Νόμος 4703/2020 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 4703/2020 του Ελληνικού Κοινοβουλίου ρυθμίζει τις δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις, διασφαλίζοντας το δικαίωμα του συνέρχεσθαι και προστατεύοντας τη δημόσια ασφάλεια και την κοινωνικοοικονομική ζωή. Ο νόμος ορίζει τους όρους που σχετίζονται με τις συναθροίσεις, τις υποχρεώσεις των διοργανωτών και τις αρμοδιότητες των αστυνομικών και λιμενικών αρχών, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών γνωστοποίησης, απαγόρευσης, περιορισμών και διάλυσης. Επίσης, ο νόμος αφορά την πρόσληψη συνοριακών φυλάκων, τη σύσταση της Διεύθυνσης Πρόληψης της Βίας και την τροποποίηση διατάξεων σχετικά με την απόσπαση εκπαιδευτικών συζύγων ένστολου προσωπικού. Τέλος, προβλέπει την ίδρυση του Ιδρύματος «Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας» και καθορίζει τις κυρώσεις για παραβάσεις.

Άρθρα

  1. Άρθρο 1. Το Άρθρο 1 του νόμου ορίζει ως σκοπό τη διασφάλιση του δικαιώματος του συνέρχεσθαι δημοσίως σε υπαίθριο χώρο, προστατεύοντας παράλληλα τη δημόσια ασφάλεια και την κοινωνικοοικονομική ζωή, ενώ αναφέρεται στο άρθρο 11 του Συντάγματος και στο άρθρο 11 της ΕΣΔΑ.
  2. Άρθρο 1 Σ. Το Άρθρο 1 Σ του ΦΕΚ καθορίζει τον σκοπό του νόμου, ο οποίος αφορά τη ρύθμιση των δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων, ενώ το Άρθρο 2 παρέχει τους σχετικούς ορισμούς.
  3. Άρθρο 1 α. Το Άρθρο 1 α αφορά τα κριτήρια πρόσληψης για τη Σχολή Αστυφυλάκων, θέτοντας ηλικιακό όριο (έως 28 ετών), απαιτώντας εκπληρωμένες στρατιωτικές υποχρεώσεις για τους άνδρες, και περιγράφοντας τις προκαταρκτικές εξετάσεις. Επιπλέον, προβλέπει μπόνους δέκα (10) μονάδων για τα τέκνα αστυνομικών που δολοφονήθηκαν ή τραυματίστηκαν θανάσιμα κατά την εκτέλεση του καθήκοντος, ενώ καθορίζει ότι οι συνοριακοί φύλακες προσλαμβάνονται ανά Περιφερειακή Ενότητα ή νησί, με προτίμηση σε κατοίκους της περιοχής, και ο αριθμός των προσλαμβανομένων καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη.
  4. Άρθρο 2. Το Άρθρο 2 του νόμου ορίζει τους όρους "Δημόσια υπαίθρια συνάθροιση", "Σταθερή συνάθροιση", "Κινούμενη συνάθροιση" ή "πορεία", "Αυθόρμητη δημόσια υπαίθρια συνάθροιση", "Έκτακτη δημόσια υπαίθρια συνάθροιση", "Διατάραξη", "Διάλυση", "Οργανωτής", "Αστυνομικός ή Λιμενικός Διαμεσολαβητής" και "Περιορισμοί", καθορίζοντας τα χαρακτηριστικά και τις έννοιες που σχετίζονται με τη διεξαγωγή δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων.
  5. Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του ΦΕΚ 131/10.07.2020 ορίζει την υποχρέωση γνωστοποίησης των δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων στην αρμόδια αστυνομική ή λιμενική αρχή, η οποία γίνεται εγγράφως ή ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας της Ελληνικής Αστυνομίας, με εξαίρεση τις συναθροίσεις για την Πρωτομαγιά και την 17η Νοεμβρίου. Επιπλέον, προβλέπεται η δυνατότητα αυθόρμητων συναθροίσεων με περιορισμούς και η διάλυσή τους σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, ενώ ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη θα καθορίσει ιστοσελίδα για ενημέρωση σχετικά με τις συναθροίσεις και τις κυκλοφοριακές ρυθμίσεις.
  6. Άρθρο 3 κ. Το Άρθρο 3 κ του ΦΕΚ, στην παράγραφο 2, ορίζει ότι η αρμόδια αστυνομική ή λιμενική αρχή, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 8, υποδεικνύει εναλλακτικές περιοχές για τη διεξαγωγή συνάθροισης, εφόσον είναι εφικτό, ενώ η παράγραφος 3 αναφέρει ότι η απόφαση απαγόρευσης κοινοποιείται στον οργανωτή εγκαίρως πριν από τον αιτηθέντα χρόνο πραγματοποίησης.
