Νόμος 5208/2025 — Χρονολόγιο τροποποιήσεων

Ο Νόμος 5208/2025 κυρώνει τη Συμφωνία Έδρας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, η οποία υπογράφηκε στην Αθήνα στις 19 Φεβρουαρίου 2024. Ο νόμος καθορίζει τη συνεργασία μεταξύ των δύο μερών για την παροχή διεθνούς προστασίας και ανθρωπιστικής βοήθειας σε πρόσφυγες, τη σύσταση και λειτουργία γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας στην Ελλάδα, καθώς και τα προνόμια, τις ασυλίες και τις διευκολύνσεις που απολαμβάνει η Ύπατη Αρμοστεία, το προσωπικό της και οι εμπειρογνώμονές της. Ρυθμίζονται επίσης θέματα όπως η απαλλαγή από φόρους και δασμούς, η πρόσβαση στην αγορά εργασίας για μέλη οικογενειών, η κοινωνική ασφάλιση και η επίλυση διαφορών. Η Συμφωνία τίθεται σε ισχύ με την ολοκλήρωση των εσωτερικών διαδικασιών των συμβαλλομένων μερών.

Άρθρα

  1. Άρθρο 3. Το Άρθρο 3 του ΦΕΚ καθορίζει τη συνεργασία μεταξύ της Κυβέρνησης της Φιλοξενούσας Χώρας και της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, με βάση το Καταστατικό της Ύπατης Αρμοστείας και αποφάσεις των Ηνωμένων Εθνών, για την κατάρτιση προγραμμάτων, τη χρηματοδότηση έργων μέσω συμφωνιών, και την παροχή ανεμπόδιστης πρόσβασης του προσωπικού της Ύπατης Αρμοστείας σε πρόσφυγες και χώρους έργων.
  2. Άρθρο 3 Σ. Το Άρθρο 3 Σ του ΦΕΚ, με τίτλο "Συνεργασία μεταξύ της Κυβέρνησης της Φιλοξενούσας Χώρας και της Ύπατης Αρμοστείας", καθορίζει τη συνεργασία μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας, ενώ τα Άρθρα 4, 5 και 6 αφορούν τη σύσταση, το προσωπικό και τις αποστολές του Γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας στην Ελλάδα.
  3. Άρθρο 4. Το Άρθρο 4 του ΦΕΚ A' 95/10.06.2025 αφορά την ίδρυση και λειτουργία γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας στην Ελληνική Δημοκρατία, το οποίο θα παρέχει διεθνή προστασία και ανθρωπιστική βοήθεια σε πρόσφυγες. Η Ύπατη Αρμοστεία μπορεί να ορίσει το γραφείο της ως Περιφερειακό/Τοπικό, να ιδρύσει επιτόπια γραφεία εκτός Αθηνών, και το γραφείο θα ασκεί αρμοδιότητες που του έχουν ανατεθεί από τον Ύπατο Αρμοστή, συμπεριλαμβανομένης της σύναψης σχέσεων με άλλους οργανισμούς και δραστηριοτήτων συγκέντρωσης κεφαλαίων.
  4. Άρθρο 5. Το Άρθρο 5 ορίζει ότι η Ύπατη Αρμοστεία μπορεί να τοποθετεί υπαλλήλους και εμπειρογνώμονες στο γραφείο της για την εκτέλεση αρμοδιοτήτων διεθνούς προστασίας και ανθρωπιστικής βοήθειας, γνωστοποιώντας τις κατηγορίες και τα ονόματα των υπαλλήλων στην Κυβέρνηση της Φιλοξενούσας Χώρας κάθε έξι μήνες, η οποία με τη σειρά της εκδίδει έγγραφα διαμονής σε αυτούς, εξαιρουμένων υπηκόων και ατόμων με καθεστώς μακράς διαμονής.
