί τις διατάξεις σχετικά με την παροχή πληροφοριών προς τους δικαιούχους από οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης και άλλες οντότητες, ενώ το άρθρο 23 προσθέτει το άρθρο 32Α στον ν. 2121/1993, αφορώντας την αξίωση πρόσθετης αμοιβής για τους δημιουργούς.
  56. Άρθρο 26. Το Άρθρο 26, προσθέτοντας παράγραφο 3 στο άρθρο 45 του ν. 2121/1993, εξαιρεί τους δημιουργούς προγραμμάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών από την εφαρμογή των άρθρων 15Α, 15Β και 32Α του ίδιου νόμου, σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2019/790.
  57. Άρθρο 27. Το Άρθρο 27 του ν. 2121/1993, όπως τροποποιείται, απαγορεύει τη μεταβίβαση εν ζωή των δικαιωμάτων των ερμηνευτών ή εκτελεστών καλλιτεχνών, τροποποιώντας την παράγραφο 5 και προσθέτοντας παράγραφο 6 στο άρθρο 46, σύμφωνα με τα άρθρα 18 έως 23 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790.
  58. Άρθρο 27Α. Το Άρθρο 27Β, που προστίθεται στον ν. 2121/1993, ορίζει ότι ένα έργο ή αντικείμενο προστασίας θεωρείται μη διαθέσιμο στο εμπόριο εάν, μετά από εύλογη προσπάθεια εντοπισμού του και παρέλευση τουλάχιστον 10 ετών από την 1η Ιανουαρίου του έτους που έπεται της δημοσίευσής του, δεν διατίθεται στο κοινό μέσω συνηθισμένων εμπορικών διαύλων.
  59. Άρθρο 27Β. Το Άρθρο 27Β, που τίθεται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου του έτους που έπεται της δημοσίευσής του, επιτρέπει στους οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης να χορηγούν μη αποκλειστικές άδειες σε ιδρύματα πολιτιστικής κληρονομιάς για αναπαραγωγή, διανομή, παρουσίαση ή διάθεση στο κοινό μη διαθέσιμων στο εμπόριο έργων για μη εμπορικούς σκοπούς, εφόσον ο οργανισμός είναι αντιπροσωπευτικός και εξασφαλίζεται ίση μεταχείριση, ενώ επιτρέπεται και η άνευ αδείας και αμοιβής χρήση υπό προϋποθέσεις.
  60. Άρθρο 28 Α. Το Άρθρο 28 Α του νόμου αφορά τη διαδικασία πρόσβασης σε προστατευόμενα έργα ή αντικείμενα, προβλέποντας τη μεσολάβηση από πρόσωπα που επιλέγονται από πίνακα του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας, με προθεσμία ενός μηνός για αποδοχή προτάσεων, και σε περίπτωση διαφωνίας, την επίλυση της διαφοράς από το Μονομελές Εφετείο Αθηνών σε πρώτο και τελευταίο βαθμό, εξαιρουμένων των έργων που διατίθενται συμβατικά.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2022

Επιστροφή στη λίστα νόμων