  7. Άρθρο 3 τ. Το Άρθρο 3 τ του ΦΕΚ 131/2020 ορίζει ότι το Ίδρυμα «Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας» διοικείται από δεκατριμελές συμβούλιο που ορίζεται από τον Αρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας, με έξι μέλη να είναι εκπρόσωποι συνδικαλιστικών φορέων του προσωπικού της ΕΛ.ΑΣ., και καθορίζει ότι η παγία εισφορά για την ονομασία δοκίμων σε Αστυφύλακες και Υπαστυνόμους Β' παρακρατείται σε 36 μηνιαίες δόσεις.
  8. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 ορίζει τις υποχρεώσεις του οργανωτή μιας συνάθροισης, ο οποίος πρέπει να συνεργάζεται με την αστυνομία ή το λιμενικό, να ενημερώνει τους συμμετέχοντες για την απαγόρευση αντικειμένων βίας και να ορίζει άτομα για την περιφρούρηση.
  9. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 ορίζει τον "Αστυνομικό - Λιμενικό Διαμεσολαβητή" ως αξιωματικό της Ελληνικής Αστυνομίας ή του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής, ο οποίος λειτουργεί ως σύνδεσμος μεταξύ της αρχής και του οργανωτή κατά τις δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις, διασφαλίζοντας την ομαλή και νόμιμη διεξαγωγή τους μέσω άμεσης επαφής και συνεργασίας.
  10. Άρθρο 5 τ. Το Άρθρο 5 τ του ΦΕΚ, που θεσπίστηκε με απόφαση του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας, συστήνει το «Κέντρο Αριστείας» στο «Ίδρυμα Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας» με σκοπό την επιβράβευση, μέσω εφάπαξ χρηματικού βοηθήματος, των τέκνων αστυνομικών που αριστεύουν στη δευτεροβάθμια (εισαγωγή στο πρώτο 5% σε ΑΕΙ/ΤΕΙ) και τριτοβάθμια εκπαίδευση (αποφοίτηση με Άριστα και εγγραφή σε μεταπτυχιακό/διδακτορικό). Το ίδρυμα, που περιλαμβάνει και το εν αποστρατεία προσωπικό των καταργηθέντων Σωμάτων, διαθέτει ως περιουσία έκταση στον Άγιο Ανδρέα Αττικής και σχετικές εγκαταστάσεις, ενώ οι πόροι του προέρχονται από επιχορηγήσεις και δωρεές.
  11. Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 ορίζει ότι η κατά τόπον αρμόδια αστυνομική ή λιμενική αρχή έχει την υποχρέωση να διασφαλίζει την ακώλυτη άσκηση του δικαιώματος του συνέρχεσθαι σε δημόσιο υπαίθριο χώρο, λαμβάνοντας, σε συνεργασία με τον οργανωτή, όλα τα απαραίτητα μέτρα σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.
  12. Άρθρο 7. Το Άρθρο 7 του ΦΕΚ ορίζει ότι μια δημόσια υπαίθρια συνάθροιση μπορεί να απαγορευθεί εάν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος για τη δημόσια ασφάλεια (π.χ. διάπραξη σοβαρών εγκλημάτων), σοβαρή διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής, ή εάν ο σκοπός της συνάθροισης αντιτίθεται σε ήδη προγραμματισμένη.
  13. Άρθρο 7 Α. Το Άρθρο 7Α, μαζί με τα Άρθρα 8 και 9, αποτελούν μέρος του Κεφαλαίου Γ' που αφορά τις "Διαδικαστικές Εγγυήσεις", και συγκεκριμένα ρυθμίζουν την "Απαγόρευση", τους "Περιορισμούς" και τη "Διάλυση". Τα επόμενα άρθρα, 10, 11 και 12, ορίζουν την "Αρμοδιότητα αστυνομικής και λιμενικής αρχής", την "Ενημέρωση εισαγγελικής Αρχής" και την "Προσωρινή και οριστική δικαστική προστασία", ενώ το Κεφάλαιο Δ' αναφέρεται στις "Κυρώσεις".
  14. Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 του ΦΕΚ 131/10.07.2020 επιτρέπει την επιβολή περιορισμών σε δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις, είτε επικείμενες είτε σε εξέλιξη, εφόσον η διεξαγωγή τους πιθανολογείται ή προκαλεί δυσανάλογη διατάραξη στην κοινωνικοοικονομική ζωή της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη κυκλοφοριακές και άλλες τοπικές συνθήκες. Η απόφαση επιβολής περιορισμών κοινοποιείται στον οργανωτή εγκαίρως.