  5. Άρθρο 6. Το Άρθρο 6 του ΦΕΚ ορίζει ότι η Ύπατη Αρμοστεία μπορεί να στέλνει υπαλλήλους και εμπειρογνώμονες στην Ελληνική Δημοκρατία για διαβούλευση και συνεργασία με την Ελληνική Κυβέρνηση και άλλους φορείς, με σκοπό την επισκόπηση, κατάρτιση, παρακολούθηση και αξιολόγηση προγραμμάτων διεθνούς προστασίας και ανθρωπιστικής βοήθειας, τη διαχείριση προμηθειών, την υποστήριξη λύσεων για πρόσφυγες, και άλλα θέματα σχετικά με την εφαρμογή της Συμφωνίας.
  6. Άρθρο 7. Το Άρθρο 7 του ΦΕΚ (τεύχος Α', αριθμός 95, ημερομηνία 10.06.2025) ορίζει ότι η Κυβέρνηση της Φιλοξενούσας Χώρας, κατόπιν αιτήματος της Ύπατης Αρμοστείας, θα παρέχει δωρεάν ή με ονομαστικό μίσθωμα κατάλληλους χώρους γραφείου για την υλοποίηση ανθρωπιστικών προγραμμάτων, εξασφαλίζοντας παράλληλα την προστασία των εγκαταστάσεων από μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση, με την επιφύλαξη της απαραβιαστότητας και του αποκλειστικού ελέγχου της Ύπατης Αρμοστείας σύμφωνα με το Άρθρο 9 παράγραφος 2.
  7. Άρθρο 7 Δ. Το Άρθρο 7Δ του ΦΕΚ αφορά τις διευκολύνσεις για την υλοποίηση ανθρωπιστικών προγραμμάτων της Ύπατης Αρμοστείας, ενώ τα επόμενα άρθρα (8-11) ρυθμίζουν τα προνόμια και ασυλίες, το γραφείο, την περιουσία, τα κεφάλαια, το ενεργητικό, τα οχήματα και τις επικοινωνίες της Ύπατης Αρμοστείας.
  8. Άρθρο 8. Το Άρθρο 8 της Συμφωνίας ορίζει ότι η Κυβέρνηση της Φιλοξενούσας Χώρας θα εφαρμόσει τις σχετικές διατάξεις της Γενικής Σύμβασης στην Ύπατη Αρμοστεία, την περιουσία, τα κεφάλαια και το ενεργητικό της, καθώς και στους υπαλλήλους και τους εμπειρογνώμονες, χορηγώντας επιπλέον τα προνόμια, τις ασυλίες, τα δικαιώματα και τις διευκολύνσεις που προβλέπονται στα Άρθρα 9 έως 17 της παρούσας Συμφωνίας.
  9. Άρθρο 9. Το Άρθρο 9 της Συμφωνίας μεταξύ της Κυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ A' 95/10.06.2025, ορίζει ότι η Ύπατη Αρμοστεία, η περιουσία, τα κεφάλαιά της και το ενεργητικό της απολαμβάνουν ετεροδικίας, απαλλαγής από φόρους (άμεσους και έμμεσους, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, εκτός φόρου μεταβίβασης ακινήτων) και προστασίας από έρευνες, κατασχέσεις ή άλλες παρεμβάσεις, ενώ οι χώροι του γραφείου της και τα αρχεία της είναι απαραβίαστα, εκτός εάν υπάρξει ρητή παραίτηση ή έκτακτη ανάγκη.
  10. Άρθρο 10. Το Άρθρο 10 του ΦΕΚ 95/10.06.2025 απαλλάσσει το γραφείο της Ύπατης Αρμοστείας από τελωνειακούς δασμούς, τέλη ταξινόμησης, ΦΠΑ και περιορισμούς εισαγωγής για οχήματα που προορίζονται για επίσημη χρήση, επιτρέποντας την ελεύθερη διάθεσή τους μετά από πέντε (5) έτη, την απαλλαγή από ετήσια τέλη κυκλοφορίας και την παροχή διπλωματικών πινακίδων από την Ελληνική Δημοκρατία.