  15. Άρθρο 8 σ. Το Άρθρο 8 σ του ΦΕΚ καθορίζει τα κριτήρια που λαμβάνονται υπόψη κατά την αξιολόγηση μιας γνωστοποιηθείσας δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης, εστιάζοντας στον εκτιμώμενο αριθμό συμμετεχόντων, την περιοχή διεξαγωγής και τον βαθμό επικινδυνότητας για τη διάπραξη εγκλημάτων και τη διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής.
  16. Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 του ΦΕΚ ορίζει τις προϋποθέσεις για τη διάλυση δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης, όπως η παράβαση απαγόρευσης, η μη συμμόρφωση με περιορισμούς, η μετατροπή σε βίαιη με διάπραξη αξιόποινων πράξεων, ή η πραγματοποίηση χωρίς γνωστοποίηση, ενώ η αρμόδια αστυνομική ή λιμενική αρχή μπορεί να χρησιμοποιήσει νόμιμα μέσα για την εφαρμογή του. Το Άρθρο 10, αντίστοιχα, καθορίζει την αρμοδιότητα της αστυνομικής ή λιμενικής αρχής για την απαγόρευση επικείμενης συνάθροισης, απαιτώντας τη σύμφωνη γνώμη του προέδρου πρωτοδικών εντός 24 ωρών πριν την έναρξη, καθώς και την απλή γνώμη των οικείων Δημάρχων ή υπευθύνων φορέων διαχείρισης λιμένων.
  17. Άρθρο 10. Το Άρθρο 10 του ΦΕΚ καθορίζει τις αρμοδιότητες της αστυνομικής ή λιμενικής αρχής για την επιβολή περιορισμών ή τη διάλυση δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης, απαιτώντας αιτιολογημένη απόφαση που αναρτάται στην ιστοσελίδα της Ελληνικής Αστυνομίας ή του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής, με τη σύμφωνη γνώμη του Δημάρχου ή του εισαγγελέα πρωτοδικών, εκτός από επείγουσες περιπτώσεις όπου ο επικεφαλής της δύναμης μπορεί να αποφασίσει άμεσα.
  18. Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 του ΦΕΚ ορίζει ότι οι αποφάσεις και το πρακτικό του άρθρου 10 κοινοποιούνται στον αρμόδιο εισαγγελέα πρωτοδικών, ο οποίος ενημερώνεται άμεσα από τον επικεφαλής της αστυνομικής ή λιμενικής δύναμης σε περίπτωση έκδοσης προφορικής εντολής.
  19. Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 του ΦΕΚ 131/2020 ρυθμίζει την προσωρινή και οριστική δικαστική προστασία για τους διοργανωτές δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων, επιτρέποντάς τους να ζητήσουν αναστολή ή ακύρωση αποφάσεων απαγόρευσης, περιορισμού ή διάλυσης, απευθυνόμενοι στην Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας ή στα αρμόδια Διοικητικά Πρωτοδικεία, σύμφωνα με τις διατάξεις του π.δ. 18/1989 και του ν. 702/1977.
  20. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13, παράγραφος 2, απαλλάσσει τον διοργανωτή δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης από ευθύνη για πράξεις των συμμετεχόντων, εφόσον έχει γνωστοποιήσει εγκαίρως τη συνάθροιση και έχει τηρήσει τις υποχρεώσεις των περ. α΄, β΄ και γ΄ του άρθρου 4. Η παράγραφος 3 επεκτείνει αυτή τη διάταξη αναλογικά στον οργανωτή που αναφέρεται στην παράγραφο 3 του άρθρου 3.
  21. Άρθρο 13 Π. Το Άρθρο 13 Π ορίζει ποινικές και αστικές κυρώσεις, ενώ το Άρθρο 14 παρέχει εξουσιοδότηση. Το Μέρος Β' περιλαμβάνει λοιπές διατάξεις αρμοδιότητας της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Τάξης, με το Άρθρο 15 να καθορίζει τις αρμοδιότητές της και το Άρθρο 16 να αφορά την ίδρυση του Ιδρύματος Μέριμνας και Αριστείας της Ελληνικής Αστυνομίας.
  22. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14, ως εξουσιοδοτική διάταξη, προβλέπει την έκδοση προεδρικού διατάγματος, κατόπιν πρότασης των Υπουργών Προστασίας του Πολίτη, Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, για τη ρύθμιση ειδικότερων ζητημάτων εφαρμογής του Μέρους Α΄ και των λεπτομερειών για τη διάλυση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων.
  23. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 του ΦΕΚ ορίζει ότι η Γενική Γραμματεία Δημόσιας Τάξης του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη αναλαμβάνει τις αρμοδιότητες που προβλέπονται στο άρθρο 1 του π.δ. 119/2017 (Α΄ 145) και θα διεκπεραιώσει τυχόν εκκρεμείς υποθέσεις που προκύπτουν από αυτό.
  24. Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του ΦΕΚ μετονομάζει το Ίδρυμα «Εξοχές Ελληνικής Αστυνομίας» σε «Ίδρυμα Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας», το οποίο είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με έδρα την Αθήνα και υπάγεται στην εποπτεία του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη μέσω του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας.
  25. Άρθρο 17 Ρ. Το Άρθρο 17 Ρ ρυθμίζει θέματα σχετικά με την πάγια εισφορά, ενώ το Άρθρο 18 αφορά ρυθμίσεις για την Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας. Επιπλέον, το Άρθρο 19 προβλέπει τη σύσταση Διεύθυνσης Πρόληψης της Βίας στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, και το Άρθρο 20 αφορά την απόσπαση εκπαιδευτικών συζύγων που υπηρετούν στα Σώματα Ασφαλείας.
  26. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 του ΦΕΚ ρυθμίζει τη μισθοδοσία και τις αποζημιώσεις του προσωπικού της Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας (Υ.Ε.Υ.Σ.Α.), την υπαγωγή των διαχειριστικών τμημάτων της, τη μεταφορά πιστώσεων από το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και το Πυροσβεστικό Σώμα μέχρι 31.12.2021, και την αντικατάσταση της παρ. 6 του άρθρου 21 του ν. 4613/2019, η οποία προβλέπει έκδοση προεδρικού διατάγματος για την οργάνωση, στελέχωση και λειτουργία της Υ.Ε.Υ.Σ.Α. και την εποπτεία της από εισαγγελικούς λειτουργούς.
  27. Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 του ΦΕΚ 131/10.07.2020 περιγράφει την αποστολή και τις αρμοδιότητες της Διεύθυνσης Πρόληψης της Βίας του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, η οποία εστιάζει στον σχεδιασμό εθνικής στρατηγικής, την επιστημονική μελέτη και ανάπτυξη δράσεων για την πρόληψη διαφόρων μορφών βίας (ριζοσπαστικοποίηση, ενδοοικογενειακή, έμφυλη, ενδοσχολική, ρατσιστική), τη συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία και άλλους φορείς, και την εκπροσώπηση της χώρας σε διεθνές επίπεδο.
  28. Άρθρο 20. Το Άρθρο 20 τροποποιεί το άρθρο 21Α του ν. 2946/2001, επεκτείνοντας το δικαίωμα απόσπασης και σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης που είναι σύζυγοι ένστολου προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας, του Πυροσβεστικού Σώματος και υπαλλήλων Καταστημάτων Κράτησης, ορίζοντας την αντίστοιχη υπηρεσία τους ως "στρατιωτική μονάδα" για σκοπούς απόσπασης.
  29. Άρθρο 21. Το Άρθρο 21 του ΦΕΚ 131/10.07.2020 προσθέτει δύο εδάφια στην παράγραφο 1 του άρθρου 3 του ν. 2622/1998, ορίζοντας ότι για την εκπλήρωση της αποστολής των Υπηρεσιών, προσλαμβάνονται ως συνοριακοί φύλακες ορισμένου χρόνου Έλληνες πολίτες (άνδρες και γυναίκες) που δεν έχουν υπερβεί το 28ο έτος της ηλικίας τους, με σύστημα αντικειμενικών κριτηρίων (μόρια).
  30. Άρθρο 21 Ρ. Το Άρθρο 21 Ρ ρυθμίζει την πλήρωση κενών θέσεων Συνοριακών Φυλάκων Ορισμένου Χρόνου, ενώ το Άρθρο 22 καταργεί συγκεκριμένες διατάξεις.
  31. Άρθρο 22. Το Άρθρο 22 του ΦΕΚ καταργεί το άρθρο 5 του ν. 2018/1992 από την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθώς και τα ν.δ. 794/1971, β.δ. 269/1972 και β.δ. 168/1972 από την έναρξη ισχύος του προεδρικού διατάγματος του άρθρου 14.
  32. Άρθρο 23. Το Άρθρο 23 του ΦΕΚ 131/10.07.2020, με τίτλο "Έναρξη ισχύος", ορίζει ότι ο νόμος τίθεται σε ισχύ από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά σε ειδικές διατάξεις, και υπογράφεται από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου και τους αρμόδιους Υπουργούς στις 10 Ιουλίου 2020.
  33. Άρθρο preamble. Ο Νόμος 4703, στο Μέρος Α', Κεφάλαιο Α', αφορά τις δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις και περιλαμβάνει γενικές διατάξεις για τη ρύθμισή τους.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2020

Επιστροφή στη λίστα νόμων