  11. Άρθρο 11. Το Άρθρο 11 του ΦΕΚ 95/10.06.2025, με τίτλο "Διευκολύνσεις επικοινωνιών", κατοχυρώνει για το γραφείο της Ύπατης Αρμοστείας προνομιακή μεταχείριση στις επίσημες επικοινωνίες, εξασφαλίζοντας το απαραβίαστο της αλληλογραφίας και το δικαίωμα χρήσης κωδικών και αποστολής/λήψης υλικού με ταχυμεταφορέα ή σφραγισμένους σάκους, ενώ παράλληλα η Κυβέρνηση της Φιλοξενούσας Χώρας διασφαλίζει τη λειτουργία του ραδιοεξοπλισμού του. Επιπλέον, ορίζει ότι ο Αντιπρόσωπος και οι ανώτεροι υπάλληλοι της Ύπατης Αρμοστείας, καθώς και οι οικογένειές τους, απολαμβάνουν διπλωματικά προνόμια, ενώ οι υπόλοιποι υπάλληλοι δικαιούνται ετεροδικία, ασυλία αποσκευών και απαλλαγή από περιορισμούς μετανάστευσης και τέλη θεώρησης.
  12. Άρθρο 12. Το Άρθρο 12 του ΦΕΚ καθορίζει την απαλλαγή από δασμούς, ειδικούς φόρους κατανάλωσης και Φ.Π.Α. για εύλογες ποσότητες ορισμένων αντικειμένων προσωπικής χρήσης, καθώς και την απαλλαγή από τέλη κυκλοφορίας για ένα όχημα, με αποφάσεις του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών μετά από πρόταση του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε. Επίσης, ορίζει ότι Έλληνες υπάλληλοι ή υπήκοοι με μακρά διαμονή στην Ελλάδα απολαμβάνουν μόνο τα προνόμια του Άρθρου V, Τμήμα 18 της Γενικής Σύμβασης και δικαιούνται προσωρινές αναβολές στρατιωτικής θητείας, εφόσον τα ονόματά τους περιλαμβάνονται σε κατάλογο που έχει κοινοποιηθεί στην Κυβέρνηση.
  13. Άρθρο 12 Υ. Το Άρθρο 12 Υ, με τίτλο "Υπάλληλοι της Ύπατης Αρμοστείας", ρυθμίζει την κατάσταση των υπαλλήλων της Ύπατης Αρμοστείας, ενώ τα επόμενα άρθρα (13-17) καλύπτουν θέματα όπως οι εμπειρογνώμονες, η άρση ασυλίας, η πρόσβαση στην αγορά εργασίας για μέλη οικογενείας και οικιακούς υπαλλήλους, η κοινωνική ασφάλιση και η συνεργασία με τις αρχές.
  14. Άρθρο 13. Το Άρθρο 13 του ΦΕΚ 95/10.06.2025 ορίζει ότι οι εμπειρογνώμονες που εκτελούν αποστολές, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που ταξιδεύουν εκ μέρους των Ηνωμένων Εθνών, δικαιούνται τα προνόμια και τις ασυλίες των Άρθρων VI και VII της Γενικής Σύμβασης, απαλλαγή φόρου για τους μισθούς τους από την Ύπατη Αρμοστεία, και διευκολύνσεις για ταχύ ταξίδι, εκτός αν είναι Έλληνες πολίτες ή έχουν καθεστώς μακράς διαμονής, οπότε απολαμβάνουν μόνο τα προνόμια του Άρθρου VI.
  15. Άρθρο 14. Το Άρθρο 14 του ΦΕΚ ορίζει ότι η ασυλία του προσωπικού της Ύπατης Αρμοστείας παρέχεται για το συμφέρον των Ηνωμένων Εθνών και της Ύπατης Αρμοστείας, και ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών έχει την εξουσία να την άρει εάν παρεμποδίζει την απονομή της δικαιοσύνης.
  16. Άρθρο 15. Το Άρθρο 15 του ΦΕΚ αφορά την πρόσβαση στην αγορά εργασίας συζύγων/συντρόφων υπαλλήλων της Ύπατης Αρμοστείας στην Ελλάδα, οι οποίοι μπορούν να λάβουν άδειες διαμονής με δικαίωμα εξαρτημένης εργασίας, καθώς και την έκδοση θεωρήσεων και αδειών διαμονής για τους οικιακούς υπαλλήλους των εν λόγω υπαλλήλων.
  17. Άρθρο 16. Το Άρθρο 16 του εγγράφου, που αφορά την Κοινωνική Ασφάλιση, ορίζει ότι όλοι οι υπάλληλοι της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες που υπηρετούν στο γραφείο της στην Ελλάδα, εξαιρούνται από το ελληνικό σύστημα υποχρεωτικής κοινωνικής ασφάλισης και καλύπτονται από το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών, ενώ το γραφείο της Ύπατης Αρμοστείας δεν θα απασχολεί άτομα που θα υπάγονταν στο ελληνικό σύστημα.
  18. Άρθρο 17. Το Άρθρο 17 της παρούσας Συμφωνίας, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ A' 95/10.06.2025, ορίζει ότι τα πρόσωπα που απολαμβάνουν προνόμια και ασυλίες οφείλουν να σέβονται τους νόμους της Ελλάδας, ενώ η Ύπατη Αρμοστεία δεσμεύεται να συνεργάζεται με τις αρμόδιες αρχές για την ορθή απονομή της δικαιοσύνης και την αποτροπή καταχρήσεων.
  19. Άρθρο 18. Το Άρθρο 18 του ΦΕΚ περιγράφει τη διαδικασία επίλυσης διαφορών μεταξύ της Ύπατης Αρμοστείας και της Κυβέρνησης της Φιλοξενούσας Χώρας, προβλέποντας φιλική διευθέτηση μέσω διαπραγματεύσεων ή, σε περίπτωση αποτυχίας, διαιτησία με διαιτητές που ορίζονται από τα Μέρη ή τον Πρόεδρο του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.
  20. Άρθρο 18 Ε. Το Άρθρο 18 Ε του ΦΕΚ αφορά την επίλυση διαφορών, ενώ το Άρθρο πρώτο κυρώνει τη Συμφωνία Έδρας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, η οποία υπογράφηκε στην Αθήνα στις 19 Φεβρουαρίου 2024.
  21. Άρθρο 19. Το Άρθρο 19 ορίζει ότι η Συμφωνία τίθεται σε ισχύ με την ολοκλήρωση των εσωτερικών διαδικασιών των Μερών, ερμηνεύεται με σκοπό την αποτελεσματική εκπλήρωση της εντολής της Ύπατης Αρμοστείας και μπορεί να τροποποιηθεί με κοινή γραπτή συμφωνία, ενώ παύει να ισχύει έξι μήνες μετά την έγγραφη ειδοποίηση ενός Μέρους. Η έναρξη ισχύος του νόμου που κυρώνει τη Συμφωνία καθορίζεται για την ημερομηνία δημοσίευσής του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και την πλήρωση των προϋποθέσεων της παρ. 1 του άρθρου 19.
  22. Άρθρο 19 Τ. Το Άρθρο 19 Τ ρυθμίζει τη Συμφωνία Έδρας μεταξύ της Κυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, η οποία ιδρύθηκε με την Απόφαση 319(IV) της 3ης Δεκεμβρίου 1949 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών.
  23. Άρθρο 22 τ. Το Άρθρο 22 τ αναφέρεται στην Ύπατη Αρμοστεία του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (Υ.Α.Π.) και στην εντολή της για παροχή διεθνούς προστασίας σε πρόσφυγες, όπως ορίζεται στο Καταστατικό της Υ.Α.Π. που υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στις 14 Δεκεμβρίου 1950, καθώς και σε μεταγενέστερες αποφάσεις και ψηφίσματα.
  24. Άρθρο preamble. Το Άρθρο 1 του Νόμου 5208 ορίζει τους όρους που χρησιμοποιούνται στη Συμφωνία Έδρας μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, ενώ το Άρθρο 2 καθορίζει τον σκοπό αυτής της συμφωνίας.

Πρόσφατες αναφορές

Σχετικοί νόμοι

Νομοθεσία του 2025

Επιστροφή στη λίστα νόμων